Вєчєрьнєѥ нєпокоѥниѥ: тихꙑꙗ дѣꙗниꙗ по полоудьни

Мъногꙑ родьствьникꙑ видѧтъ тъждє чинъ: оутро бꙑваѥтъ тихо, нъ ѥгда полоудьнь прѣходитъ, чловѣкъ живѫи съ памѧти ослаблѥниѥмь начинаѥтъ бꙑти нєпокоинъ, трєвожьнъ, съмѧтєнъ или раздражєнъ. Можєтъ ходити тѫда и сѧмо, просити «домои ити», ащє и ѥстъ домоу, или лєгъко огорьчити сѧ. Сє чѧсто нарицаѥтъ сѧ вєчєрьнєѥ нєпокоѥниѥ.

Нѣстъ ѥдиного отъвѣта, нъ измѣнєниꙗ въ чинѣ дьнє, въ храминѣ и въ дѣꙗниихъ, ꙗжє прѣдълагаѥши, могѫтъ оучинити поздьнꙑꙗ полоудьни тихѣишѧ. Си страница събираѥтъ простиꙗ, нє лѣчьбьнꙑꙗ съвѣтꙑ отъ National Institute on Aging и Alzheimer’s Association. Сє нѣстъ лѣчьбьнꙑи съвѣтъ. Ащє знамєниꙗ нова, вънєзапьна или оусилѭѭтъ сѧ, поговори съ лѣчьцємь того чловѣка.

Чьто ѥстъ вєчєрьнєѥ нєпокоѥниѥ?

Вєчєрьнєѥ нєпокоѥниѥ ѥстъ нєпокоѥниѥ, възбѫждєниѥ, раздражєниѥ или съмѧтєниѥ, ѥжє начинаѥтъ сѧ или оусилѭѥтъ сѧ, ѥгда свѣтъ дьнєвьнꙑи оугасаѥтъ, въ поздьнъ полоудьнь или рано вєчєромь. National Institute on Aging (NIA) поминаѥтъ, ꙗко прѣвєлика оутома можєтъ оумъножити нєпокоѥниѥ въ коньць дьнє.

Чьто можєтъ оусилити нєпокоѥниѥ въ коньць дьнє?

Мъного ѥстъ винъ, чѧсто вькоупѣ. Alzheimer’s Association поминаѥтъ сицєваꙗ:

• оутома по пьлномь дьни;
• новаꙗ или съмѧтаѭщаꙗ мѣста;
• «вънѫтрьнии часъ тѣла», ижє нє съгласоуѥтъ сѧ, тако чловѣкъ дьньмь съпитъ, а нощиѭ бьдитъ;
• малъ свѣтъ и сѣни, ꙗжє могѫтъ съмѧтати;
• чювьствиѥ трєвогꙑ или раздражєниꙗ отъ окрѫжьнꙑихъ;
• потрѣба мьнѣѥ съна, ѥжє чѧсто ѥстъ оу старѣишихъ.

NIA прилагаѥтъ и инꙑ винꙑ възбѫждєниꙗ: болѣзнь, оуныньниѥ или трєвога, малъ покои, запоръ, прѣмъного шоумъ или людии, и нѣкꙑꙗ лѣчьбꙑ или ихъ съчєтаниꙗ.

Како оустроити дьнь, да вєчєри бѫдѫтъ тишѣишѧ?

Трѹдьнаꙗ прѣнєси на ранѣѥ врѣмѧ, а поздьнꙑи полоудьнь съхрани тихъ и ровьнъ. NIA и Alzheimer’s Association съвѣтꙋѭтъ ровьнꙑи дьнєвьнꙑи чинъ. Образъ дьнє, ѥгожє можєши приспособити:

Нѣколико чѧстьнꙑихъ съвѣтъ:

• Свѣтъ дьнєвьнꙑи. NIA съвѣтꙋѥтъ бꙑти вьсꙗкъ дьнь вънѣ или оу окна на сълньци.
• Дьнєвьно движєниѥ, нъ бєзъ прѣмъногъ. Бѫди тѣлєсьно дѣꙗтєльнъ вьсꙗкъ дьнь, нъ нє планираі прѣмъного дѣꙗнии, глаголѥтъ NIA.
• Питиѥ поздѣ. Оубѣгаі вина и питиꙗ съ кофєиномь, ꙗко кафє или колꙑ, поздѣ дьньмь (NIA). Alzheimer’s Association поминаѥтъ и никотинъ.
• Съновє. Нє имѣі дългꙑихъ съновъ и дремаꙗниꙗ поздѣ дьньмь (NIA). Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ оумалити дьнєвьнꙑꙗ сънꙑ, ащє нощьнꙑи сънъ трѹдьнъ ѥстъ.

За болє о ровьнѣмь дьни виждь дѣꙗниꙗ дьнєвьнаго чина.

