Naitchuaq kiun
Sivulliqpaŋŋuqtitchi suna app-kun atuġniġaa: iḷisaqsaġniq, iḷisimaraksrat uqautchigiñiq, qiñiġniq nalunaiqsimanulluunniit uqaqatigiikniq. Tavra piksraqsi inuum kamanaqtatpiñ savaŋniqsaqtaa uvlumi, aglaktaat assiḷḷuat, piviuttaaqsiruq, kisitchiutisiruq nalunaiqsimanulluunniit takunnaitchuq, nutqaġniqsaqtuallu atausriŋŋiḷḷugu. Takku naipiqsaaqqutini katitqunianik, aitchuutinianik, piyaqaqpata piunġiqsraġniaġaa. Naammagiktailugu uqaqtuq app-kun dementia-mik nutqaġniġaa nalunaiqsimanulluunniit annautiqtaa; atausiq ilisimatusrutit nalunaiqsimaniŋaŋitchuq.
- Sivulliqpaŋŋuqtitchi savaaŋa: iḷisaqsaġniq, iḷisimaraksrat uqautchigiñiq, qiñiġniq nalunaiqsimanulluunniit uqaqatigiikniq allatqiisiruq app-nik pitqusiqaqtuq.
- Inuum savaŋniqsaqtaa uvlumi naipiqsiuŋ, nalunaiqsautaanik pitqusriġnaiġḷugu, atausriŋŋiḷḷugulu savaktuat.
- Piqpaksrat piviuttaaqsiḷḷuat, kisitchiutisiḷḷuat, piunġiqsaaġviḷḷuat, takunnaitchut iḷḷuat nalunaiqsimanulluunniit niuviqsaqtautiksraŋiḷḷuat atuġnaiġḷugit.
- Takku naipiqsaaqqutini katitquniq, aitchuutiniq, piyaqaqpata piunġiqsraġniq. HIPAA-ŋuŋagaat aŋalatchiat app-iḷḷuat atuġnaitchuat.
- Naammagiktailugu uqaqtuq “dementia-mik nutqaġniq”. Atausiq uuktuutit, nalunaiqsimanulluunniit app-mi nakuuruat kisitchiutit, nalunaiqsimaniŋaŋitchuq.
- Golden Moments piqpaksraqaqtuq quviasuutiqsaq. Nakuuruat annautiksaqpaŋŋitchuq.
Uvani makpiġaami (7 avgutit)
- Suna sivulliqpaŋŋuqtitchi dementia app piksraqtaġuviuŋ?
- Qanuq ilisimaviuŋ app inuum savaŋniqsaqtaanut naipiqpaa?
- Qanuq savautit piŋarut nalunaiqsimanulluunniit aniqsraqtaġuŋitka?
- Qanuq takkuvigu app naipiqsaaqqutini?
- Qanuq taiguġniaġitka ilisimatusrutinik nalunaiqsimanianik uqausiit?
- Golden Moments sumiqpa?
- Qanuq nakuuruakun nutaaq app uuktuġniaġigu?
App store-ni amisuq piqpaksraq iñuuraniqaqtunun, iḷisimaraksraŋnun, dementia-munlu nalunaiqsautilik. Iḷaŋich isumagiksuaqługu savaaqtaat. Allat annautiqsuutun uqaqtut, piviuttaaqsiqaqtut piqpaksraq uuktuutitun saŋŋiqługu, takunnaitchut nalunaiqsimanulluunniit naipiqsaaqqutinik katitchut. Una makpiġaaq iligni piqpaŋ app-nik ilvit nalunaiqsisukługu. Allanik niuviqsaqtanik nalunaiqsaiññiġata nalunaiqsimanulluunniit uuktuqsiññiġata.
Suna sivulliqpaŋŋuqtitchi dementia app piksraqtaġuviuŋ?
