Aktibidat siha

Aktibidåt Memoria: Kahon Memoria, Istorian Tiempo, Litråtu

Ma'aprueba 5 minutos na tinige'Ginen i gurupon Golden Moments · taimanu in tuge'

I åpmam na ineppe

Memoria siña ma gosa i tiempo pasao hamyo gi tinailaya, gi litråtu, gi kosas, gi musika yan gi kuentos. Machoka' kahon memoria, machomnä' lebbon istorian tiempo, pat machichiya litråtu side by side. Taya' kuestion: taya' "¿Hu rekuetda?" yan "¿Hayi esti?" yan hasso gi kumbidasion siha taiguin "Hagu sumangån hafa esti." I kalålaki na kombetsasion mås importante ki mapos i hinasso.

  • Memoria kombetsasion yan taya' tes. Taya' malångu i hinasso; i gosa i importante.
  • Chule' 'Rekuetda hao?' yan 'Hayi esti?' komentårio yan kumbidasion taiguin 'Hagu sumangån i kumekuenta gi kuådun.'
  • Kahon memoria gi kosas gi tinailaya i taotao ya ha na'å i manos yan kombetsasion ginen ma'aguanta.
  • Lebbon istorian tiempo ayuda i familia, i bisitånti yan i tiniente siha para ma kakonuese i taotao, taya' solo i diagnosis.
  • Kuandu i memoria ma na'triste, ayuda pa'go yan despues dingu ya dandan machanggé.
Gi este na pahina (7 seksion siha)
  1. Hafa i reminiscence, yan kao ma’diferente gi kuestion?
  2. Taiquen manhasso i litråtu taya’ kuestion?
  3. Hafa maneran ma’chocho i kahon memoria?
  4. Hafa maneran ma’chocho i lebbon istorian tiempo?
  5. Otro na ideas para reminiscence
  6. Hafa kuandu i memoria ma’na’triste?
  7. Hafa i ma’å gi investigasion?

Reminiscence ti’ä ma sahi i gosa i tiempo pasao hamyo. Para siha na taotao ni gaige yan demensia, i memoria gi hiniti’ng i tiempo sinangån mås klaru ki i ma’å gi ayer pat gi takhilo’. Litråtu, kosas familiåt, musika yan kuentos siña ma hafa’ot i memoria ya ma na’ma’pos hamyo gi kumberiyon. I unu ni na’historia: esti kombetsasion, taya’ tes.

Hafa i reminiscence, yan kao ma’diferente gi kuestion?

Reminiscence ti’ä ma sahi i memoria ginen litråtu, kosas, musika pat video, gi i ritmon i taotao. I NHS ha nana’ån ni ti’ä ma sahi i kinalamten pasao yan kuentos ginen litråtu, kosas, video pat musika, gi lebbon pat gi tablet. I kuestion ma’diferente: ma tulaika i taotao para u na’å tinaiguen ni maolek, ya esti siña na’a’agang i taotao gi lugåt gi gosa.

I National Institute on Aging ha lista i pregunta kon ha rekuetda hao pat hay i taotao yan kosas kumu guinaiya ni u ha’na’ guatu. I Family Caregiver Alliance ha sugiere para ta na’lalå i kuestion ni ma tuge’ gi memoria ki’ike, ya ta kuenta mås gi tiempo ni mås lalålo’ pasao.

Gi lugåt Ina’ma
“¿Hu rekuetda esta?” “Esti parÉce un diha ni maolek. Hagu sumangån hafa.”
“¿Hayi esti?” “Esta si Tiha Rose gi tasi. Hagu tunas i sombrero.”
“¿Taimanu na tiempo esti?” “Esti parÉce i mamaila na gima’. Hafa i tinaiguen gi ayu na lugåt?”
“Taya’, esti ti si Bill, si Frank.” “Parehu hao mås ayu ya guaha gi kantan.”
“Hu ana’ån ya hao esta.” “Gustu yu’ i kuentos-mu.”

Taiquen manhasso i litråtu taya’ kuestion?

Kumekuenta gi hafa ni hao ha vulas, ya dålo’ lugåt para i taotao u ha na’siña ti’ä kualkuiera kosas kuandu siña.

