Akissut naatsoq
Dementia 65-it inornagit aallartisarpoq, inuk suli assigiinngitsunik sulisinnaalluni, biilertoqarsinnaalluni meeqqanilluunniit paarsisinnaalluni. Soqutigisat ikinngutinillu ingerlateqqikkit, anillagassat nammineq toqqakkisai toqqarakkit, erinarsuutinik assinik aammalu nunatsinni inuunermi assilisassanik atorlugu, suliniutinut nammineq aalajangiisussanngortikkuk. Ilagiit, inooqatigiittut meeqqallu inersimasut, tapersersorneqarusuttarput, Alzheimer's Association-imilu peqatigiiffinnik neqerooruteqartoqartarpoq.
- Dementia 65-it inornagit aallartisarpoq. Inuit amerlasuut pisoqarnissat neqeroorutigineqartut ukiuinut naapertuuttutut misigisinnaavaat.
- Inuk asannittussaq nammineq toqqaanissaminut aqunneqarli, soqutigisaq siunertanulluunniit naatsorsuutaa.
- Erinarsuutit, assit oqaluttuaallu ukiuni 20-innit 50-nut akornanni pissimasut pisoqarnissamut pingaaruteqarsinnaavoq inoorutaasimasuni pisoqarnissamut amerlanernit.
- Pisorujussuarniarli inuiaqatigiinnilu attaveqarniarlutillu, kissaatigisarlugu, pisoqarnerli taarserniarnagu.
- Paarsisut, ingammik inooqatigiittut meeqqallu inersimasut, tapersersuinermit allatulli paarsisunit iluaqutigisinnaapput.
Quppernermi matumani (immikkoortut 6)
Dementiamik paasissutissat amerlasuut inuk 70-nik 80-nilluunniit ukiulimmik naapertuuttartutut isumaqarput. Inuk 40-nik 50-nilluunniit ukiulluni naliliinneqartoq ulluinnarni inuunera allaanerujussuuvoq. Suli ingerlatsisinnaavoq, illup akiliutaa attarsinnaavaa, inuusuttunik angajoqqaarsinnaalluni angajoqqaaminulluunniit paarsisinnaalluni. Pisoqarnissat inoorutaasimasoq taanna ataqqisariaqarpaat. Una siunnersuut nassuiaavoq suna allanngorsinnaasoq, suut misiligineqarsinnaasut, aammalu inooqatigiittut meeqqallu inersimasut sumi tapersersorneqarsinnaanerat.
Dementia 65-it inornagit sunaava?
Dementia 65-it inornagit aallartittoq dementia 65-it inornagit aallartittuuvoq, kisianni younger-onset-imut taaneqarsinnaapput. Alzheimer’s Association-imi bloggeni Alzheimer’s pillugu younger-onset-itut taaguuteqarpoq, 65-it inornagit naapinneqartup, erseqqissaallugulu inuk taamak inuusuttoq paarsiguni “imaluunniit ajornartorsiutit immikkut ittut” atorneqartartut. Nalunaaqutit kingusinnerusumik aallartilluni ersersimasut assiginermik atorsinnaapput, kisianni inup neriuutai, akisussaaffii inuiaqatigiinnilu attaveqarfii assiginngillat.
Nalinginnaannginnerusumik, inuit naliliinissaq piffissaq sivisunerusumik utaqqisinnaavaat, ilaqutariillu inoqarnissaminut kinaasoqarnatik misigisinnaallutik. Allanik misilittarnissamik ataatsimik atuisunik ilisimaneq amerlasunut tamanut eqiasuutaasinnaavoq.
Inuk inersimasoq pisoqarnissamut iluani uninngatinniaruk
Inuit inersimasut dementia 65-it inornagit naapinneqartut amerlanertigut meeqqatut pissusilersorneqarnissartik piumanagu. National Institute on Aging siunnersuuteqarpoq pisoqarnissat inup suli sapernisai nuannarisartakkallu naammassisinnaasai naapertorlugit aaqqissuussassallugit. Inuk 50-nik ukiulik imatut atuinnissinnaavoq:
- Soqutigisaq ilisimasaa ingerlateqqikkuk, soorlu sanaartorneq, timersorneq, kaarsinit unammillernartoq, atuakkanik atuarfiit ataatsimoortillugit imaluunniit erinarsortartut ilagiinni, ikiorneq annikitsuliornikkulluunniit sivisussuseq annikinnerusarluni.