Sivulliqpaŋŋuqtitchi suna app-kun atuġniġaa. “Aanaqa piqpaksraqaqtuġukku” allatqiisiruq isumaqaqtuq, atausiŋŋuaġmi nakuuruq allami nakuŋiḷḷaaqtuq.
| Savaaŋa | Qanuq tautukkaqpa | Sumik piŋaruq |
|---|---|---|
| Iḷisaqsaġniq iñiqtuaq | Naipiqsiniq, aaqqiġniq, aŋalatchiat piqpaksrat, uqausiq piqpaksrat | Allatqiisiruq sapiqłiq, assiḷḷuat tautuktuaŋat, piviuttaaqsiruq |
| Iḷisimaraksrat uqautchigiñiq | Utuqqat assiḷḷuat, ilisimanaqtut uqausiit, iñuusaaqtuŋani atuutit | Ilvit assiḷḷuat, apqutiniq iḷḷuaq, apiqqutit iḷḷuat |
| Qiñiġniq | Sukatchiat tautukkat, nipaitchuat niuutit, aniqaġniq, nuna | Aullaqtitsisukługu nutqaġniġisukługu aŋi, qimiruaqtuq iḷḷuaq, alġaqsruiḷḷuaq |
| Uqaqatigiikniq | Atausriŋŋiḷḷutik piqpaksriq nalunaiqsimanulluunniit uqaqatigiikniq, tausani nalunaiqsimanulluunniit video-kun | Malġuk iñuk piŋaruq, uqaqatigiiksraqsiutit |
Ilisimatusrutit “cognitive stimulation” dementia-lik iñuŋnik amisuq suliqutaaġviŋmi iñuŋniqaqtuq, iḷisaqtiŋnik kamanaqtuq, uqaqatigiikniq, uqausiq piqpaksrat, atuutit, savaallu ilai. Cochrane-kut nalupqisruutaat mikiruamik ikayuutaqaqtut nalunaiqpaat, ilisimatusrutit allatqiisuut. Taamna uqaqatigiiksraq atuġnaitchuq atausiŋŋuaġmi app-tun, taimaa app piqpaksratuŋa atausriŋŋiḷḷuaq ilagiyaani allatni.
Qanuq ilisimaviuŋ app inuum savaŋniqsaqtaanut naipiqpaa?
Takku qanuq iḷitchuġaa, nalunaiqsautaanik nalunaiqsimanulluunniit pitqusriġnaiġḷugu. Malġuk iñuk “atausimi pitqusraq” iḷitchuġniq, tusraniq, arganiq, uqausiq, iġġautallu quviasuutaa allatqiisuuruq. Alzheimer’s Association uqautai isummiqsraġlugit iñuusaaqtuŋani quviasuutait uvlumilu savaŋniqsaqtaa, savaaq quviasuutigiñiaġaa.
Nakuuruakun naipiqtuq nalunaiqsautai:
- aullaqtiruq ilauvvaġniqsuuruq ikayuutaqpaŋŋitchuq;
- quviasukłuni, uqaqłuni, nalunaiqsimanulluunniit unipkaaqłuni;
- killukun isumagiksuiñŋaitchaa;
- nutqaġniq quviasukługu iḷitchuġaa.
Naipiqsuiḷḷuat nalunaiqsautai:
- “savaŋniqsuŋitchuaŋa” nalunaiqsimanulluunniit “suvaa una” uqaqtaġniq;
- suna tusaqługu nalunaiġñiŋitchuq;
- qivititniq, kammikniq, iġġautalu qimagniq;
- ilvit savaŋniġuviuŋ kisiisa aullaqtiruq.
Isumaluktuq nalunaiqsimaniuruq, taimaaqpallaġniġñiaqtutin. Takku suna piŋaruq “naagga” uqaqpan. Pitqusraŋnun piqpaksrat app-niŋŋuanik, takku sivulliq pitqusraq kingulliq pitqusraqlu piqpaksrat.
Qanuq savautit piŋarut nalunaiqsimanulluunniit aniqsraqtaġuŋitka?