Како оучинити домъ тишѣиши въ поздьнъ полоудьнь?

Оумали шоумъ, приложи свѣтъ и дрьжи близь знаѥмаꙗ вєщи.

• Свѣтъло и ровьно освѣщєниѥ. Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ дрьжати домъ добрѣ освѣщєнъ вєчєромь. Въжьзи свѣтъ прѣждє нєжє сѣни авѧтъ сѧ.
• Мьнѣѥ шоумъ. Оугаси или оумали видѣниѥ и гласъ, и оумали гостьбꙑ или многꙑ домашьнꙗ дѣла въ то врѣмѧ. Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ оумалити вєчєрьнєѥ възбѫждєниѥ, ꙗко видѣниѥ, дѣла и силънꙑ гласъ.
• Знаѥмаꙗ оутѣха. NIA съвѣтꙋѥтъ кротъкѫѭ мѹсикиѭ и дрьжати любимаꙗ вєщи и образꙑ въ домоу.
• Съмотрѣниѥ оудобьства. Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ съмотрити, нѣстъ ли болѣзни, глада, жѧждꙑ, запора, пьлна мѣхꙑра, оутомꙑ, недѫгъ или раздражєниꙗ кожѧ, и дрьжати храминѫ въ оудобьнѣ топлотѣ.
• Твоѥ състоꙗниѥ. Чловѣци чюѭтъ трєвогѫ окрѫжьнꙑихъ. NIA съвѣтꙋѥтъ оумѣрити сѧ и покоушати сѧ оупокоити, ащє твоꙗ трєвога можєтъ приложити напѧжєниꙗ.

Каꙗ тихꙑꙗ дѣꙗниꙗ можемъ творити въ поздьнъ полоудьнь?

Избєри дѣꙗниꙗ знаѥмаꙗ, бєзъ поспѣха и лєгъка прѣстати. Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ тихꙗ дѣꙗниꙗ, ꙗко кротъкаꙗ мѹсикиꙗ, образи или любимоѥ видѣниѥ, и ходьбѫ вькоупѣ, да оулєгчить сѧ нєпокоѥниѥ. NIA съвѣтꙋѥтъ ꙗдь или питиѥ, любимоѥ видѣниѥ, мѹсикиѭ, ходьбѫ, чьтєниѥ или простоѥ домашьнѥѥ дѣло, ꙗко сълаганиѥ ризъ.

Мꙑсли, ꙗжє можєши искоусити:

1. Сълагати ризꙑ вькоупѣ. NIA съвѣтꙋѥтъ сицєво простоѥ дѣло. Отиръки лєгъко дрьжати, и дѣло иматъ ꙗвьнъ коньць.
2. Игръти любимѫѭ мѹсикиѭ. Знаѥмꙑꙗ пѣсни отъ младиѥ врѣмєнє, тихо. Пѣти съ ними довьлѣѥтъ. Болє мꙑслии виждь въ дѣꙗниихъ съ мѹсикиѥѭ.
3. Зьрѣти образꙑ. Кънигꙑ образъ или нѣколико родьствьнꙑихъ образъ въ Photo Pairs, съ ꙗвьнꙑми образꙑ, могѫтъ дати тихѫ бєсѣдѫ.
4. Кратъкаꙗ ходьба. Около врьта, оулицѧ или по ходоу, прѣждє тьмꙑ.
5. Ꙗдь и питиѥ вькоупѣ. Нѣчьто просто, тєпло и бєзъ кофєина, за трапєзоѭ вькоупѣ.
6. Тихо съподоблѥниѥ. Picture Pairs съ чєтꙑрьми плочицами и ꙗвьнꙑми образꙑ лєгъко начѧти и лєгъко прѣстати.
7. Цвѣщєниѥ. Coloring на образьци или на листѣ, бєзъ цѣли съконьчати.
8. Зьрѣниѥ и бєсѣда. Conversation Cards даѭтъ образъ и отъврьстъ вопросъ. Просто зьрѣти довьлѣѥтъ.
9. Тихъ дꙑхъ. Calm Breathing ѥстъ мєдлєнъ и тихъ покои, ѥгожє самъ начинаѥши и прѣстаѥши.
10. Дѣла рѫкама. Разбирати пѫговицѧ или чоулкꙑ, глаждати мѧкъко одеꙗло или дрьжати знаѥмѫ вєщь. Виждь чювьствьнаꙗ дѣꙗниꙗ.

Оубѣгаі новꙑихъ игръ, мъного людии и вьсєго, ѥжє трѣбоуѥтъ мъного памѧти или въниманиꙗ поздѣ дьньмь. Съхрани то за оутро.

Чьто творити, ѥгда нєпокоѥниѥ начинаѥтъ сѧ?

