Azịza mkpirikpi
Ihe omume metụtara mmetụta na-eji mmetụ aka, ísì, uto, ụda na ịhụ ụzọ: ịhịa aka nwayọọ, nkata nke akwa dị nro, ahịhịa ọhụrụ a ga-akpọ isi, ụda okike, ma ọ bụ ile nnụnụ n’akụkụ windo. Ha dabara na ọkwa ọ bụla ma baara uru karịsịa n’oge ikpeazụ. Buru ụzọ lelee maka ihe nwere ike ịkpachi akpịrị, nfụkasị ahụ, nsogbu akpụkpọ ahụ na mmetụta ísì, nye otu ihe n’otu oge, ma kwụsị ma ọ bụrụ na onye ahụ adịghị atọ ụtọ.
- Ihe omume metụtara mmetụta achọghị azịza ziri ezi, nke mere na ha na-arụ ọrụ n’ọkwa ọ bụla, gụnyere mgbe onye nọ n’akwa ma ọ bụ n’oche.
- Nye otu mmetụta n’otu oge n’ime ọnụ ụlọ dị jụụ, ma jụọ ma ọ bụ gwa onye ahụ tupu ị metụọ ya aka.
- Zere obere ihe na ihe ọ bụla yiri nri ma ọ bụ nke na-esi isi dị ka nri ma ọ bụghị nri, n’ihi na ndị mmadụ nwere ike itinye ihe n’ọnụ.
- Lelee maka nfụkasị ahụ, nsogbu akpụkpọ ahụ na nsogbu iku ume tupu iji ude, ísì ma ọ bụ nri.
- Enweghị ihe akaebe doro anya na aromatherapy na-enyere aka belata mgbaàmà nkwarụ ncheta; jiri ísì naanị maka ịnụ ụtọ dị mfe, ma ọ bụrụ na ọ dị mkpa.
N'ibe a (akụkụ 6)
Ihe omume metụtara mmetụta na-eji mmetụta ise: mmetụ aka, ísì, uto, ụda na ịhụ ụzọ. Ha achọghị ncheta, usoro nzọụkwụ ma ọ bụ azịza ziri ezi, ya mere ha nwere ike ịrụ ọrụ n’ọkwa ọ bụla. Ha bara uru karịsịa n’oge ikpeazụ. Alzheimer’s Association na-ekwu na n’ọkwa ikpeazụ, a na-enweta ụwa site na mmetụta, nakwa na ị nwere ike igosi nlekọta site na mmetụ aka, ụda, ịhụ ụzọ, uto na ísì. Nlele nchekwa ole na ole na-eme ka ihe omume ndị a nwee udo maka onye ọ bụla.
Kedu ihe bụ ihe omume metụtara mmetụta maka nkwarụ ncheta?
Ihe omume metụtara mmetụta bụ ahụmịhe dị mfe e wuru gburugburu otu mmetụta n’otu oge, dị ka imetụ akwa aka, ịkpọ isi ahịhịa ma ọ bụ ige ụda mmiri ozuzo. NHS na-ekwu na ihe omume n’ọkwa ikpeazụ na-adịkarị mkpa ka ha lekwasị anya na mmetụta, ma kwuo egwu, ihe a ga-eji aka metụ ma jide, na ịhịa aka. Alzheimer’s Foundation of America na-ekwu na ndị nọ n’ọkwa ikpeazụ nwere ike inwe ọchịchọ siri ike ijide ihe nso ha maka nkasi obi.
Echiche metụtara mmetụta, site n’otu mmetụta gaa na nke ọzọ
Mmetụ aka
- Ịhịa aka. Mee ka obere ude dị ọkụ n’aka gị ma hịa ya nwayọọ site na nkwoji aka ruo na mkpịsị aka. National Institute on Aging na-ekwu maka ịhịa ahụ na ude na-enweghị ísì maka nkasi obi.
- Nkata akwa. Akwa ukwu nke velvet, corduroy, fleece, satin na ajị anụ ka e wee hịa, pịachaa ma kwuo okwu banyere ha.
