A risposta corta
À u stadiu mediu di a dimenza, l’attività più adatte sò corte, famigliari è divise in passi unichi: piegà a biancheria, assurtisce e calzette, lavà i piatti, cantà, camminate accumpagnate, album di ritratti è ghjochi simplici di fiure. Preparate e cose, mustrate u primu passu, pigliate in carica e parte più difficiule è date un scopu à l’attività. Firmatevi quandu ùn hè più piacevule.
- E faccende famigliari di a casa spessu funzionanu bè perchè danu un sintimentu d’utilità è di rispettu.
- Mustrate piuttostu chè spiegà, prupunite un passu à a volta, è date duie scelte simplici invece di dumande aperte.
- Pigliate in carica a parte più difficiule per chì a persona possa fà a parte più gratificante.
- Un cumpurtamentu agitatu spessu vole dì chì a persona hà bisognu di qualcosa da fà. Pruponite una attività adatta invece di dì di nò.
- Fighjulà, aiutà un pocu o firmassi prima sò tutte pussibilità accettevule.
In sta pagina (5 sezioni)
U stadiu mediu di a dimenza hè spessu u più longu, è hè quellu in u quale l’attività cumincianu à avè bisognu d’un sustegnu reale. E parolle venenu menu facilmente, i passi si mischjanu, è cumincià qualcosa pò esse difficiule. Ma u desideriu d’esse utile è implicatu ferma di solitu. Cù un pocu di preparazione, una persona à u stadiu mediu pò sempre gode di assai cose, soprattuttu faccende famigliari, musica è ritratti spartuti cù voi, fiancu à fiancu.
Chì attività funzionanu bè in a dimenza à u stadiu mediu?
L’attività corte, famigliari è pratiche, divise in passi unichi, funzionanu megliu. L’Alzheimer’s Association dice chì ùn hè micca necessariu d’inventà cose nove da fà: l’attività ponu fà parte di a vita d’ogni ghjornu, cum’è preparà a cena inseme, giardinà, ascultà musica o andà à spassu.
L’Alzheimer’s Foundation of America nota chì e persone à stu stadiu anu spessu un forte bisognu di sente si utile o di piglià cura di qualcosa, è anu bisognu d’aiutu per principià o cuntinuà l’attività. A so lista per u stadiu mediu include piegà a biancheria, lavà i piatti, assurtisce e calzette, fà esercizii faciuli, ballà nantu à musica cunnisciuta, camminate accumpagnate, cantà inseme, pitturà in modu simplice è fighjulà album di ritratti.
Cumu preparà una attività perchè funzioni?
A maiò parte di l’attività riesce o ùn riesce micca in a preparazione. St’abitudine, prese da l’Alzheimer’s Association è da a Family Caregiver Alliance, facenu a più grande differenza:
- Liberate u spaziu. Spenghjte a televisione, chjudite a porta è lasciate fora solu ciò chì serve per l’attività.
- Cuminciate voi. Principiate à piegà o à girà è invitate a persona: «Mi pudete aiutà cù què?»
- Mustrate, po aspettate. Fighjate un passu. Indicate o guidate cù a manu, per esempiu mustrendu induve và u piattu.
- Date un passu à a volta. «Piegatelu à a mità» hè più faciule chè «piegate questi è mettiteli in pila per culore».
- Pruponite duie scelte, micca dumande aperte. «L’asciugamani turchini o i bianchi?» hè più faciule à risponde chè «Chì vulite fà?»
- Fate voi a parte difficiule. Voi misurate, a persona gira. Voi infilate l’agulla, a persona avvolge u filu.
- Date un mutivu. «Sti tovaglioli sò per u pranzu di dumenica» face chì u travagliu pari reale.
- Lasciate fighjulà s’ella preferisce. U National Institute on Aging nota chì ancu solu fighjulà pò esse piacevule.
Idee d’attività per u stadiu mediu
Faccende utile
- Piegà asciugamani è panni. L’uggetti chjuchi è piani sò i più faciuli. Un paneru di panni caldi pò esse piegatu, lisciatu è piegatu torna.
- Mette inseme e calzette. Cuminciate cù pocu paghje assai sfarente. Assurtisce solu per culore va bè dinù.
- Lavà o asciugà piatti infrangibili. L’acqua calda è insapunata hè piacevule per e mani. Asciugà stendu hè più faciule per e gambe.
- Apparecchià a tavula. Date un tippu d’ughjettu à a volta, è preparate un postu voi cum’è mudellu.
- Aiutà à preparà a cena. Lavà e patate, strappà a lattuga o girà in una ciotula. Voi vi occupate di i cultelli è di u calore.
- Spazzà, spulverà o pulisce. Un pannu per a tavula, una scopa ligera per u balcone.
Vidite faccende di a casa per assai altre idee.
Musica è muvimentu
- Cantà vechje canzone preferite. Cuminciate à cantà voi; parechje persone si uniscenu à e canzone ch’elli cunnoscenu dapoi decine d’anni. Vidite attività cù a musica.
- Ballà liberamente. Ondulate, battite e mani o muvitevi cum’ellu vi face piace. Fà lu stendu va bè.
- Lanciassi un pallone. Si move pianu pianu è hè faciule da piglià ancu da una sedia.