Piŋaruq qiñiġnaq, atausriŋŋuaq, iñuŋnun iñuuraniqsranik, aniqsiuŋ sunanik sutqunniġiksiḷḷuanik.
| Piŋaruq | Naammagiksuiḷḷugu |
|---|---|
| Aglaktaat assiḷḷuat tautuknaitchuat | Mikiruak assiḷḷuat, suḷḷuitchuat makpiġaat |
| Atausiq nalunaiqsimanŋuaq savaaq makkunani | Amisuq tusaat, menu-t, nalunaiqsimanulluunniit amisuq maliguaqtaq |
| Piviuttaaqsiruq, nalunaiqsimanulluunniit piviuttaaq nutqaġniqsaqtuq | Kisitchiutit piviuttaaqsiḷḷuat, sukatchiat ikayuqtait, “piviuttaaqtignik akitquuŋ” |
| Kisitchiutisiruq, nalunaiqsimanilluunniit iñiqtuaq uqautiq | Kisitchiutit, iñuusat, kisitchiutit, “iḷisimaqsiutit ukiuŋa” |
| Killukpagit qiñiġnakkut iḷitchuġait | Nipiqsaaq, aupaluktuat X, “Killuk” uqausiit |
| Iñuŋnun iñuuraniqsranik assiḷḷuat | Nutarautilaaŋat, miqłiqtut assiḷḷuat |
| Internet-qaġñiġumi suli aullaqtiruq, aullaqtiniġumi account iḷḷuaq | Atiliuġniaqtutin, isiqniaqtutin, nalunaiqsimanulluunniit aġnaqniaqtutin sivulliqpaŋŋuġlutin |
| Nutqaġniq iñiqtiqsaqtuq aŋi | Uqautit piqpaksriqpaḷḷasrukługu nalunaiqsimanulluunniit nalautchiruq |
| Takunnaitchut iḷḷuat, akiḷḷuaq nalunaiqsimanilluunniit akiliksautiq nalunaiqsimanŋuaq | Takunnaitchut, niuviqsaqtautiksrat amisuq |
| Alla inuk ilausiqsaqtuq aŋi | Atausiŋŋuaġmi, akitquusriutigisaaq |
Takunnaitchut niuviqsaqtautiksraŋillu tusaqsaqtuq killukun.
Qanuq takkuvigu app naipiqsaaqqutini?
Takku app suna katitchuġaa, kiñanun aitchuġaa, piyaqaqpata piunġiqsraġniaġaa. Aġnaqtuatin sivuani:
- Taigu store-mi naipiqsaaqqutini nalunaiqsautaa. Google Play-mi Data safety App Store-milu naipiqsaaqqutini nalunaiqsautaa nalunaiqpaat naipiqsaaqqutini app katitchuġniqsaqtaat aitchuġniqsaqtaallu. Malġuukni uqautit savaaqtaŋit ilimik nalunaiqpaat, taimaa aullaqtirutauruq, uuktuutituŋitchuq.
- Apiqsru account pitqusiqaa. App assiḷḷuanik piqpaksraniklu piqpai, atqiñik, email-ñik, iñuuġviuvin uvlua nalunaiqsaiññiaqtait.
- Takku pitqusiutit. Naipiqsiniq piqpaksraq nuna, uqaġvigiksrat, nipiqsaaġvik, assiḷḷuaġviñiḷḷuallu pitqusiqpa? Nutqaġuk pitqusiŋiḷḷuat.
- Takku takunnaitchut nalunaiqsaaġutit. Takunnaitchut nalautchiruallu savautit naipiqsaaqqutinik allanut niuviqsaqtanut aitchuiḷḷuat.
- Takku assiḷḷuat sumi. Iḷagiññik assiḷḷuanik ilisaġuviuŋ, iġġautami uaqaġniġaat server-munlu aullaqtiġaat? Piunġiqsraġniaġitka?
- Takku piunġiqsraġniq. Naipiqsaaqqutini maliguaqtaŋni takku qanuq naipiqsaaqqutinik account-niglu piunġiqsraġniq. App naipiqsaaqqutini piunġiqsraġniaŋiḷḷuat uqaqpan naammagiksuiruksrauruq, assiḷḷuat annautiŋiḷḷuallu nalunaiqsimaniitka.
- Taigu naipiqsaaqqutini maliguaqtaat nalunaiqsimanŋuanik uqautinik suna katitchuġaa, suŋa, qanutun sivitutigisuruq, kiñanullu aitchuġaa.
HIPAA munarivaa naipiqsaaqqutini dementia app-ni?
