Naitchuaq kiun
Apiqsruġlugu suna uqautchiq atuġumaġigaa. Ilaiññiq allat uqautchinik uqaqtiŋit dementia-lgit atuġniaqłutiŋ sivulliqpaŋmik ilisimasuamik, aglaan isumaaluk atuġniaġaitchuŋ. Atuġlugit nalupqisimanik uqausiŋnik, nalunaiḷḷutitlu, apiqsruġlugulu tautuktuġviŋit suamik ikayuutiqaqtutik tautuktuġviŋmun.
- Apiqsruġlugu suna uqautchiq nagliksraq uqautchimuŋ; isumaŋŋaġniqsaġuŋit.
- Ilaiññiq atuġniaqłutiŋ sivulliqpaŋmik ilisimasuaminnik uqautchimik, aglaan kisimiññaitchuq suliññaitchuŋlu.
- Atuġlugit nalupqisimanik uqausiŋnik, utaqqiḷḷutitlu, ikayuġlugu agilġanmik nalunaiqqutitlu atuġlugit.
- Tautuktuġviŋmun sivunġani, quliaqtuaġlugu tautuktuġvik apiqsruġlugulu suamik ikayuutiqaqtutik.
- Qanuq uqaqłuni allanniqłuni navitqłunilu tautuktuksrauruaq qanuq ittuq.
Uvani makpiġaami (6 avgutit)
Iñuit malġuknik uqautchinik uqaqtiŋit allaniqsuŋniaqut uqautchimik dementia-gum allanniqługu uqausiŋnik paasisuŋniq. Ilaiññiq atuġniaqłutiŋ sivulliqpaŋmik ilisimasuaminnik uqautchimik; ilaiññiḷḷu atuġniaġaitchuŋ. Ikayuutauvlugu sivulliqpaŋmik apiqsruġlugu suna uqautchiq nagliksraq maŋŋa, maliglugulu iñuum pisuŋniq.
Alzheimer’s Society uqaqtuq uqautchim piksraŋi asiġuuruaŋnalugi, atuġlugu uqautchiq iñuum atuġivlugiŋagaa. Alzheimer’s Association uqaqtuq ilaan sivulliqpaŋmun uqautchimun utiqtuq allanniqsrauniaqtuq. Tamaakua allanniqut kisimiññaitchut suliññaitchuŋlu qanuq iñuk ittuanik.
Suna uqautchiq atuġuksraŋa?
Apiqsruġlugu iñuk suna uqautchiq atuġumaġigaa tavra uqautchimuŋ. Piksraq allanniqsuŋniaqtuq uqaqtauyum, sumi ittuum, uvluumlu nalunaani. Uqautchimik allanniqłuni, apiqsuġuiññaqtuŋ suli atuġumiñaqtillaktuŋŋaitchullu paasisuġuviŋ.
Uqautchiq piksraa paasisiguvigu, atuġlugit nalupqisimanik uqausiŋnik utaqqiḷḷutitlu kiuŋiġumiŋ. Iḷaŋnik kisimi paasisiguvin, uqallautilugu suli atuġlugit nalunaiqqut, savaat, agilġallu. Alzheimer’s Society uqausiŋnik ikayuutinik nalunaiqsuq uqautchim piḷiqsiusiŋa allanniqsuŋniaqtuq uvluŋmun uvluŋmun, aqpatlunilu, anniqłunilu, qanuqlu ittuŋ.
Sumik ikayuutauŋniaqtuq uvva uqautchimi?
Uqautchimik ikayuutiŋit iḷisimaraŋnik isumagilugit, ilaliutilugulu ikayuut iñuum uqautchianut aullaqtiq:
- Atuġlugit nalupqisimanik uqausiŋnik atiŋniklu. Apiqsruġlugu iñuk uvvaluunniit ukpiġilugu iñuk suna uqausiq atuġigaŋat savaanut, iḷaŋnut, uvluallu pisuġutaanut.
- Nalunaiqsautilugu uqallautilugulu. Tikkuutilugu imiqsaut, malġuŋnik nalunaiqsautilugu, nalupqisamik agilġamik savaamigluunniit atuġlugu. Nalunaiqqut ikayuutauniaqtuq uqausiq paqitnaniq.
- Utaqqi. Iñuk naalagiŋaruq kiuŋiġumiñlu. Uqallautaŋŋaġniqsaġuŋit suli apiqsruġuiññaqtuŋ allatlu uqautchit atuġlugit.