- Apuukkalluni pisulluni imaluunniit cykeliarluni, aqqusersuukkut ilisimasaminik.
- Ilaquttanut nerisassiorlutit, inummut asannittumut suli sapernisai suliarineqartillutik.
- Kajumissutsimik sulinermut imaluunniit ikiuinermut toqqaanermini, soorlu tunissutinik immikkoortiterinermi imaluunniit atuarfimmi мероприят-imi ikiuisinnaalluni.
- Angalaneq pilersaarusiarlugu sumut pingaaruteqartumik, peqatigisamik pilersaarusiamillu ajornanngitsumik.
- Ernutinik, uinilluunniit qatanngutaasa meeqqainnik suliaqarluni, unammillernartumik imaluunniit suliniummik immikkoortumik.
Inummut asannittumut nammineq toqqaasoq. “Unnugu massakkut suna pisorusuppit?” aperineq, nammineq toqqaanissaanut ataqqinnittuuvoq.
Erinarsuutit eqqaamasallu inup ukiuni nammineq atuakkit
Erinarsuutit assillu inup 20-ni, 30-ni 40-nilu ukiuni misigissutsit nuannisut oqaluttuarnertullu ajornanngitsunik aallartilersinnaapput. Erinarsuutinik pisoqarnissat pillugit siunnersuutut puttassaanik siunnersuuteqarpoq, eqqaamasanik pisoqarnissallu takutippaat assinik oqaluttuanillu ataatsimoorluni apeqqusersuilluni qanoq avitseqatigineqarsinnaasut. Unammillernarnermik inersimasunut tulluarnermillu misiligerusukkuit, oqaluttuarnermik kaarsit misiligikkit, apeqqusersuinermik ammasumik sulinermik, angalanermik, ikinngutinik ilaquttanillu pillugit.
Ilaquttat assiisigut assinik naleqalersuutit aamma iluaqutigisinnaapput, assit inuit sumiiffillu inummut asannittumut pingaaruteqartut takutinnegarmata. Assinik naleqalersuutit assit suliffeqarfimmut tamatumuunaamut browserimi toqqoqqavaat.
Sulineq, biilertoqarnaneq ulluinnarni inuunerlu
Inuit amerlasuut dementia 65-it inornagit naapinneqartut suliillutik, biilertoqartarlutik aningaasanilluunniit aqutsisarlutik inuunermik ingerlasinnaapput. Tamanna pisoqarnissatut nalinginnaasutut isigineqanngilaq, kisianni inup qanoq pisoqarsinnaanera tulluartarpaa. Nakorsamik oqaloqatigissuk biilertoqarnissamut sulinerannullu isumannaatsuinermut, aammalu aaqqissuussigit ikiorneq aningaasatigut naatsorsuinernulluunniit piumanera. Maannaagassaavoq ataqqinninneq isumannaatsumillu illersorlugu, inullu asannittussaq hilahaammangaat ilaasinnaallugu.
Ulluinnarni inuunermut aalajangersarneqarnissamut aktiivinullu inuunermut siunnersuutigisinnaavatit ullormut aalajangersarneq maqissimasoq aammalu illu iluani suliat pisoqarnissamut atorneqartut.
Inooqatigiittunut meeqqanullu inersimasunut tapersersuineq
Inooqatigiittut meeqqallu inersimasut kiserliortutut misigisinnaasarput. Paarsineq sulinermik arlalinnik aammalu ilaquttap akuerisaannut ilanngunneqarsinnaavoq. Alzheimer’s Association-imi bloggeni nalunaarutigaa paarsisut peqatigiiffinni younger-onset-imut atortuni pingaaruteqartunik atugassarititanik, soorlu inatsisikkut pilersaarusiorneq, taamaalillutillu paasineqarnertik misigisaq. Aamma ersersippaa peqatigiiffik paarsisunut peqatigiiffinnik akit atorneqanngitsunik neqerooruteqartartoq, ilaasortalersulluunniit inunnik dementia 65-it inornagit naapinneqartumik paarsisunik, pingasullu marlunngorneq pingasunngornerlu virtuel-itut ataatsimoorlutik.