- Akwa nhicha dị ọkụ. Akwa nhicha dị ọkụ ma dị mmiri mmiri maka aka n’ụbọchị oyi. Buru ụzọ nwalee okpomọkụ ya n’akụkụ nkwoji aka gị.
- Apron ma ọ bụ blanket na-eme ka aka na-arụ ọrụ. Nnukwu bọtịnụ, zịpa, rịbọn na patches nwere ụdị dị iche iche a dunyere nke ọma.
- Ịpịachi na ime ka ihe dị larịị. Nkata nke akwa nhicha ma ọ bụ akwa tebụl dị ọcha ka e wee pịachaa, kwakọba ma pịachaa ọzọ.
- Ihe dị nro a ga-eji jide. Blanket fleece, ohiri isi ma ọ bụ anụmanụ dị nro yiri nke eziokwu, nke e nyere n’ụzọ dị mfe, ọ bụghị dị ka ihe egwuregwu.
Ísì
- Ahịhịa ọhụrụ. Kpọọ mint, rosemary, basil ma ọ bụ akwụkwọ lavender n’etiti mkpịsị aka gị ma nyefee ya nso.
- Ísì si n’ime ụlọ oriri. Kọfị na-esi isi, achịcha a na-eghe, cinnamon ma ọ bụ oroma a na-akpụ n’akụkụ.
- Okooko osisi. Weta okooko ole na ole ọhụrụ si n’ubi ma ọ bụ n’ụlọ ahịa.
- Ngwaahịa maara nke ọma. Ncha ma ọ bụ ude onye ahụ na-ejibu mgbe niile, ma ọ bụrụ na akpụkpọ ahụ ya na-anabata ya.
Uto
- Uto mmasị. Obere ngaji nke ihe onye ahụ hụrụ n’anya, dị ka applesauce, pudding ma ọ bụ ice cream, n’ụdị onye ahụ nwere ike iri n’enweghị nsogbu.
- Enyemaka n’ime achịcha. Ịtụ ụtọ mkpụrụ osisi ma ọ bụ obere frosting mgbe unu na-eme achịcha ọnụ.
- Ihe ụtọ nke oge. Anyụ ndị a n’oge okpomọkụ, cider dị ọkụ n’oge udu mmiri, nke e nyere n’okpomọkụ dị mma.
Ụda
- Egwu mmasị. Abụ ndị maara nke ọma n’olu dị nro; lee ihe omume egwu.
- Ụda okike. Mmiri ozuzo, ebili mmiri ma ọ bụ ụda nnụnụ. NIA na-ekwu na egwu, white noise na ụda okike yiri ka ha na-enyere ụfọdụ ndị mmadụ zuru ike.
- Olu gị. Ịgụpụta akwụkwọ n’olu dara ụda, ịma abụ nwayọọ, ma ọ bụ ịkọ akụkọ.
- Ngwá egwú dị mfe. Ịgba drum aka, shaker ma ọ bụ mgbịrịgba iji soro egwu.
Ịhụ ụzọ
- Ile anya site na windo. Ebe a na-etinye nri nnụnụ n’èzí windo, ụmụaka na-alaghachi ụlọ, ma ọ bụ snow na-ada.
- Tankị azụ ma ọ bụ vidiyo na-eji nwayọọ aga. Mmegharị dị nwayọọ na-enweghị ụda dara ụda.
- Foto buru ibu. Otu foto doro anya n’otu oge, jidere ya n’ogo anya.
- Agba na ụkpụrụ. Ịhazi iberibe akwa nwere agba dị iche iche, okooko osisi ma ọ bụ akwa tebụl nwere agba, ma ọ bụ peeji agba dị mfe si na setị coloring anyị.
- N’èzí. NHS na-atụ aro ubi metụtara mmetụta nke nwere ahịhịa na-esi isi, ụdị dị iche iche na mmiri. Lee ihe omume n’èzí na n’ubi.
Otu esi eme igbe metụtara mmetụta
- Họrọ isiokwu metụtara ndụ onye ahụ: osimiri, ubi, ụlọ oriri, ebe ọrụ aka, ịdụ akwa.