- Atausiŋŋuq uqausiq. Takiqsraq uqallaut navitnaqtuq sunaluunniit uqautchimi. Naŋitqiaq uqausiq atuġlugu, nutaqqiḷḷutitlu, takullugulu ikayuutiksraŋanik.
- Naalagaqtuŋ tautuktit tusrarutitlu. Iḷḷisautit, tusrarutit, qaummaġvik, nipitqiaġviklu ikayuutauniaqtuq uqautchimik paasisuŋniq.
Iñuk taiguumaġumi, apiqsruġlugu paŋmaptiguŋ taiguaġaksraq uqautchiani piŋnaqtuŋ. Tautuktuġviŋmun isummun, akqusiuŋmun, taiguaġaksramunlu nalauttaaqsimayumik allanniqługu atuġuiññaqtuŋ; paŋmaptiguŋ tautuktuaq quliaqtuġlugu.
Uqautchiq iñuum piksraa paasisuŋŋitkuŋa?
Apiqsruġlugu ukpiġilugu iñuk malġuk uqautchinik nalupqisuaq ilauyumagaa uvva uqautchimuŋ. Isumaŋŋaġniqsaġuŋit iñuum allamik nalupqisuaqtuġumaġigaa; nalunaiqqut, agilġat, allatlu uqautchit atuġumaġiniaġai.
Tautuktuġviŋmun uvvaluunniit paŋmaptiguŋ uqautchimuŋ, quliaqtuaġlugu tautuktuġvik sivunġani. Uqautilugu suna uqautchiq iñuum atuġumaġigaa, apiqsruġlugulu suamik ikayuutiqaqtutik. U.S. Department of Health and Human Services uqaqtuq iḷaŋit niuqqatlu paŋmaptiguŋ tautuktuġviŋmun nalupqisuaqłuŋniŋat navitnarniaġai; tautuktuġviŋmun ikayuutiŋit nalunaiqsautiniaġai. Iñuk piksraqsuq kina maliktuksraġigaa, tautuktuaq ikayuutinik upalungniaqtuq.
Tautuktuġviŋmi, iñuum uqautilugu utaqqiḷḷutitlu nalupqisuaq uqaqtumi. Paasisigaa apiqqut nalunaiqsautilugulu kiuŋiġumiñ uqausiŋminik. Ikayuġuvigu, ilaliutilugu paasisimaraŋnik iñuum pisuŋniq piksraŋagun.
Qakugu tautuktuksraŋa?
Uqautchim navitniŋa allanniqsuŋniaqtuq, aglaan navitqłuni allanniq paŋmaktuq. NHS uqaqtuq tautuktuksrauruaq qanuq ittuq iñuk navitqłuni qanuq ittuani allanniqłuni. Isumaŋŋaġniqsaġuŋit navitqłuni uqaqłuni dementia-m ilaananik. Iñuk navitqłuni qanuq ittuani allanniqłuni, anniqsuqłuni, iḷitqusiġluniḷḷu, quliaqtuaġlugu tautuktuġviŋni sumitqiaq.
Sukaittuakun allanniqut takkuviŋ, nalunaiqsautilugit tautuktuamun uqautilugulu. Aglaglugit suna uqautchiq atuġigaŋat, sumik ikayuutauŋagaa, aqpatluni anniqłunilu. Tamauna uqautchimuŋ nalunaiqqutauvluni, paasisimanŋaitchuq. Tautuktuġviŋmun ikayuutiq ikayuutauniaqtuq apiqqut upalungniŋat.
Sumik uqautiksraŋa allat ikayuqtit?
Iñuum akuqtuŋagun, naŋitqiamik aglaglutit ikayuqtinut piksraŋanut. Aglaksauniaqtuq uqautchiq uqaqtumi taiguġmiḷu piksraq, nalupqisimanik uqausiŋnik atiŋniklu, sumik ikayuutauniaqtuq uqautchimik paasisuŋniq. Apiqsruġlugu kina ilautquyumagaa tautuktuġviŋmun. Aglaguiññaqtuŋ paŋmaptich iñuum iḷisimayumaitchaanik, uqautilugulu kina taiguŋniaġaa. Uqautchim aglaŋa ikayuutauniaqtuq uqautchimik aullaqtillugu; nalupqisuaqsimanŋaitchuq paŋmaptiguŋ tautuktuġviŋmun.