  1. Sumetmo side by side. Sumetmo gi tinaktak i álbum para mañaguaiyu ta vulas, taya’ ta tesi gi lamesa.
  2. Chule’ sumåga litråtu. Limang litråtu ni maolek mås bunitu ki i tutuma na libru. I litråtu ni dångkulo yan klaru mås sinafu.
  3. Hagu mismo ha na’å i taotao siha. “Esti ta’lo yan si Tata gi diha-mu na ma’casa” ya taya’ presion.
  4. Komenta gi detalye. Kosas ni mañaguaiyu, kareta, tinaiguen, tiempo, kåra siha. “Ayu na kareta. Parehu dankulo.”
  5. Kumumbida, taya’ fuetsa. “Hagu sumangån…” pat “Hafa mismo ha vulas?” I ti’ä mamamaila hinasso, ya maolek.
  6. Sigi i ginagao. Si ha kuenta otro na kosas, sigi.
  7. Para kuandu gaiy gosa. Estuba i álbum antes di mangga’ot i taotao.

Para litråtu ni ma’å ya ma’hasso, chäyi conversation cards. Para ma tatiyi litråtu-mu familiåt gi maolek na matching game, chäyi photo pairs; i litråtu ni ma’na’siña gi-hu ti’ä ha’ni gi browser-mu.

Hafa maneran ma’chocho i kahon memoria?

I kahon memoria ti’ä kontenedot ni kosas ginen tiempo ni taotao, para ma tutuma yan ma kuenta.

  1. Machocho kahon ni matiniti. Kumu kahon sapatos, kahon sombrero pat kofre ki’ike ni kahoh.
  2. Chule’ tema pat mikla. Trabaho, hobby, lugåt, dikada, pat kosas taiguin.
  3. Machocho kosas ni maseguru. Lima asta dies na kosas guaha bai ma tuge’ na para u kuminisensia.
  4. Machocho kopia para kosas ni mahalålom. Kopia litråtu yan dokumento ni taya’ u ma sueltåo, ya gardåo i orihinåt.
  5. Nå’i kosas guatu un-un. Nå’i unu, kuenta hafa, ya tatanggo hafa i kuentos.

Kosas ni para u fanå’ån:

  • Trabaho: badge ni nombre, tiki ki’ike, parche ni uniforme, libro ni kuenta, pin ni nurse, libron kanusinero ginen diner.
  • Hinasso: recipe card ni tinitiyi-ña, tela para plåto, bufanda pat kurbata ni gustu.
  • Hobby: pesca ni kuentos sin gancho, baseball, bola yarn, paketi semia.
  • Lugåt: postcard, mapa, suvenir turista, rekoto ni litiku gi lugåt siha.
  • Familia: kopia litråtu, dibuhu patgon, imbitasion kasamentu.

Dåñu i kosas matalam, kosas ki’ike ni siña ma tragu, yan kualkuiera kosas ni siña ma nå’i memoria ni nakkutos, sino sabi na mampos.

Hafa maneran ma’chocho i lebbon istorian tiempo?

I lebbon istorian tiempo ti’ä simpleng álbum ginen litråtu yan kottos ki’ike para i tiempon taotao. Ti’ä kosas para ma tatiyi yan hamyo, ya ayuda i bisitånti yan tiniente siha u ma komprende i taotao ni tinatetnu.

  1. Chule’ fotma. Binder yan sheet protectors, lebbon litråtu ni ma’imprenta, pat slideshow gi tablet.
  2. Plånu sigun gi påtte siha. Patgon, eskuela, trabaho, familia, lugåt ni ma’å, fe’, hobby, komidan gustu yan musika.
  3. Mamuna un pat dos litråtu gi kada påhina yan kottos ki’ike ni dångkulo ni letra: “Mary, 22 anos, mangtutuna trabaho gi bangku.”
  4. Nå’i gustu yan rutina. “Ta’lo kafe yan lechi. Gustu yan himno gi Dominggo. Ti gustu TV ni hasso.” Esti ayuda para i hahasso ni manmakuidåo.
  5. Hagu ma’ayuda i taotao kuanto ha gana, sumangån litråtu, kuenta istorian, pat sigi ha’å i kosas ma’lalao.
  6. Sigi ma nå’i. Taya’ nisisidåt ma kumple’ para ma usa.

Otro na ideas para reminiscence

  • Na’lalao musika ginen kinalamten yan kuenta hafa ha na’hasso. Chäyi music activities.
  • Ma’å home movies pat palabra TV gi dikada ni gustu.
  • Kumuchina plåto ni gi patgon ya dåña i suha ni ha guia i kuentos.
  • Ma’å mapa i lugåt ni tinatetnu-ña ya kuenta i kaminu ni maasdiko.
  • Fanhasso katalogo pat magasin ya kuenta prisio, fasion yan kareta.
  • Rekord i istorian gi telifon, ki permiso-ña, para i familia.
  • Ma’compon durante i tiempo ni ma’å video call. Hålong un litråtu durante video call; chäyi phone and video calls.
  • Usa litråtu pat kosas kuandu bisita. Ma’å hafa ya u mamafasil i bisita; chäyi visiting.