- Họrọ ihe ise ma ọ bụ isii buru ibu ma dị mma, dị ka nnukwu shei osimiri, ngaji osisi, ichafu dị nro, obere akpa lavender akpọnwụwo a dunyere nke ọma, ma ọ bụ ngọngọ osisi dị larịị.
- Lelee ihe ọ bụla maka obere akụkụ, akụkụ dị nkọ, eriri rụrụ arụ na ihe ọ bụla nwere ike ịgbaji.
- Wepụta otu ihe n’otu oge. Nyefee ya, kọwaa ya, ma hapụ onye ahụ ka ọ nyochaa ya.
- Debe igbe ahụ mgbe e mesịrị ka ọ bụrụ ihe pụrụ iche ma lelee ihe ndị dị n’ime ya ọzọ tupu oge ọzọ.
Nchekwa buru ụzọ
Ihe omume metụtara mmetụta dị nwayọọ, mana ihe ize ndụ ole na ole dị mkpa. Ụfọdụ ndị bi na nkwarụ ncheta nwere ike iche na ihe na-abụghị nri bụ nri, ilo nri nwekwara ike isi ike ka oge na-aga; NIA na-adọ aka ná ntị na nsogbu ilo nri n’ọkwa ikpeazụ na-eme ka ohere nke ịkpachi akpịrị dịkwuo elu.
| Ihe ize ndụ | Ihe ị ga-eme |
|---|---|
| Ịkpachi akpịrị | Jiri naanị ihe buru ibu nke a na-apụghị ilo. Enweghị bọtịnụ, chaplet, mkpụrụ ego, marbul ma ọ bụ obere ihe egwuregwu tọgbọrọ n’ime igbe. Nye nri naanị n’ụdị ndị otu na-elekọta kwuru na ọ dị mma. |
| Ihe yiri nri | NIA na-adụ ọdụ ka e kpọchie ude, ncha, shampoo na mmanụ isi, nke nwere ike iyi nri ma ọ bụ isi dị ka nri, ma wepụ mkpụrụ osisi adịgboroja. Debe ngwaahịa metụtara mmetụta mgbe e jiri ya mechaa. |
| Nfụkasị ahụ | Lelee maka nfụkasị ahụ na mkpụrụ, latex, ajị anụ, ahịhịa ma ọ bụ ísì tupu ị malite. |
| Ísì siri ike | Zere mmanụ isi siri ike na mmanụ esenshial, karịsịa ma ọ bụrụ na enwere ụkwara ume ọkụ ma ọ bụ nsogbu iku ume ndị ọzọ. Ísì dị nro, nke okike ka dị mma. |
| Akpụkpọ ahụ | Lelee maka akpụkpọ ahụ nwere ọnya, gbawara agbawa ma ọ bụ nke na-esighị ike tupu ịhịa aka. Jiri nrụgide dị nro ma kwụsị ma ọ bụrụ na ha gosiri mgbu. |
| Okpomọkụ | Buru ụzọ nwalee akwa nhicha na ihe ọṅụṅụ dị ọkụ n’akụkụ nkwoji aka gị. |
| Ihe dị nkọ ma ọ bụ na-egbu egbu | Enweghị ngwá ọrụ dị nkọ, iko ma ọ bụ ihe nka na-egbu egbu. |
Aromatherapy ọ na-enyere aka?
O yikarịrị ka ọ naghị enyere aka n’ụzọ a pụrụ ịtụle. Nyocha Cochrane banyere aromatherapy maka nkwarụ ncheta lere ọmụmụ 13 nwere mmadụ 708, ha niile nọ n’ụlọ nlekọta, ma achọpụtaghị ihe akaebe doro anya nke uru. Ọmụmụ ndị ahụ dị obere, nsonaazụ ha ekwekọghị, ma a kọwaghị mmetụta ọjọọ nke ọma. Ọ bụrụ na onye ahụ na-enwe mmasị n’ísì dị nro ma mara ya nke ọma, dị ka lavender si n’ubi, nke ahụ bụ ezigbo ihe kpatara ịkekọrịta ya. Ọ bụghị ọgwụgwọ.
Otu esi enye ihe omume metụtara mmetụta
- Họrọ oge dị jụụ ma gbanyụọ TV.
