Agiudare una persone LGBTQ+ cun demèntzia

S’identidade de una persone LGBTQ+ est una parte de chie est. Preguntade ite contat pro issa, imperade is faeddos chi isseberat e lassade chi siat issa a detzìdere chie podet ischire detàllios personales. No pensedes de connòschere s’identidade de una persone, su cumpàngiu, s’agiudu de sa famìlia o is disìgios de riservadesa dae s’aspettu, dae registros betzos o dae chie benit a dda bìdere.

Sa ghia de Alzheimer’s Society pro agiudare una persone LGBTQ+ cun demèntzia cussìgiat de preguntare a pitzus de is disìgios de sa persone e de evitare de dare pro contadas is relatziones. Is risursas pro sa comunidade LGBTQ+ de Alzheimer’s Association descrient fintzas preocupatziones a pitzus de s’istigma e de sa chirca de una cura chi faghet sentire bene aogadas is persones. Onni persone est diversa; imperade custas ideas comente ispuntos pro una cunversatzione, no comente una lista chi definat calicunu.

Comente potzo preguntare a pitzus de nùmene, pronùmenes e riservadesa?

Isseberade unu momentu privadu e chene pressa. Podides preguntare: «Ite nùmene e pronùmenes cherides chi imperemus?» o «Ddoe est calicuna cosa a pitzus de s’identidade o de is relatziones bostras chi cherides chi ischiant is persones chi bos agiudant?». Sa persone podet rispòndere in parte, nàrrere de no o torrare a ddi pensare a pustis. Non b’est bisòngiu de fàghere preguntas personales chi non sunt importantes pro sa cura sua.

Preguntade chie podet ischire ite. Una persone podet chèrrere chi su personale reconnoscat su cumpàngiu suo, ma non bòlere chi sa famìlia prus manna iscat s’orientamentu sessuale o s’identidade de gènere sua. Una persone podet fintzas preferire faeddos diferentes in cuntestos diferentes. No cumpartzas detàllios a pitzus de s’identidade cun parentes, visitadores o personale isceti ca ddos connosches.

Si sa persone cheret chi una preferèntzia siat registrada, preguntade ite iscrìere e chie dda diat bìdere. Verificade comente su servìtziu gestit unu nùmene chi est diversu dae cussu in àteros registros, fintzas si su personale podet imperare su nùmene preferidu in sa cunversatzione. Tenede a contu sa riservadesa de sa persone; non totus is chi agiudant in sa cura tenent bisòngiu de connòschere onni detàlliu.

Is preferèntzias podent cambiare. Torra a preguntare cando sa persone podet esprimere un’issebera, mescamente in antis de unu tramudòngiu o de un’acordu nou de cura. Si non est craru ite cheret cumpartzire, no date nudda pro contadu. Sighide onni preferèntzia crara chi at dadu in antis e preguntade agiudu a una professionale locale calificada pro preguntas a pitzus de s’autoridade in sa cura o de is règulas pro cumpartzire informatziones.

Chie diat èssere impicadu in is cunversatziones a pitzus de sa cura?

Preguntade a sa persone de chie si fidat e chie cheret chi siat impicadu. Sa retza sua de agiudu podet incluire unu cônjuge, unu cumpàngiu, un’amigu o un’amiga istrinta, unu parente o sa «famìlia isseberada», cioè persones chi dda agiudant comente una famìlia fintzas si non sunt parentes. Unas persones si fidant de sa famìlia de orìgine; àteras no. Lassade chi siat sa persone a descrìere is relatziones suas cun is faeddos suos.

Faghè preguntas práticas: Chie podet bènnere a bìdere? Chie depet tzerriare su personale si is programas càmbiant? Chie podet retzire un’agiornamentu? Si unu servìtziu pidet unu permissu o documentos in antis de cumpartzire informatziones, preguntade ite serbit e isplicade is optziones a sa persone. Èssere unu cumpàngiu o una persone de agiudu isseberada non donat in manera automàtica s’autoridade legale de pigare detzisiones; is règulas càmbiant segundu su logu.