Aŋalatchiaq, amisuq alġaqsruqtuq. U.S. Department of Health and Human Services nalunaiqpaa HIPAA annautiksaq akiliksautinik, amisuq annautiksaq munariŋiññik, annautiksaq iḷisaqsaġviŋiññiglu, suliqutaaġviŋiññiglu atuġnaitchuq. Aŋalatchiat munarivaiñŋaitchaa naipiqsaaqqutini ilvit app-mi ilisaġni itka, munariviqsuq suliqutaaġvigiŋisa piqpaŋiññagaat. “Dementia app” app store-niŋŋuaq HIPAA-nun ilaŋiḷḷaaqtuq, annautiŋŋuŋnik uqaqtuŋalu.
Suŋa munarivaa annautiŋiññik naipiqsaaqqutini HIPAA-kun munarivisaŋiḷḷuat?
Federal Trade Commission-kut Health Breach Notification Rule-aŋat amisuq munarivai. 2024-mi FTC nalunaiqpaa maliguaqtaq annautiŋiññik app-nik HIPAA-kun munarivisaŋiḷḷuanik atuġnaitchuq. “Breach” pitqusiŋiḷḷuat aitchuutiniŋa ilauvuq, tiguaqtiŋniŋatuŋitchuq, niuviqsaqtat iñuŋnik FTC-niglu nalunaiqsisuksraurut. Taamna ikayuutauruq sunamik killukpan kiŋuani, app mikiruamik kisiisa katitchuġniqsaq nalunaiqsimaniŋaŋitchuq.
Qanuq taiguġniaġitka ilisimatusrutinik nalunaiqsimanianik uqausiit?
Ilisimatusrutinik uqausiit sukaitchuakun taiguġlugit, aŋalatchiat aŋiļḷuat uqausiit naammagiktailugit. Apiqqutit:
- Suna nalunaiqsimanŋuaq uuktuqtaat? Atausiq iḷisaqsaġniq savaaq uuktuqtaat app-mi piqpaksrat tamarmik atausitun aullaqtitut nalunaiqsimaniŋaŋitchait.
- Kiñat uuktuqtaat? Iñuuraniqaqtuq iñuŋni nalunaiqsimaniat dementia-lik inuum atuġniaŋiḷḷaa.
- Suna uuktuqtaat? Piqpaksrami nakuuruakun savaaq uvlut savaani, uqaqatigiiknimi, quviasuutimi, ilimiñiġnisimilu allatqiisiruq.
- Qanutun sapiġnaqtuq ilisimatusrutit? Randomized controlled trial (RCT) app atuġniqsuat iñuich atuġniŋiḷḷuat iñuich nalautchiruq. Nakuuruq savaaq, kisianni atausiq mikiruq sivituiḷḷuaqlu RCT nalunaiqsimaniŋaŋitchuq. Amisunik ilisimatusrutinik, allat iḷisaqtit savaaqtaŋinik, atausitun nalunaiqsimaniqaqtunik piŋaruq.
- Naluiññaġmiqsuq allatqiisiruq uqaqpa? Uuktuutimi mikiruamik nakuuruaq app dementia-mik suŋaiyaaqtaa, nutqaġniġaa, nalunaiqsimanulluunniit annautiqtaa nalunaiqsimaniŋaŋitchuq.
National Institute on Aging makpiġaa cognitive health iñuuraniqaqtunun NIH-kun akiliktuat iḷisaqsaġniq uuktuutaanik uqaqtuq, tavraalu taiguqtiit naammagiktailugit uqausiit ilaan computer-milu online-milu piqpaksrat iḷisimaraksranik isummaniklu nakuurutchiqsaqługu. Uqaqtuq suli nalunaiqsimaniq naammaktuŋitchuq niuviqsaqtaq iḷisimaqsiutit app-iḷḷuat taaptuma uuktuutaa aullaqtirutiksraŋatun. Taiguġniaġitkalu makpiġaa iḷisimaqsiutit piqpaksrat nalunaiqsimaniŋallu ilisimatusrutit dementia nutqaġniġaanik uqaqtut.
Suna nalunaiqsimanŋuaq killuksiruq uqausiq?