- Bịa site n’ihu, kpọọ aha ha, ma jụọ ma ọ bụ gwa ha tupu ị metụọ ha: „Enwere m ude. Ị ga-achọ ka m hịa aka gị?“
- Nye otu ihe n’otu oge ka ọ ghara ibu ibu karịa.
- Lelee mmeghachi omume. Ihu dị nro, aka zuru ike ma ọ bụ ọnụ ọchị bụ ihe ịrịba ama dị mma. Ịdọpụ onwe, ịkpọchi ihu ma ọ bụ enweghị udo pụtara ka ị kwụsị.
- Mee ya ka ọ dị mkpụmkpụ. Nkeji ise dị jụụ bụ oge dị mma.
Oge ezumike iku ume nwayọọ ọnụ, dị ka calm breathing, nwere ike ịbụ ụzọ dị nwayọọ isi mechie. Maka echiche ndị ọzọ n’akụkụ akwa, lee ihe omume n’ọkwa ikpeazụ, nakwa maka enweghị udo n’oge mgbede, lee enweghị udo n’oge mgbede.
Ajụjụ a na-ajụkarị
Kedu ihe omume metụtara mmetụta dị mma maka onye nwere nkwarụ ncheta?
Echiche dị mfe gụnyere ịhịa aka nwayọọ na ude, ijide akwa dị nro, ịkpọ isi ahịhịa ọhụrụ ma ọ bụ kọfị, ige egwu mmasị ma ọ bụ ụda okike, ile nnụnụ ma ọ bụ tankị azụ, na ịtụ ụtọ nri mmasị n’ụdị dị mma maka iri. Nye otu ihe n’otu oge ma lelee ka onye ahụ si meghachi omume.
Ihe omume metụtara mmetụta ọ dị mma maka onye na-etinye ihe n’ọnụ?
Ha nwere ike ịdị mma, ma a ga-akpachapụ anya. Jiri naanị nnukwu ihe a na-apụghị ilo, hapụ ihe ọ bụla dị obere ma ọ bụ nke nwere ike ịgbaji, ma debe ude, ncha na ihe na-esi isi ebe a na-apụghị iru ha mgbe e mesịrị, n’ihi na ha nwere ike iyi nri ma ọ bụ isi dị ka nri. Nọrọnyere onye ahụ mgbe niile.
Aromatherapy ọ na-enyere aka na nkwarụ ncheta?
Nyocha Cochrane achọpụtaghị ihe akaebe doro anya na aromatherapy na-enyere ndị nwere nkwarụ ncheta, n’agbanyeghị na ọmụmụ ndị ahụ dị obere ma na-ekwekọghị. Ọ bụrụ na onye ahụ na-enwe mmasị n’ísì dị nro ma mara ya nke ọma, nke ahụ dị mma, mana zere mmanụ esenshial siri ike, karịsịa n’ebe nsogbu iku ume ma ọ bụ nfụkasị ahụ dị.
Gịnị bụ apron ma ọ bụ blanket na-eme ka aka na-arụ ọrụ?
Ọ bụ akwa, apron ma ọ bụ blanket a na-etinye n’apata nwere ihe a ga-eji aka jide nke a dunyere nke ọma n’elu ya, dị ka nnukwu bọtịnụ, zịpa, rịbọn na patches nwere ụdị dị iche iche. Ọ na-enye aka ndị na-achọ ihe ime ihe ha ga-enyocha. Lelee ya ugboro ugboro maka ihe ọ bụla rụrụ arụ nke nwere ike ịdọpụ.
Isi mmalite
Anyị na-ejikọ ndị otu na nyocha ndị ibe a tụkwasịrị obi. A lelere nke ọ bụla mgbe e melitere ibe a.
- Late-Stage Alzheimer's & Dementia Caregiving · Alzheimer's Association
- Care in the Last Stages of Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
- Alzheimer's Caregiving: Home Safety Tips · National Institute on Aging
- Aromatherapy for dementia · Cochrane
- Activities for dementia · NHS
- Therapeutic Activities for 3 Main Stages of Alzheimer's disease · Alzheimer's Foundation of America