Jawawu karawa
Cida kənzəbuye cidawa letə, kənəbu, tambu, fanə, kuru ruye-a faidatə: musko letəbe hangal hangal, kazəmu duno sanduk nzəkko, kənəbu kura fando, kəla kənəbu kura fanə, aw window lan ngudowa ruye. Awo ani naptəram kəriye sammaso-a faidajin, kuru ngawo-a naptəram ngawo so ro faida kərma. Buro salak nəmzəliwo, allergy, kəliwo kazəmu-a kuru kənəbu kənzəbu-a rui; awo fal hangal hangal fǝle; kuru kamdə kənashin ba kərtəgəna dəga diwo.
- Cida kənzəbuye jawabu kalkal mbeji, adə naptəram kəriye sammaso lan cidajin, dǝga ro aw kursi ro bəzəna ma.
- Daji fal hangal hangal, na ladiye lan fǝle, kuru letənyin kawu suro aw bayinro gulne.
- Awo gana-a kuru awo kəmbe alama sədin amma kəmbe gənyi-a kolne, am so awo-a ci nzaro tain.
- Lotion, kənəbu aw kəmbe faidatənyin kawu, allergy, kəliwo kazəmu-a kuru kəliwo yintəbe-a rui.
- Dalil kərma aromatherapy ye alamaram dementia-a banajin ba; kənəbu nəmkəladoye faidatə mbu, amma kasadəro.
Suro shafi adǝlan (fannu 6)
Cida kənzəbuye kənzəbu usku faidatə: letə, kənəbu, tambu, fanə, kuru ruye. Takte, nəmzəm aw jawabu kalkal mərazinba, adə naptəram kəriye sammaso lan cidajin. Ngawo naptəram so, faida nzə ngəwuro waljin. Alzheimer’s Association ye gulzəna naptəram ngawo lan duniya kənzəbuye lan kuru ro asutin, kuru nəmngəla letə, fanə, ruye, tambu-a kənəbu-a lan fǝletin. Kəliwo nəmzəliwo gana so, cida ani am sammaso ro kəlado sədin.
Cida kənzəbuye dementia-a awi?
Cida kənzəbuye shi kərmai sandi kənzəbu fal hangal hangal ro kəlzəkcin ma, misallo kazəmu letə, kənəbu kura kənəbu, aw ingi fanə. NHS ye gulzəna naptəram ngawo lan cidawa kənzəbuye ro nguwu hangal tain, kuru sawa, awo letəbe-a letəbe-a, kuru musko letəbe-a bayin. Alzheimer’s Foundation of America ye gulzəna am naptəram ngawo lan bəzəna so, awo laa karəngən zaptəro mərəza kərma mbeji.
Futuwa cida kənzəbuye, kənzəbu kəriye ro
Letə
- Musko letəbe. Lotion gana muskonəm lan kəmzəgəne kuru hangal hangal musko ngawo lan musko ngulbe ro letne. National Institute on Aging ye lotion kənəbu ba-a musko letəbero kəlado ro bayin.
- Kazəmu duno sanduk. Kazəmu kura velvet, corduroy, fleece, satin-a sufa-a letəro, kətəptəro kuru manaro.
- Kazəmu kəmzəgəna. Kazəmu kəmzəgəna, nəmngudi-a musko ro kənəm bərwu ma. Buro muskonəm gadero jarabtəne.
- Activity apron aw bərni lap. Buton kura, zippers, ribbons-a kazəmu alamaram-a kərtəkkata tədinna.
- Kətəp-a nəmnadi-a. Kazəmu tulta aw napkin tayir sanduk nzəkko kətəpro, tərtəpro kuru kətəptəpro.
- Awo duno zaptəro. Bərni fleece, kashin aw dabba duno ngəla, sadəro fǝle, biskaramro gənyi.
Kənəbu
- Kənəbu kura. Mint, rosemary, basil aw lavender muskonəm lan kəttəgəne kuru isonəm ro yade.
- Fato kənəbu. Gahawa nəmzəgə, burodi nəmrəkkə, cinnamon aw lemu nəmfiltə karəngən.