January 2016-mi, FTC nalunaiqpaa Lumosity savaaqtaŋit, “brain training” savaaq, akiliksisukługu. FTC uqaqtuq niuviqsaqtaq nalunaiqsimaniq naammaktuŋiḷḷugu uqaqtuq piqpaksraŋit ukiuŋni iḷisimaqsiutit suŋaiyaaqniq nutqaġniġaa, mild cognitive impairment, dementia, Alzheimer’s-lu munarigaa. Niuviqsaqtaq $2 million akiliksiruq, kiŋuvaŋnilu taaptutun uqausiqaqpata nalunaiqsimaniq sapiġnaqtuq pitqusiruksrauruq. Taamna iḷisaqsaġutauruq niuviqsaqtiup uqausii nalunaiqsimaniŋaŋiḷḷuat.
Qanutun uqausiit naammagiksuiḷḷuat?
Naammagiktailugu app nalunaiqsimanulluunniit takunnaitchuq uqaqpan:
- dementia-mik Alzheimer-lu “nutqaġniq”, “utqiaġniq”, “nutqaqtitniq” nalunaiqsimanulluunniit “annauniġaa”;
- “annautiksaq nalunaiqsimaniqaqtuq” ilisimatusrutit, kiñat, suna uuktuqtaat nalunaiqsaiññiġḷugu;
- “iḷisimaqsiutit ukiuŋa” nalunaiqsimanulluunniit iḷisimaraksrat kisitchiutaa nalunaiqsautisuuġñiaġata;
- iḷisimaqsiutit “ipiksaġniġaa”, “ikayuġniġaa” nalunaiqsimanulluunniit “iḷisaġniġaa”;
- unipkaat nalunaiqsimanitut atuġait.
Nalunaiġñiŋiññaguviuŋ, iñuum annautiqtaa apiqsruŋ.
Golden Moments sumiqpa?
Golden Moments piqpaŋ piqpaksranik atausriŋŋiḷḷuanik, iḷisimaraksrat uuktuutituŋitchuq, annautiksaqtuŋitchuq, annautiksaq uqautituŋiḷḷu. Piqpaksratigut, Picture Pairs, Conversation Cards, Photo Pairs, Picture Bingo Calm Breathing-lu, quviasuutigisukługu uqaqatigiiksuukługulu savaaqtaat. Dementia-mik nalunaiqsaiññiġata, annautiqsiññiġata, nutqaġniqsiññiġata, uuktuqsiññiġata, iḷisimaraksraŋŋuŋnik isummaniklu nalunaiqsimaniqaqtuŋitchugut.
Akiḷḷuaq app-aaqaqtuġut, Golden Moments iPhone-mun, iPad-mun, Android-munlu. Iñiqtuaq assiḷḷuat naipiqsiniqaqtuq aglaktaanik assiḷḷuanik, iḷagiññik assiḷḷuanik ilisaqsimaniq, assiḷḷuaq pack-illu internet-qaġñiġumi suli aullaqtiruq, account iḷḷuaq, takunnaitchut iḷḷuat, piviuttaaqsiruq, kisitchiutisiruqlu. Atausiq naipiqsautaq atuġnaitchuq: App Store-mi naipiqsaaqqutini nalunaiqsautaa “Data Not Collected” uqaqtuq, app naipiqsaaqqutini maliguaqtaat assiḷḷuat aglaŋi sumi tainnat nalunaiqpai.
Ilvit ilignik nalunaiqsigutchiksraġikput, ukpiġiksraġñiġata. Una naipiqsautaq atuġuk, taiguġuk naipiqsaaqqutini makpiġaaq annautiksaq nalunaiqsautaaq, nutqaġuk sunatuq, uvagut ilavut, inuum kamanaqtatpiñ naipiqsuiḷḷaġagu.
Qanuq nakuuruakun nutaaq app uuktuġniaġigu?
Atausriŋŋiḷḷusi uuktuġruksi malġuk savakni, takku sunik iḷitchuġaa.
- Sivulliqpaŋŋuqtillugu aaqqiksu tablet-lu phone-lu aaqqiksautaa makpiġaa atuġlugu, aullaqtilugu aŋiļḷuanik.
