Tacaíocht do Dhuine LADTA+ le Néaltrú

Is cuid amháin den duine iad féiniúlacht duine LADTA+. Fiafraigh cad atá tábhachtach dóibh, bain úsáid as na focail a roghnaíonn siad, agus lig dóibh cinneadh a dhéanamh faoi cé aige nó aici a bhféadfadh sonraí pearsanta a bheith ar eolas. Ná déan toimhde faoi fhéiniúlacht, páirtnéir, tacaíocht teaghlaigh nó mianta príobháideachais duine bunaithe ar a gcuma, ar sheantaifid nó ar cé a thugann cuairt.

Molann treoir Alzheimer’s Society maidir le tacaíocht a thabhairt do dhuine LADTA+ atá ag maireachtáil le néaltrú fiosrú faoi mhianta an duine agus toimhdí faoi chaidrimh a sheachaint. Déanann acmhainní néaltraithe LADTA+ de chuid Alzheimer’s Association cur síos freisin ar imní faoi stiogma agus faoi chúram fáilteach a aimsiú. Tá daoine difriúil óna chéile; bain úsáid as na smaointe seo mar leideanna don chomhrá, ní mar sheicliosta a shainíonn duine.

Conas is féidir liom ceisteanna a chur faoi ainm, forainmneacha agus príobháideachas?

Roghnaigh nóiméad príobháideach gan deifir. D’fhéadfá a fhiafraí: “Cén t-ainm agus cé na forainmneacha ar mhaith leat go n-úsáidfimis?” nó “An bhfuil aon rud faoi d’fhéiniúlacht nó faoi do chaidrimh ar mhaith leat go mbeadh a fhios ag na daoine a thugann tacaíocht duit?” Is féidir leis an duine freagra a thabhairt go páirteach, a rá nach bhfuil, nó filleadh air níos déanaí. Ní gá ceisteanna pearsanta a chur nach mbaineann lena gcúram.

Fiafraigh cé aige nó aici a bhféadfadh a bheith ar an eolas faoi rudaí áirithe. B’fhéidir go mbeadh duine ag iarraidh go n-aithneodh an fhoireann a bpáirtnéir, ach nach mbeadh siad ag iarraidh go n-inseofaí dá muintir níos leithne faoina gclaonadh gnéasach nó faoina bhféiniúlacht inscne. Is féidir le duine foclaíocht dhifriúil a roghnú i suíomhanna difriúla freisin. Ná roinn sonraí faoi fhéiniúlacht le gaolta, le cuairteoirí ná leis an fhoireann díreach toisc go bhfuil siad ar eolas agat.

Má tá an duine ag iarraidh go ndéanfaí rogha a thaifeadadh, fiafraigh cad ba cheart a scríobh agus cé ba cheart a bheith in ann é a fheiceáil. Seiceáil conas a láimhseálann an soláthraí ainm atá difriúil ó thaifid eile, lena n-áirítear an féidir leis an fhoireann ainm roghnaithe an duine a úsáid agus iad ag caint leo. Coinnigh príobháideachas an duine i gcuimhne; ní gá gach sonra a bheith ar eolas ag gach duine a chabhraíonn leis an gcúram.

Is féidir le roghanna athrú. Seiceáil arís nuair is féidir leis an duine rogha a chur in iúl, go háirithe roimh aistriú nó socrú cúraim nua. Mura bhfuil sé soiléir cad ba mhaith leo a roinnt, ná déan toimhde. Lean aon rogha shoiléir a thug siad roimhe seo agus iarr cabhair ar ghairmí cáilithe áitiúil má tá ceisteanna agat faoi údarás cúraim nó faoi rialacha maidir le faisnéis a roinnt.

Cé ba cheart a bheith páirteach i gcomhráite faoi chúram?

Fiafraigh den duine cé muinín atá acu as agus cé ba mhaith leo a bheith páirteach. D’fhéadfadh céile, páirtnéir, dlúthchara, gaol nó “teaghlach roghnaithe” a bheith ina líonra tacaíochta – daoine a thugann tacaíocht dóibh mar theaghlach fiú mura bhfuil gaol fola eatarthu. Braitheann daoine áirithe ar a muintir féin; ní bhraitheann daoine eile orthu. Lig don duine cur síos a dhéanamh ar a gcaidrimh ina bhfocail féin.

Cuir ceisteanna praiticiúla: Cé a fhéadfaidh cuairt a thabhairt? Cé ar cheart don fhoireann glaoch air nó uirthi má athraíonn pleananna? Cé a fhéadfaidh nuashonrú a fháil? Má éilíonn soláthraí cead nó páipéarachas sula roinntear faisnéis, fiafraigh cad atá ag teastáil agus mínigh na roghanna don duine. Ní chiallaíonn a bheith i do pháirtnéir nó i do thacadóir roghnaithe go huathoibríoch go bhfuil údarás dlíthiúil agat cinntí a dhéanamh; bíonn rialacha difriúil de réir áite.