- Fure. Fure ngəla gana bustani aw kasuwa lan yade.
- Awo kəla sədin ma. Sabul aw lotion shi kullum faidatənadə, kazəmunzə amartəna maa.
Tambu
- Dadi ngəla. Awo shi kərawojin gana, misallo applesauce, pudding aw ice cream, nəmzəliwo shi nəmzəliwo lan tambu tin ma.
- Burodi tado lan bana. Tǝmari aw frosting gana tambu sa nayia burodi tadoye.
- Kəmbe naptərambe. Kənəm bərwu lan watermelon, kənəm ngawo lan cider kəmzəgəna, nəmzəliwo zəzəkkəna lan.
Fanə
- Sawa ngəla. Sawa nojin ma hangal lan; cida sawa rui.
- Kəla kənəbu kura. Ingi, kəmawu aw ngudowa kəla. NIA ye gulzəna sawa, kəla fufu-a kəla kənəbu kura-a am laa ro kəlado sədin.
- Kəlanəm. Karatə kəla lan, ngulwu, aw labar gul.
- Awo kəla sandi. Ganga gana, shaker aw bell sawa-a kəlle biptəro.
Ruye
- Window lan ruye. Ngudowa tədaram window deyia, yalla bərni ro lejin, aw kərwu cedin.
- Buni sam aw video hangal. Letəgə hangal kəla duno ba.
- Foto kura. Foto fal kalkalro, shim ro kəskero gotə.
- Kala-a alama-a. Kazəmu kala-a, fure aw napkin kala-a tərtə, aw shafi kala tado sandi kala tado yaye lan.
- Deya. NHS ye bustani kənzəbuye kənəbu kura, letəbe-a nəmnji-a kəlle shawariyin. Cida deya-a bustani-a rui.
Futu sanduk kənzəbuye tadoye
- Kəla fal karne kamdə kərmai nzə-a kəlle: ci bəram, bustani, fato, cida na, aw tando.
- Awo kura nəmzəliwo usku aw arasku karne, misallo kənga kura, cokali kəska, mayafi duno, kazəmu lavender ngurmuna kəlle kərtəkkata, aw kəska kənadiye.
- Awo kəriye sammaro rui awo gana, ci tajim, zare kəsəkkata aw awo fasartə ma mbejiya.
- Awo fal hangal hangal fǝle. Kamdə ro yikke, bayinne, kuru kamdə-a letəro kolne.
- Ngawo cidabe sanduk dəga yaye adəga awo so ngəla walzə kuru kawu ishin dəgin kuru ro rui.
Kəliwo nəmzəliwo buro
Cida kənzəbuye hangal, amma tajirwa laa faida mbeji. Am dementia-a kərma bəzəna laa awo kəmbe gənyi-a kəmbero tamanzayin, kuru nduwu nəmzəliwo wa ngawo wakkil ngəwu waljin; NIA ye gulzəna naptəram ngawo lan tajirwa nduwuye nəmzəliwo tərtəgə kərma.
| Tajirwa | Awi dio |
|---|---|
| Nəmzəliwo | Awo nduwu tinzə taiyinzə kura so faidane. Buton, beads, kudi, marbles aw biskaram gana sanduk nzəkko kolne. Kəmbe nəmzəliwo jama kəliwobe amartəna dəgi ma ro. |
| Awo kəmbe alama sədin | NIA ye lotion, sabul, shampoo-a turare-a kəskero gororo shawariyin, dalil sandi kəmbe alama sədin; tǝmari naptərambe-a dəga yaye. Ngawo cidabe awo kənzəbube dəga yaye. |
| Allergy | Buro badizənyin kawu allergy kuli kəskabe, latex, sufa, kəli kura aw kənəbu-a rui. |
| Kənəbu duno | Turare duno-a mai kənəbu duno-a kolne, musamman asthma aw kəliwo yintəbe gade-a bəzəna ma ro. Kənəbu kənəbuye hangal nəmzəliwo. |
| Kazəmu | Buro musko letənyin kawu, kazəmu nəmzəgəna, kataptəna aw nəmzəliwo ba-a rui. Letə hangal faidane kuru shi kəmgənadəga diwo. |
| Nəmzəgə | Kazəmu kəmzəgəna-a nəmsha-a buro muskonəm gadero jarabtəne. |
| Awo tajim aw sum | Awo tajim, gilashi aw awo cida sumbe kolne. |
Aromatherapy ye banajin wa?