- Sivituiḷḷuak piqpaksriq, takku quviasuutit, uqaqatigiikniq, qiñiġniqlu, nutqaġuk nakuurunmi.
- Nutqaġuk qivittiqpagu, quviasuktut nalunaiqsimaniqaqtuŋalu.
Apiqqutit iñugiaktut
Iḷisimaqsiutit piqpaksraŋit dementia-mik nutqaġniqpaŋisa?
Nakuuruat nalunaiqsimaniqaqtuŋitchuq niuviqsaqtaq iḷisimaqsiutit piqpaksraŋit dementia-mik nutqaġniġaa nalunaiqsimanulluunniit suŋaiyaaqtaa. National Institute on Aging uqaqtuq nalunaiqsimaniq naammaktuŋitchuq niuviqsaqtaq iḷisimaqsiutit app-iḷḷuat aullaqtirutiksrat nalunaiqsimanŋuut savaaŋiḷḷuat suliqutaaġviŋmi uuktuqtaat. Piqpaksrat piksraqsi quviasuutigisukługu uqaqatigiiksuukługulu, taimaaqsiuŋ annautiqsuugñiaġata.
Dementia app HIPAA-kun munarivisaa?
Aŋalatchiaq. HIPAA aŋalatchiat annautiksaq munariŋiññik, annautiksaq akiliksautinik, suliqutaaġviŋiññiglu atuġnaitchuq. App ilvit aġnaqtuatin aŋalatchiat HIPAA-kun munarivisaŋiḷḷaa, taapkua piqpaŋiññagaat. FTC-kut Health Breach Notification Rule-aŋat amisuq annautiŋiññik app-nik munarivai HIPAA-kun munarivisaŋiḷḷuat.
Qanuq nakuuruq dementia piqpaksraq tautukkaqpa?
Aglaktaat assiḷḷuat tautuknaitchuat, atausiq nalunaiqsimanŋuaq savaaq makkunani, piviuttaaqsiruq kisitchiutisiruqlu, suŋaaqtuksraŋitchuq killukun, takunnaitchut iḷḷuat, nutqaġniqsaqtuallu iñiqtiqsaqtuallu atausriŋŋiḷḷugu. Iñuŋnun iñuuraniqsranik tautuktuksrauruq, alla inuk ilausiqsaqtuq aullaqtilluni.
Golden Moments uqaqpa iḷisimaraksranik ikayuġniqsaqtuq?
Naagga. Golden Moments piqpaŋ quviasuutigisukługu uqaqatigiiksuukługu piqpaksranik atausriŋŋiḷḷuanik. Dementia-mik nalunaiqsaiñŋitchuq, annautiqsiñŋitchuq, nutqaġniqsiñŋitchuq, nalunaiqsimanulluunniit uuktuqsiñŋitchuq, iḷisimaraksraŋŋuŋnik isummaniklu nalunaiqsimaniqaqtuŋitchugut.
Dementia app-mik akiliksraqpaŋisa?
Akiḷḷuanik akiliksautaitchuallu uuktuġruksi sivulliqpaŋŋuqtillugu, takku inuum qanuq iḷitchuġaa malġuk savakni. App-mik akilikpan nakuuruakun saŋŋitchuq. Takku qanuq nutqaġniġaa akiliksautiq sivuani.
Pivikput
Pituutikput ikayuqtigiit suli uuktuutit uvani makpiġaami atukkatigut. Atuniŋat qiñiqtauplutik makpiġaaq nutaŋuqtitaumat.
- Lumosity to Pay $2 Million to Settle FTC Deceptive Advertising Charges for Its "Brain Training" Program · Federal Trade Commission
- FTC Finalizes Changes to the Health Breach Notification Rule · Federal Trade Commission
- Protecting the Privacy and Security of Your Health Information When Using Your Personal Cell Phone or Tablet · U.S. Department of Health and Human Services
- Cognitive Health and Older Adults · National Institute on Aging
- Can cognitive stimulation benefit people with dementia? · Cochrane
- Understand app privacy & security practices with Google Play's Data safety section · Google Play Help
- About privacy information on the App Store and the choices you have to control your data · Apple Support
- Activities · Alzheimer's Association