Peqatigiiffinnik apeqqusersorusukkuit, oqarasuaat 24/7 Helpline 800.272.3900-imut sianerit. Paarsisunut imminut isumaginninneq pillugu siunnersuutit aqutsinermik, aallartitsinermut aammalu qaammarinnerup nalunaaqutaasinnaasaanut tunngassuteqarpoq.
Killiffii pingaaruteqaqataapput
Inup dementia-mik killiffia iluaqutaasinnaasunik suli sunniuteqarpoq. Siullermik, inuit amerlasuut pisoqarnissatik nalinginnaasut annikitsumillu allanngortitsinikkut ingerlatiinnarusuppaat, siullermik killiffimmi pisoqarnissat pillugu siunnersuummi siunnersuutinik amerlanernik takusaqartoqarsinnaavoq. Kingusinnerusukkut, pisoqarnissat ajornannginnerusumik misigissutsitullu noqorsillutik, nassuiarneqarpoq kingusinnerusukkut killiffimmi pisoqarnissat. Pisoqarnissamut allanngortigit inuk allanngoriartorneratigut, suliaqarsinnaaneranilu oqarusukkuni aperiarlugu.
Apeqqutit nalinginnaasut
Dementia 65-it inornagit sunaava?
Dementia 65-it inornagit aallartittoq. Alzheimer's Association oqaatigaa Alzheimer's yngre-onset-tut isigineqartartoq 65-it inornagit naapinneqartup. Dementia 65-it inornagit nalinginnaasumit ikittuupput, kisianni saqqummersarpoq, misilittarneralu allatulluunniit assigiinngisinnaavoq: inuk suli sulisutut, biilertutut meeqqanilluunniit paarsisutut inuunermik ingerlasinnaavoq.
Pisoqarnissat suut dementia 65-it inornagit naapinneqartumik tulluusinnaappat?
Pisoqarnissat inoorutaasimasunut tulluartut pitsaanerupput: soqutigisaq ilisimasaa, ikinngutiminit apuukkalluni pisussineq, kajumissutsimik sulineq, ilaquttanut nerisassiorneq, erinarsuutit inuusuttuarnertaani, imaluunniit sumiiffigisaminut nuannarisaminut angalaneq. nammineq toqqaasoq, sivisussusiallu peqatalillu annikillisikkit, pisoqarnerli taarserniarnagu.
Inooqatigiittoq imaluunniit merertaq inersimasoq sumi tapersersorneqarsinnaava?
Alzheimer's Association paarsisunut peqatigiiffinnik akit atorneqanngitsunik neqerooruteqarpoq, ilaatigut dementia 65-it inornagit naapinneqartumik paarsisunut. Oqarasuaat 24/7 Helpline 800.272.3900-imut sianernarlugu peqatigiiffinnik isumannaallisaanernillu paasissutissat pillugit apeqqusersinnaavatit.
Inuk dementia 65-it inornagit naapinneqartoq pisoqarnissani nuannarisartakkamini ingerlatiinnarusuppai?
Aap, isumannaatsumik imminullu piumasaqarluni. Soqutigisat, upperisarsiortoqatigiit, timikkut aktiivinneq inuiaqatigiinniluqarneq inuunermi ilungersunermut pingaapput. Pisoqarnerup inissisimanera aaqqikkiartarlugu, peqatigisaanik ilanngullugit, aallartinniallu pilersaarusiarlugu, pisoqarnerlu misigisimaneranilu nuannerunarunnaarpat unitsikkuk.
Najoqqutat
Suliniaqatigiiffiit misissuinerillu quppernerup matuma toqqammavigisaasa innersuussutaat ilannguppavut. Quppernerup nutarterneqarnerani tamarmik misissorneqarput.
- Younger-onset dementia caregivers share the importance of support groups · Alzheimer's Association, West Territory (Alzheimer's and Dementia Blog)
- Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
- Activities · Alzheimer's Association
- Activities for dementia · NHS