Bain úsáid as an ainm caidrimh is fearr leis an duine. Má thugann oibrí cúraim “cara” nó “gaol” ar pháirtnéir nuair is mian leis an duine go n-aithneofaí iad mar pháirtnéir, d’fhéadfadh sé sin an-dúshlán a chruthú. Is féidir le nóta gairid, bunaithe ar chead, a chur in iúl don fhoireann conas daoine a chur in aithne agus cad iad na sonraí is féidir a roinnt.

Cad is féidir liom a fhiaraí de sholáthraí cúraim?

Agus cúram cónaithe, tacaíocht sa bhaile nó seirbhísí lae do dhaoine fásta á gcur i gcomparáid agat, fiafraigh den duine cé na ceisteanna ar mhaith leo a ardú agus an bhfuil siad ag iarraidh go mbeifeá i láthair. Tugann treoir SAGE maidir le seirbhísí dearbhaitheacha le fios gur féidir le roinnt faisnéise pearsanta le soláthraí mothú leochaileach. Iarr ar an soláthraí a chleachtais reatha a mhíniú i dtéarmaí simplí.

• Conas a thaifeadann sibh ainm agus forainmneacha roghnaithe? Cé na baill foirne a fhéadfaidh an fhaisnéis sin a fheiceáil?
• Conas is féidir le duine a roghnú cé a thugann cuairt agus am príobháideach a bheith acu le páirtnéir nó le tacadóir eile?
• Conas a fhoghlaimíonn sibh faoi roghanna an duine maidir le seomra, éadaí agus cúram pearsanta agus conas a thugann sibh meas orthu?
• Cén oiliúint a fhaigheann an fhoireann faoi dhaoine aosta LADTA+ agus faoi néaltrú?
• Conas is féidir le cónaitheoir nó le tacadóir imní faoi phríobháideachas nó faoi easpa measa a ardú, agus cad a tharlaíonn ina dhiaidh sin?

Molann treoir SAGE agus Human Rights Campaign Foundation maidir le cúram fadtéarmach cuimsitheach polasaithe scríofa maidir le cuairteanna, socruithe seomra agus cleachtas foirne a sheiceáil. Foilsíodh í in 2021; bain úsáid aisti le haghaidh ceisteanna le cur, ní mar ráiteas faoi dhlí áitiúil reatha. Bíonn polasaithe agus seirbhísí difriúil de réir áite.

Ní féidir le lógó, bróisiúr ná freagra dearbhaithe amháin a ráthú conas a mhothóidh cúram laethúil. Má tá an duine ag iarraidh cuairt a thabhairt, tabhair faoi deara conas a labhraíonn an fhoireann leo agus conas a fhreagraíonn siad dá bpáirtnéir nó dá lucht tacaíochta roghnaithe. Iarr labhairt go príobháideach le ball foirne má chabhródh sé sin leis an duine mothú sábháilte.

Conas is féidir liom tacaíocht a thabhairt don duine ar fad?

Fiafraigh faoi ghnáthshuimeanna, gnáthaimh, teanga, cultúr, creideamh, cairde agus pobal an duine. D’fhéadfadh sé a bheith tábhachtach labhairt faoina bhféiniúlacht, nó b’fhéidir gur fearr leo a gcuid ama a chaitheamh ar ghnéithe eile den saol. Ná déan gach cuairt ina comhrá faoi fhéiniúlacht agus ná glac leis go raibh na heispéiris chéanna ag gach duine LADTA+.

Tá daoine ann a d’fhulaing diúltú nó idirdhealú agus b’fhéidir go mbeadh siad aireach faoi sheirbhísí. D’fhéadfadh nach mbeadh sé seo ina ábhar imní do dhaoine eile. Éist leo gan a iarraidh ar an duine míniú ná cruthúnas a thabhairt. Má bhíonn cuimhne, grianghraf nó scéal faoin am atá thart corraitheach, fiafraigh an bhfuil siad ag iarraidh stopadh nó ábhar eile a phlé.

Más páirtnéir, cara nó gaol thú, tá do thacaíocht féin tábhachtach freisin. Fiafraigh den duine conas ba mhaith leo go mbeifeá páirteach, agus lorg eagraíocht áitiúil néaltraithe nó eagraíocht do dhaoine aosta LADTA+ má theastaíonn comhairle uait. Tá naisc le hacmhainní pobail agus cúramóirí ar leathanach acmhainní Alzheimer’s Association; braitheann an méid atá ar fáil ar an áit ina bhfuil tú i do chónaí.

Chun seicliosta níos leithne a fháil agus tithe cúraim á gcur i gcomparáid agat, féach cúram cónaithe néaltraithe a roghnú. Chun cabhair a fháil le pleanáil tar éis diagnóis, féach na chéad chéimeanna tar éis diagnóis néaltraithe.