- Fà una caminata accumpagnata. Fate inseme un giru cortu è cunnisciutu, bracciu à bracciu s’ellu aiuta.
Ritratti è storie
- Fighjulà un album di ritratti. Cumentate ciò chì vidite invece di fà dumande: «Fighjate sta vittura. Parlatemi d’ella.» Vidite attività di ricordi.
- Aduprà carte di cunversazione. Carte di cunversazione assucianu una fiura à una dumanda aperta, senza prova.
- Fighjulà inseme un vechju filmu. Sceglite un filmu cunnisciutu, state vicinu è fate pause.
Ghjochi simplici, senza pressione
- Coppie di fiure cù e fiure visibili. Coppie di fiure permette di lascià e fiure visibili, cusì si tratta d’osservà, micca di ramintassi.
- Truvà a listessa. Truvà a listessa mostra una fiura è solu duie à quattru scelte.
- Assurtisce inseme. Assurtisce inseme hè cum’è assurtisce a biancheria nant’à u screnu: tuccate una fiura, po u so paneru.
- Bingo di fiure. Bingo di fiure funziona bè per e riunioni di famiglia è i gruppi.
S’ellu un ghjocu cumincia à creà frustrazione, firmatevi è fate qualcosa d’altru. Vidite cumu ghjucà inseme.
Trasfurmà l’agitazione in una attività
Un cumpurtamentu agitatu o ripetitivu hà spessu una ragione. A Family Caregiver Alliance face nutà chì una persona chì svota sempre un armariu pò circà di risponde à un bisognu d’esse occupata è utile. L’Alzheimer’s Association suggerisce di canalizà st’energia in una attività adatta, invece di fermalla.
| Ciò chì vidite | Ciò chì pudete prupone |
|---|---|
| Sfriscà o pizzicà una tavula | Un pannu umitu è a dumanda di pulisce a tavula |
| Piedi inquieti o tamburinu | Musica cù un ritimu chjaru per seguità battendu o battendu e mani |
| Svutà cassetti o armarii | Un paneru di vestiti o di panni da piegà è assurtisce |
| Fà sempre a listessa dumanda | Rassicurazione, po una canzona o una faccenda da fà inseme |
| Andà avanti è indè | Una caminata inseme, o una faccenda chì implica di purtà cose |
| Malessere à a fine di u dopu meziornu | Una faccenda calma è famigliara in una bona luce; vidite inquietudine à a fine di a ghjurnata |
Quandu firmassi o cambià strada
Firmatevi quandu vidite segni di stanchezza, frustrazione, imbarazzu o noia, cum’è movimenti nervosi, sopracciglia fruncite, ogetti spinti via o a frasa «Ùn ci la facciu». L’Alzheimer’s Association suggerisce di pruvà torna à un altru mumentu di a ghjurnata o di rende l’attività più simplice. Ùn furzate micca. Un rifiutu pò vene da a paura o da u fattu chì u compitu hè troppu difficiule; vidite quandu a persona dice di nò.
Firmassi prima va bè. Hè bè dinù di stà simpliciamente inseme cù una tazza di tè. Quandu e capacità cambianu ancu di più, l’idee in attività per u stadiu avanzatu ponu esse più adatte, è 101 attività prupone assai altre idee da pruvà.
Quistioni cumuni
Chì attività sò adatte per a dimenza à u stadiu mediu?
L’attività corte, famigliari è pratiche funzionanu di solitu megliu: piegà l’asciugamani, mette inseme e calzette, lavà i piatti, apparecchià a tavula, cantà vechje canzone cunnisciute, fà camminate accumpagnate, fighjulà album di ritratti è ghjucà à ghjochi simplici di fiure. Dividite ogni attività in passi unichi è fatela inseme.
Cumu possu aiutà una persona chì campa cù a dimenza à principià una attività?
Preparate tuttu, po cuminciate voi l’attività è invitate a persona à aiutà: «Mi puderiate dà una manu cù st’asciugamani?» Parechje persone volenu participà ma trovanu difficiule di cumincià. Mustrà u primu passu funziona spessu megliu chè spiegallu.
Chì possu fà quandu a persona ripete sempre a listessa cosa?
A ripetizione hè spessu senza periculu è pò esse un segnu chì a persona vole sente si occupata o hà bisognu di esse rassicurata. Invece di currege, prupunite una attività chì currisponde à u muvimentu, cum’è un paneru di panni da piegà o una canzona da cantà inseme.
È s’ella face l’attività di manera sbagliata?
S’ellu ùn ci hè nisun periculu, lasciate fà. L’asciugamani piegati in un altru modu o e cucchjare in un locu sfarente ùn anu impurtanza. Currege pò esse vissutu cum’è una critica, mentre fà à a so manera permette à a persona di sente si capace è utile.
Fonti
Avemu ligame cù l'urganisazioni è i studii chì sta pagina si basa. Ogni era verificatu quandu a pagina hè stata aghjurnata.
- Middle-Stage Alzheimer's & Dementia Caregiving · Alzheimer's Association
- Activities · Alzheimer's Association
- Therapeutic Activities for 3 Main Stages of Alzheimer's disease · Alzheimer's Foundation of America
- Caregiver's Guide to Understanding Dementia Behaviors · Family Caregiver Alliance
- Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging