Ѥгда чловѣкъ съ оумьнымъ изнеможениемъ въпрашаѥтъ тъжде

«Коли чѧсъ къ врачоу?» По десѧти миноутахъ: «Коли чѧсъ къ врачоу?» Слꙑшати тъжде въпросъ пакꙑ и пакꙑ ѥсть ѥдино отъ наитроудьнѣишихъ въ попечении о чловѣцѣ, живѫщиимь съ оумьнымъ изнеможениемь. То ѥсть зѣло обычьно, не бꙑваѥтъ волеѭ, и сѫть тихи пѫти отвѣщати, иже могѫтъ оулегьчити дьнь обѣма вама.

Почьто чловѣкъ съ оумьнымъ изнеможениемъ тъжде въпрашаѥтъ пакꙑ и пакꙑ?

Наипаче памѧти ради. Оумьноѥ изнеможениѥ дѣѥтъ на ближьнѭѭ памѧть, тѣмьже чловѣкъ часто не помьнитъ, ꙗко въпраша, или не помьнитъ отвѣта. Alzheimer’s Foundation of America пишеть, ꙗко многашьноѥ въпрашаниѥ ѥсть обычьно и чаемо.

Въ въпросѣ часто ѥсть и чоуство. Alzheimer’s Association тълкоуѥтъ, ꙗко частꙑи въпросъ можетъ ꙗвлꙗти попечениѥ, прошениѥ помощи, тревогѫ или неоутврьждениѥ, и чловѣкъ често ищеть оутѣшениꙗ и знаѥмааго. «Къгда идевѣ?» можетъ рещи: «Тревожѫ сѧ о пѫти.» То може възбоудити и оуныньѥ, страхъ, шоумъ и измѣна обычьнааго чина, а частꙑи въпросъ можетъ и знаменовати потрѣбѫ, на примѣръ поити на мѣсто покоꙗ (Family Caregiver Alliance).

Чьто подобаѥтъ ми рещи?

Отвѣщаи тихо и кратъко, ꙗко пръвѣѥ.

• Дрьжи отвѣтъ кратъкъ и тъжде. «Къ врачоу въ дъва чѧса. Азъ бѫдѫ съ тобоѭ.» Ѥдинъ и тъжде отвѣтъ оудобьнѣѥ приѥти.
• Отвѣщаи на чоуство. «Мꙑслиши о врачеви. То бѫдетъ по полоудьни, и азъ поведѫ нꙑ. Ничьтоже ти не подобаѥтъ творити.»
• Оупотрѣблꙗи тихъ гласъ и кротъко прикоснѫтиѥ, аще чловѣкоу то приꙗтьно. Alzheimer’s Association съвѣтоуѥтъ прѣбꙑвати тихомъ и не оупотрѣблꙗти прѣниꙗ ни съпора.
• Дажь отвѣтъ, ѥгоже чловѣкъ ищеть, коликождꙑ трѣбоуѥтъ. Alzheimer’s Association глаголеть, ꙗко подобаѥтъ пакꙑ отвѣщати, коликождꙑ въпрашаѥтъ.

Чесого подобаѥтъ избѣгати?

• «Ты ми юже то рьче.» Family Caregiver Alliance съвѣтоуѥтъ не показовати, ꙗко чловѣкъ тъчьно нꙑнѣ въпраша. Се не поможеть памѧти, и можетъ чоути сѧ ꙗко оукоръ.
• Дльгꙑихъ тълковании. Мъногꙑ словеса даѭтъ мъного забыти.
• Въздиꙗниꙗ, окомь движениꙗ или острааго гласа. National Institute on Aging съвѣтоуѥтъ трьпѣниѥ и не ꙗвлꙗти нєгодованиꙗ. То тродно; види раздѣлъ о отъдꙑсѣ нижє.

Простьꙑ помощи, ꙗже отвѣщаѭтъ вьмѣсто тебе

Доньдеже чловѣкъ можетъ чьсти, написанꙑи отвѣтъ на видьнѣ мѣстѣ часто помагаѥтъ паче реченааго.

Си мысли придѫтъ отъ Alzheimer’s Association и Alzheimer’s Los Angeles. Покажи на записъ тихо («Видивѣ на дъскѫ въкоупѣ»), а не рьци: «Азъ ти то написа.»

Глаголи о събꙑтиихъ близъ врѣмене

Аще глаголеши о сърѣтении или о изъходѣ за многꙑ дьни, то можетъ прѣити въ чѧсꙑ пльнꙑ попечениꙗ. Family Caregiver Alliance и Alzheimer’s Los Angeles съвѣтоуѭтъ глаголати о нарѧдѣхъ, паче о тродьнꙑихъ, ꙗко посѣщениѥ врача или оумꙑваниѥ, мало прѣжде. Тъгда повѣжь, чьто бѫдетъ по семь, по ѥдиномоу чиноу.

Дѣла, ꙗже могѫтъ прѣмѣнити вниманиѥ

Ѥгда юже отвѣща и приѧ чоуство, тихоѥ и приꙗтьноѥ дѣло можетъ помагати, паче аще оуныньѥ стоить за въпросꙑ. Вьси источници горѣ съвѣтоуѭтъ прѣвести вниманиѥ къ томоу, ѥже чловѣкоу любо.

1. Кратъка и легъка игра въкоупѣ. Picture pairs дрьжитъ образꙑ видимꙑ, тѣмьже ничьтоже не подобаѥтъ помьнѣти.
2. Знаѥмоѥ дѣло. Съгъбаниѥ платенъ, оустроѥниѥ чорапъ или оуготованиѥ стола. Sort together ѥсть подобьно дѣло на ꙗвлени.
3. Бесѣда о томь, ѥже чловѣкоу любо. Conversation cards даѭтъ отъкрꙑтꙑѩ мысли безъ правааго отвѣта.
4. Пѣснь, проходъ или мала ꙗдь. National Institute on Aging поминаѥтъ си ꙗко простꙑ пѫти прѣвести вниманиѥ.
5. Тихъ часъ. Сѣдита въкоупѣ, зьрита вънъ окъномь, или сътворита въкоупѣ calm breathing.

Аще чловѣкъ пакꙑ възвратитъ сѧ къ въпросоу, отвѣщаи пакꙑ, милостивьно. То добро ѥсть.

Ищи чина въ врѣмени

Alzheimer’s Association съвѣтоуѥтъ зьрѣти, аще въпроси прихоdѧтъ въ нѣкꙑѩ чѧсꙑ дьне, при нѣкꙑихъ чловѣцѣхъ или на нѣкꙑихъ мѣстѣхъ. Аще начинаѭтъ сѧ прѣжде прихода гости, или къ вечероу, можеши прѣдъоуготовити: записъ о посѣщении, знаѥмоѥ дѣло, тихѣишеѥ мѣсто. Наше наставлѥниѥ о тихꙑихъ дѣлѣхъ къ вечероу можетъ помагати, аще вечери сѫть наитродьнѣиши.

Пьци сѧ и о себѣ

Отвѣщати на тъжде въпросъ дъва десѧти крътъ ѥсть троудьно. Аще чоуѥши, ꙗко трьпѣниѥ оскѫдѣваѥтъ, а чловѣкъ ѥсть въ безъпасьнѣ мѣстѣ, изиди на мало врѣмѧ въ инѫ храминѫ и дꙑши, ꙗкоже съвѣтоуѥтъ Alzheimer’s Los Angeles. National Institute on Aging поощрꙗѥтъ пекоучиихъ сѧ просити помощи и помꙑшлꙗти о врѣмени отъдꙑха. Вѧще мысли обрѧщеши въ нашемь наставлѥнии о попечении о себѣ.

Къгда подобаѥтъ призъвати врача?

Призови врача того чловѣка безъ отълаганиꙗ, аще въпроси, съмѧтениѥ или обꙑчаи измѣнѧтъ сѧ нагло или съло оухоудьшаѭтъ сѧ за чѧсꙑ или дьни. National Institute on Aging глаголеть, ꙗко наглоѥ или скоро измѣнꙗѭщеѥ сѧ обꙑчаниѥ, паче по недѫзѣ или по измѣнѣ лѣчьства, подобаѥтъ безъ отълаганиꙗ повѣдати врачоу. Dementia Australia тълкоуѥтъ, ꙗко недѫгъ, лѣчьства, мало воды въ тѣлеси, болѣзнь или запьртиѥ чрѣва могѫтъ сътворити делириѥ, наглоѥ и тѧжькоѥ съмѧтениѥ, ѥже трѣбоуѥтъ скорꙑѩ помощи. Аще къто ѥсть въ бѣдѣ, възови на число неотъложьнꙑѩ помощи.