Imperade su nùmene de sa relatzione chi sa persone preferit. Si unu traballadore de cura tzerriat unu cumpàngiu comente «amigu» o «parente» cando sa persone cheret chi siat reconnotu comente cumpàngiu, custu podet èssere dolorosu. Una nota curtza, fata cun permissu, podet nàrrere a su personale comente presentare is persones e cales detàllios si podent cumpartzire.

Ite potzo preguntare a unu servìtziu de cura?

Cando cumparades una domo de cura, un’agiudu in domo o servìtzios de die, preguntade a sa persone cales preguntas cheret fàghere e si cheret chi bois siades presenti. Sa ghia de SAGE pro servìtzios chi acollent narat chi cumpartzire informatziones personales cun unu servìtziu podet fàghere sentire fràgiles. Preguntade a su servìtziu de isplicare is práticas atuales suas in manera crara.

• Comente registrades unu nùmene e pronùmenes preferidos? Cale personale podet bìdere custa informatzione?
• Comente podet una persone isseberare chie dda bìsit e tènnere tempus privadu cun unu cumpàngiu o un’àtera persone de agiudu?
• Comente imparades e rispetades is preferèntzias de sa persone a pitzus de s’allogu, de is bestires e de sa cura personale?
• Ite formatzione retzit su personale a pitzus de is persones anzianas LGBTQ+ e de sa demèntzia?
• Comente podet una persone chi bivet in sa istrutura o una persone de agiudu sinnare una preocupatzione a pitzus de sa riservadesa o de unu comportamentu pagu rispetosu, e ite sutzedet a pustis?

Sa ghia de SAGE e Human Rights Campaign Foundation pro sa cura a longu tempus inclusiva cussìgiat de verificare is polìticas iscritas a pitzus de vìsitas, allogu e práticas de su personale. Est istada publicada in su 2021; imperade·dda pro is preguntas de fàghere, no comente un’indicatzione de sa lege locale atuale. Is polìticas e is servìtzios càmbiant segundu su logu.

Unu logu, unu libretu o una risposta rassicurante non podent garantire comente at a èssere sa cura de onni die. Si sa persone cheret fàghere una vìsita, ponede cara a comente su personale dda tzerriat e comente rispondet a su cumpàngiu o a is persones de agiudu isseberadas. Preguntade de faeddare in privadu cun unu membru de su personale si custu podet agiudare sa persone a si sentire segura.

Comente potzo agiudare sa persone in manera cumpleta?

Preguntade a pitzus de is interessos, de is abitudines, de sa limba, de sa cultura, de sa fede, de is amizos e de sa comunidade de sa persone in sa vida de onni die. S’identidade sua podet èssere importante de nde faeddare, o podet preferire de passare su tempus cun àteras partes de sa vida. No torrades onni vìsita a una cunversatzione a pitzus de s’identidade e no pensedes chi totu is persones LGBTQ+ apat tènnidu is matessi esperièntzias.

Unas persones ant bidu refudu o discriminatzione e si podent sentire prus atentas cun is servìtzios. Àteras podent non bìdere custu comente unu problema. Ascurtade chene pedire a sa persone de isplicare o de provare nudda. Si unu regordu, una fotografia o una contu de su passadu dda faghet istare male, preguntade si cheret firmare o cambiare argumentu.

Si ses unu cumpàngiu, un’amigu o un’amiga o unu membru de sa famìlia, fintzas s’agiudu tuo est importante. Preguntade a sa persone comente cheret chi tue sias impicadu e chirca un’organizatzione locale pro sa demèntzia o pro is persones anzianas LGBTQ+ si tenes bisòngiu de cussìgios. Sa pàgina de risursas de Alzheimer’s Association tenet ligàmenes a risursas pro sa comunidade e pro chie donat cura; su chi est a disponimentu dipendet de ue bives.

Pro una lista prus manna cando cumparades domos de cura, leghe comente isseberare una domo de cura pro sa demèntzia. Pro agiudu a pranificare a pustis de una diagnosi, leghe primos passos a pustis de una diagnosi de demèntzia.