Alama kərma lan, alagə ba. Kərwu Cochrane aromatherapy dementia-a ro ye kərwu 13 am 708-a ruyeno, samma na kənzəgəbe lan, kuru dalil kərma faidabe tədinba. Kərwu so gana, jawapsu kalkal nzəkko, kuru alamaram tajirwabe-a ngəwuro bayinba. Kamdə kənəbu hangal nojin maa, misallo lavender bustani lan, adə awo ngəla kəlle taro dalil ngəla. Shi kəla kəliwobe gənyi.
Futu cida kənzəbuye fǝleye
- Naptəram ladiye karne kuru TV dəga datə.
- Fuwu nzəkko isho, sunzə bowone, kuru letənyin kawu suro aw bayinro gulne: «Lotion laa mbeji. Muskonəm letəkkiya raamma wa?»
- Awo fal hangal hangal fǝle adəga shi ngəwu waljinro.
- Futu cidajin dəga rui. Fǝska hangal, musko nəmkəlado aw kasəm alama ngəla. Cintə, fǝska kəptə aw nəmkərtə alama diwo ma.
- Gana kərtə. Minti usku hangal cida ngəla.
Yintə hangal kəlle, misallo yintə hangal, cida-a hangalro datəro dalil ngəla. Futuwa gade dǝga ro, cida naptəram ngawo rui, kuru kajiri une-a, kajiri nəmkərtə rui.
Kura-kura bayintin
Cida kənzəbuye jiri fiye kam dementia-a kərma bəzənaro ngəla?
Futuwa sandi so: musko letəbe hangal hangal lotion-a, kazəmu duno letə, kənəbu kura aw gahawa kənəbu, sawa ngəla aw kəla kənəbu fanə, window lan ngudowa aw buni sam no ruye, kuru kəmbe ngəla tambu nəmzəliwo lan. Awo fal hangal hangal fǝle kuru futu kamdə cidajin dəga rui.
Cida kənzəbuye nəmzəliwo wa kam awo-a ci nzaro tin ma ro?
Aa, hangal hangalro. Awo kura so taiyinzə nduwu nzənyi faidane, awo gana aw fasartə ma kolne, kuru lotion, sabul aw awo kənəbu-a ngawo cidabe dəgin yaye, dalil sandi kəmbe alama sədin. Kulli wakkil kamdə-a kəlle bəzəne.
Aromatherapy ye alamaram dementia-a banajin wa?
Kərwu Cochrane ye dalil kərma aromatherapy ye am dementia-a bənazəna banajin tədinba, kuru kərwu so gana-a kalkal nzəkko. Kamdə kənəbu hangal nojin maa, ngəla, amma mai kənəbu duno kolne, musamman kəliwo yintəbe aw allergy bəzəna ma ro.
Fidget apron aw activity apron awi?
Shi kazəmu, apron aw bərni lap ro kəlzəkcin ma, awo letəbe kura so kəlle kərtəkkata tədinna, misallo buton kura, zippers, ribbons-a kuru kazəmu alamaram-a. Musko cidaramma ro awo letəbe mbeji. Kullum awo kəsəkkata tartəgə dəga rui.
Dalilwa
Andiye kəlan chaptin jamiyya kuru nazari shafi adǝ kəlan dazanadəro. Kuru kəlanzə sammaso dǝganaza sa shafi dǝ bəlindotəlan.
- Late-Stage Alzheimer's & Dementia Caregiving · Alzheimer's Association
- Care in the Last Stages of Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
- Alzheimer's Caregiving: Home Safety Tips · National Institute on Aging
- Aromatherapy for dementia · Cochrane
- Activities for dementia · NHS
- Therapeutic Activities for 3 Main Stages of Alzheimer's disease · Alzheimer's Foundation of America