Qanuq ikayuġuksraŋa iñuum piksraŋanik?
Uqautchiq iḷaŋuruq iñuum ilagiinniŋanun, aglaan kisimiññaitchuq. Apiqsruġlugu pisuġutaani, piḷuutaŋi, taiguumaġiniŋi, iñuillu ilautquyumaġiniŋi. Iñuum akuqtuŋagun, aglaglugit uqausiŋit ikayuqtinut nalunaiqsautilugulu qanuq atuġniġait. Aglat iñuum kisimi iḷisimayumaitchaaŋi, aviktuiññaqtullu iñuum akuqtuŋagit.
Piqasiġuiññaqtuŋ iñuk uqautchimik ilisaġlugu, allanik nalupqisuaqługu, uvvaluunniit paasisimaniŋanik nalunaiqsautilugu. Ilaiññiq uqautchiŋit aullaqtiġniaqtut atausi uqautchimi, allatlu allanimi. Iñuum naglikniŋa, iñuguġniŋa, piksraŋalu paŋmaptiruq atausi uqautchimik atuġnigaaniññiŋmiñ.
Uqaqtautivut uqautchimik ikayuutiŋit uqautilaaŋ nagliksraq uqallaut, naalaktuq, agilġallu atuġniq. Upalungniq dementia-m paasisimaniŋata tunŋani, takku sivulliqpaŋit pisuġutit dementia-m paasisimaniŋata tunŋani.
Apiqqutit iñugiaktut
Dementia-gum iñuk sivulliqpaŋmik ilisimasuanik uqautchimik atuġniaqpa?
Ilaiññiq dementia-lgit atuġniaqłutiŋ sivulliqpaŋmik ilisimasuaminnik uqautchimik, ilaiññiḷḷu atuġniaġaitchuŋ. Uqautchiq piksraq asiġuuruq iñuum, uqaqtauyum, uvluumlu. Apiqsruġlugu suna uqautchiq nagliksraq; atullaktuŋŋaitchuq qanuq ittuanik nalunaiqsuġlugu.
Uqaqtuġviŋa sivulliqpaŋmik ilisimasua uqautchia?
Apiqsruġlugu suna uqautchiq atuġumaġigaa maŋŋa. Atausiulirusi, atuġlugit nalupqisimanik uqausiŋnik utaqqiḷḷutitlu kiuŋiġumiŋ. Atausiŋŋitkuvi, apiqsruġlugu ukpiġilugu iñuk malġuk uqautchinik nalupqisuaq ilauyumagaa uqautchimuŋ.
Sumik uqaqtuq paasisuŋŋitkuŋa?
Tutqiunani apiqsruġlugu nalunaiqsautilaaŋ, tikkuutilaaŋ, allanigluuŋ uqausimik atuġumiñ. Agilġaq, nalupqisaq savaaq, nalunaiqqutillu ikayuutauniaqtuŋ. Apiqsuġuiññaqtuŋ suli paasitchumaniŋa nalunaiqsuġuiññaqtuŋ tautuktuġviŋmun paŋmaptiguŋ.
Qanuq upaluktuksraŋa tautuktuġviŋmun?
Quliaqtuaġlugu tautuktuġvik sivunġani tautuktuġviŋmun, uqautilugu suna uqautchiq iñuum atuġumaġigaa, apiqsruġlugulu suamik ikayuutiqaqtutik. Apiqsruġlugu iñuk kina maliktuksraġigaa; ikayuqtauyuq ilauŋniaqtuq uqallautilaaŋniġumiñ.
Qanuq uqaqłuni navitqłuni dementia-m ilaanauva?
Uqautchim allanniŋa kisimi paasititaŋŋaitchuq. Iñuk navitqłuni qanuq uqaqłunilu allanniqłuni, tautuktuksrauruaq qanuq ittuq, isumaŋŋaġniqsaġuŋit dementia-m allanniŋanik.
Pivikput
Pituutikput ikayuqtigiit suli uuktuutit uvani makpiġaami atukkatigut. Atuniŋat qiñiqtauplutik makpiġaaq nutaŋuqtitaumat.
- How to communicate with a person with dementia · Alzheimer's Society
- Dementia and language · Alzheimer's Society
- Communication and Alzheimer's · Alzheimer's Association
- May an LEP person use a family member or friend as his or her interpreter? · U.S. Department of Health and Human Services
- Sudden confusion (delirium) · NHS