Ajudar la comunicacion multilingüa amb la deméncia

Las personas que parlan mai d’una lenga pòdon comunicar autrament quand la deméncia càmbia lor capacitat de trobar los mots o de comprene. Qualques personas començan d’utilizar una lenga qu’an apresa mai lèu ; d’autras non. Lo primièr pas lo mai utile es de demandar quina lenga sembla comòda ara, puèi seguir lo ritme de la persona.

L’Alzheimer’s Society ditz que las preferéncias lingüisticas pòdon variar e suggerís d’utilizar la lenga que la persona emplega abitualament per comunicar. L’Alzheimer’s Association menciona tanben lo retorn a una lenga natala coma un cambiament possible de la comunicacion. Aquestes cambiaments arriban pas a tot lo monde e indican pas l’estadi d’una persona.

Quina lenga deuriá utilizar ?

Demandatz a la persona quina lenga vòl utilizar per aquesta conversacion. Sa preferéncia pòt cambiar segon lo subjècte, lo luòc o lo moment de la jornada. Se càmbia de lenga, o tractetz pas coma un tèst e l’obliguetz pas a contunhar dins la lenga que comprenètz.

Se parlatz la lenga que preferís, utilizatz de mots familiars e daissatz-li de temps per respondre. Se coneissètz sonque qualques mots, siatz onèste e utilizatz tanben de gèstes, d’objèctes o d’imatges. Lo guida de l’Alzheimer’s Society sus la lenga remarca que la capacitat lingüistica pòt variar d’un jorn a l’autre e pòt èsser afectada per la fatiga, la dolor o una malautiá.

Qué pòt ajudar dins una conversacion de cada jorn ?

Gardatz a l’esperit los conselhs abituals de comunicacion e ajustatz lo sosten a la lenga de la persona :

• Utilizatz de mots e de noms familiars. Demandatz a la persona o a qualqu’un de confiança quins mots utiliza pels objèctes de cada jorn, los membres de la familha e las rutinas.
• Mostratz en mai de dire. Indicatz una tassa, mostratz doas causidas, o utilizatz una fòto o un objècte familiar. Un gèste pòt ajudar quand lo mot juste es dificil de trobar.
• Esperatz. Daissatz de temps a la persona per escotar e respondre. Acabetz pas totas sas frasas e repetissetz pas la question dins mantuna lenga a l’encòp.
• Gardatz una sola idèa a l’encòp. Una explicacion longa pòt èsser dificila dins tota lenga. Utilizatz una frasa corta, fasètz una pausa, puèi vejatz se la persona ne vòl mai.
• Verificatz l’ausida e la vista. De lunetas, d’aparelhs auditius, un bon esclairatge e un endrech calme pòdon far la lenga mai aisida de seguir.

Se la persona preferís legir, demandatz se d’informacions escrichas importantas son disponiblas dins sa lenga. Comptetz pas sus una traduccion automatica per una decision medicala, un consentiment o una instruccion de medicament ; confirmatz las informacions importantas amb lo proveïdor de suènhs.

E se parli pas la lenga que la persona preferís ?

Demandatz se vòl qu’un amic o un parent bilingüa de confiança participe a una conversacion abituala. Suposetz pas que la persona vòl que qualqu’un mai interprete per ela ; pòt preferir de gèstes, d’imatges o una autra lenga que partejatz.

Per un rendètz-vos medical o una autra discussion que necessita d’informacions precísas, telefonatz a la clinica o al servici de suènhs a l’avança. Digatz-li quina es la lenga preferida de la persona e demandatz quina ajuda d’interpretacion es disponibla. Lo Departament de la Santat e dels Servicis umans dels Estats Units explica que la familha e los amics pòdon pas totjorn interpretar d’informacions medicalas importantas amb precision ; lo servici pòt explicar sas opcions e las exigéncias localas. La persona pòt causir se una persona de sosten l’acompanha, mentre que lo proveïdor organiza tota ajuda lingüistica necessària.

Pendent la visita, adressatz-vos directament a la persona e daissatz de temps a l’interprèt per parlar. Verificatz que la persona compren la question e qu’a la possibilitat de respondre amb sos pròpris mots. Se l’acompanhatz, ajustatz de contèxte sonque se o vòl.

Quand deuriá demandar un avís medical ?

Las dificultats de lenga pòdon cambiar amb lo temps, mas un cambiament sobtadau es diferent. Lo NHS conselha de cercar una ajuda medicala immediata quand qualqu’un ven de còp confús. Suposetz pas qu’una pèrda sobtada de comunicacion fa simplament partida de la deméncia. Se la persona ven de còp confusa, se sent fòrça malauta o es dificila de revelhar, contactatz los servicis medicals d’urgéncia locals.

Pels cambiaments progressius, notatz çò que observatz e demandatz conselh al clinician de la persona. Notatz quina lenga utilizava, çò que l’ajudava a comunicar e se èra cansada o malauta. Es una descripcion per una conversacion, pas un diagnostic. Nòstre guida pels rendètz-vos medicals vos pòt ajudar a preparar de questions.

Qué pòdi dire a las autras personas que l’ajudan ?

Amb l’acòrd de la persona, gardatz una nòta corta per las personas que vòl implicar. Pòt indicar la lenga o lo dialecte que preferís per parlar e legir, los mots o noms familiars, e çò que l’ajuda a seguir una conversacion. Demandatz se vòl que qualqu’un en particular participe als rendètz-vos o a las mesas a jorn suls suènhs. Evitatz d’enregistrar de detalhs privats que son pas necessaris per l’ajuda, e digatz a la persona qual pòt veire la nòta. Una nòta sus la lenga ajuda las personas a començar una conversacion mai aisidament ; remplaça pas un interprèt per una discussion de santat complèxa.

Cossí pòdi sostenir las causidas de la persona ?

La lenga fa partida de çò que permet a una persona de se connectar, mas es pas tot çò qu’es. Demandatz-li a prepaus de sas rutinas, sos interèsses, sas preferéncias de lectura e las personas que vòl implicar. Se la persona es d’acòrd, escrivètz de mots o de frasas utiles per las autras personas que l’ajudan e explicatz cossí los utilizar. Gardatz las nòtas privadas e partejatz sonque çò que la persona a acceptat de partejar.

Obliguetz pas la persona a s’entrenar, a traduire pels autres o a provar çò que compren. Qualques conversacions pòdon èsser mai aisidas dins una lenga e d’autras dins una autra. Lo confòrt, la vida privada e las causidas de la persona comptan mai que de s’en téner a una sola lenga.

Nòstres conselhs de comunicacion explican cossí parlar simplament, escotar e utilizar d’imatges. Per d’ajuda per planificar après un diagnostic de deméncia, vejatz primièrs passes après un diagnostic de deméncia.