Hafa kuandu i memoria ma’na’triste?

Sigun na memoria siña ma na’triste, pat ma’siente i sensiasion na pinasu pat mata’lo’. Kuandu i taotao ma’na’trabiesu, para, ma’komporta, ya dandan machanggé i tema pat i aktibidat. Taya’ ma’diskutan i ma’å. I Family Caregiver Alliance ha tulaika ta’ala’ na ma’konbensi i taotao ni ti’ä ma’å, ya ta responde gi sintimiento ni ma’ekspresa, ya mismo ha ma’lalålo’. Kuandu ha kuenta gi taotao ni ma’mamate kumu ha’ån gi tinatetnu, responde gi sintimiento: “Ma’ana’ån ya hao. Hagu sumangån hafa ha guaha.”

Hafa i ma’å gi investigasion?

I Cochrane review ginen reminiscence, ni ma’komprende 22 trials yan 1,972 na taotao, sumuelåo na i efektos taya’ kontinuåo, ki’ike, ya malalålo’ sigun i lugåt yan forma. Ti sinangån nå’an ni danña para taotao ni gaige yan demensia. Ma sugiere i reminiscence sa’ siña ha na’fanmaolek yan importante i tiempo juntos, taya’ kumu tratamiento. Para mås informasion gi kombetsasion ni fasil, chäyi communication tips.

kuestion siha ni' ma'usa

Hafa i reminiscence para taotao ni gaige yan demensia?

Reminiscence ti'ä ma sahi i memoria yan kinalamten tiempo pasao, a'ån ma na'siña ginen litråtu, kosas, musika pat video. Siña esta ma'hasso kumekuenta ya gi grupu. I minagahet i kombetsasion ni maolek yan mañaguaguaiyu, taya' ma tesi kuentos ni siña ma hasso i taotao.

Pot hafa taya' u na'fa'tinas 'Rekuetda hao?'

I kuestion ni ma tesi i memoria siña na'a'agang i taotao pat na'mangguaiyas kuandu i tinaiguen ti machocho. I National Institute on Aging ma lista i pregunta kon ha rekuetda hao pat hay i taotao yan i kosas kumu guinaiya ni u ha'na' guatu. Komenta gi hafa ma faisen, ya ha dålo' i taotao sumangån hafa tiene i gustu.

Hafa i u na'guaha gi kahon memoria?

Machocho kosas ni maseguru yan matiniti, ni ma konekta gi kinalamten i taotao: hinasso ni chinatli, hobby, bufanda ni gustu, postcard, recipe card, suvenir ni deporte pat kopia litråtu. Chule' kosas ni manmatatalam, kosas ki'ike ni siña ma tragu, yan orihinåt ni taya' u ma ripara.

Ya kuandu manma'lalågo i fakto?

Dålo' lokpe'. Si Nanå-mu ha sangan na i litråtu i tiha-na pat i prima-na, ya taya' problema. Ma kuetreppi i kuentos ni ha kuekuenta ya gosa yan hao. I maneran na kuentos ni maolek ma kumple' yan ma'pet ma'ta'lo'.

Fuente siha

Manma'a'agang ham para i organisasion yan i tinige' siha ni' ha dipende gi este na pahina. Kada unu ma chek annai ma na'fa'nu'i i pahina.

  1. Infographic: Do's and Don'ts: Communicating With a Person Who Has Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
  2. Reminiscence therapy for dementia · Cochrane
  3. Caregiver's Guide to Understanding Dementia Behaviors · Family Caregiver Alliance
  4. Activities for dementia · NHS

Listo para un gå'ga'?

Dañkulu na litråtu siha, taya' tiempo, taya' puntu yan taya' para un siña ma'ayek. Manmalago' ham gi i browser-miyu.

Na'i hao este na gå'ga' siha

I libre na app Golden Moments para iPhone, iPad yan Android: dangkolo na baldosa siha, gå'ga' siha ni' guaha litråton familia-mu, yan litråtu siha ni' siña ma cho'gue sin Wi‑Fi. Taya' kuenta, anunsio, timer pat puntos.