Бѫди тихъ, оутѣшаі и кротъко прѣводи къ иномоу. NIA съвѣтꙋѥтъ глаголати тихо, слꙑшати пєчали чловѣка, нє прѣпирати сѧ, оувѣрити ѥго, ꙗко бєзъбѣдьнъ ѥстъ, и кротъко коснѫти сѧ, ащє помагаѥтъ. Потомь покоуси сѧ отвєсти: ꙗдь, питиѥ, мѹсикиꙗ или ходьба.

Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ словєса, ꙗко «Тꙑ ѥси сьдє бєзъбѣдьнъ» и «Жаль ми ѥстъ, ꙗко пєчалиши сѧ», и съвѣтꙋѥтъ приложити свѣтъ, оумѣрити сѧ и оумалити възбѫждєниѥ. Нє затвараі чловѣка, нє тѣсни ѥго, нє дрьжи силою и нє прѣпираи сѧ съ нимь.

Ащє чловѣкъ бѫдєтъ ꙗръ, NIA съвѣтꙋѥтъ стати на бєзъбѣдьнѣ далєчи, доньдєжє сє прѣстанєтъ. Въ бѣдѣ нѫжьнѣі позови номеръ скорꙑꙗ помощи и рьци, ꙗко чловѣкъ иматъ памѧти ослаблѥниѥ.

Нашѧ наставлѥниꙗ о бєсѣдѣ и чьто творити, ѥгда глаголѥтъ «нѣстъ» даѭтъ болє тихꙑихъ словєсъ.

Како познати винꙑ?

Вєди кратъкаꙗ записаниꙗ за нєдѣлѭ или дъвѣ. Alzheimer’s Association съвѣтꙋѥтъ записовати, чьто бꙑваѥтъ прѣждє вєчєрьнꙗго нєпокоѥниꙗ, да оувѣси винꙑ. Запиши врѣмѧ, чьто бꙑстъ за часъ прѣждє того, сънꙑ, ꙗдь и питиѥ, гостьбꙑ, шоумъ и свѣтъ. Нєси записаниꙗ къ лѣчьцоу. NIA поминаѥтъ, ꙗко записаниꙗ измѣнєнии помагаѭтъ пєкѫщимъ сѧ и лѣчьцємъ видѣти чинъ.

Къгда подобаѥтъ призъвати лѣчьца о вєчєрьнѥмь нєпокоѥнии?

Съвѧжи сѧ съ лѣчьцємь, ащє нєпокоѥниѥ ново, вънєзапьно горѣѥ или съ инꙑми измѣнєнии. NIA глаголѥтъ, ꙗко вънєзапьнаꙗ или бръзо мѣнѧщаꙗ сѧ измѣнєниꙗ въ обꙑчаи, особьно по недѫзѣ или по измѣнєнии лѣчьбъ, подобаѥтъ скоро съказати лѣчьцоу.

Проси лѣчьца съмотрити того, ѥжє можєтъ оутѧжьчити вєчєри. Alzheimer’s Association поминаѥтъ тѣлєсьнꙑꙗ трѹдьности, ꙗко недѫгъ мочьнꙑихъ пѫтии, нєдрьжаниѥ, нєпокоинꙑ ногꙑ и сънъноѥ дꙑханиѥ, и съвѣтꙋѥтъ въпросити, коѥ врѣмѧ дьнє добрѣѥ ѥстъ за коѭжьдож лѣчьбѫ. NIA поминаѥтъ болѣзнь, запоръ и дѣиствиꙗ или съчєтаниꙗ лѣчьбъ ꙗко възможьнꙑ винꙑ възбѫждєниꙗ.

Alzheimer’s Association глаголѥтъ, ꙗко пѫти бєзъ лѣчьбъ обꙑчьно прѣдъпочитаѭтъ сѧ при трѹдьностєхъ съна, съвѧзанꙑихъ съ болѣзниѭ Альцгєимєра, и лѣчьба за вєчєрьнєѥ нєпокоѥниѥ подобаѥтъ разсѫдити сѧ тъчьѭ ащє тии пѫти нє помогошѧ, по разсѫждєнии бѣдъ и польгъ. Сє рѣшєниѥ подобаѥтъ сътворити съ лѣчьцємь. Нє начинаі, нє прѣстаі и нє измѣнꙗі лѣчьбꙑ, съна помощи или прилога бєзъ лѣчьбьна съвѣта.

Како мнѣ самомоу прѣбꙑти вєчєръ?

Поздьни полоудьни могѫтъ бꙑти наитрѹдьнѣиша чѧсть дьнє за пєкѫщаго сѧ. Ащє можєши, проси родьствьника, дроуга или помагаѭщаго покрꙑти поздьнꙑи полоудьнь нѣколико дьнии въ нєдѣли, ащє и за часъ. Нашє наставлѥниѥ о попєчєнии о пєкѫщємь сѧ покаꙁаѥтъ пѫти покоꙗ и свобочьнѫѭ линиѭ помощи Alzheimer’s Association 24/7.