Gwariow kov rag tus gans demenyans: heb previ

Hwilas «memory games for seniors» ha’n brassa rann a’n pyth a gevowgh a veu gwrys rag tus a vynn ober rag aga ympynnyon: kartys kudhys, klockys ow tynnerghi, nivellow ha skoryow. Rag den ow byw gans demenyans, an nasow ma a dreyl gwari dhe brovyans an pyth poran re dheuth ha bos kales. An keth gwariow a yll bos gwariys yn fordh moy kuv. An folen ma a dhiskwedh fatel, hag a rol gwariow a ober yn ta orth pub studh.

Prag y hwra gwariow kov hengovek anfodha tus ow byw gans demenyans?

Drefen i dhe fydhya war synsi kedhlow nowydh y’n brys, hag y’n arwodh, henn yw an kynsa tra a wra cleves Alzheimer, an acheson moyha kemmyn a dhemenyans, stroetha. An Alzheimer’s Association a lever bos an arwodh a-varr moyha kemmyn a gleves Alzheimer kalesnedh ow kovhe kedhlow nowydh-dhyskyes. Yn Concentration hengovek, hwi a dreyl dew garten, a berth kov ple’th ens, hag a’n usya pols a-wosa. Henn yw kedhlow nowydh, synsys ha dasgovhes.

Keworrowgh termynador, skor po son rag gorthypow kamm, ha’n den a vydh kovhes a’n pyth na yll ev gul, a-rag nebonan a gar. Lies den a hedha yn kosel bos hwans dhedha gwari.

Aswon neppyth a yllowgh gweles yw ober dyffrans hag yn fenowgh esya. Poyntya dhe’n nessa hana te pan yns i aga dew a-dherag an lagas a omglew yn ta. Ytho an tyller yw gwitha an parow ha gasa an prevyans kov dhe-ves.

Fatel wrewgh gwari kov dos ha bos kuv?

An chanjyow ma a ober rag gwariow kartys, gwariow bord ha gwariow war skrin.

1. Gesewgh an imajys yn apert. Parya imajys a yllowgh gweles yw hwath gwari gwir, hag yn fenowgh bodhek.
2. Usyewgh le a dharnow. Dalleth gans dew po tri par. Keworrowgh moy marnas mars omglew re es hag i a vynn moy.
3. Dewisewgh imajys bras, aswonnys, rag tevesigyon. Hana te, bleujen-howlek, gorhel. Nyns yw kartonow, ha nyns yw gwelyow leun a drubla.
4. Gwariwgh avel bagas. «Gwren ni kavos an keun» yn le «dha dro jy». Kemerewgh tro dhe boyntya ha gweres.
5. Gas an skor dhe-ves. Ny this edhom dhe nebonan gwaynya. Mar kovyn nebonan, sempel yw leverel «ni a’n gwras».
6. Na wrewgh byth resya erbynn an klock. Nyns eus termynadoryon, ha nyns eus fysk dhe drespassya ynter troyow.
7. Kowsowgh a-dro dhe’n imajys. «Mira orth an gorhel na. A wruss’ta byth gweyl?» An kesklapp yw yn fenowgh an rann wella.
8. Hedhewgh orth noten dha. Gorfenna wosa par, pan omglew hwath plesont.

An National Institute on Aging a re an keth spyrys avel kusul ollgemmyn: paryewgh an gwrians dhe’n pyth a yll an den gul, mirowgh rag anfodhowder, ha gwrewgh sur y vos ev owth omglewes sewena.

Gwariow kuv kov ha parya dhe assaya

Picture pairs (parya gans imajys yn apert)

Picture pairs yw gwari parya gans imajys bras ha 4 dhe 12 prileghen. An imajys a yll a-wos gweladow, ytho yth yw a-dro dhe gavos gevellyon, a-der kovhe ple’th ens. Dalleth gans peswar prileghen. Rag nebonan y’n studh a-varr a enjoy chalenj moy, hwi a yll treylya dhe Hidden pictures, mes dehwel dhe dhiskwedhes imajys an keth termyn na vo moy didhan.

Find the same

Find the same a dhiskwedh unn imaj a-ugh ha dew dhe beswar dewis a-woles. Tappyewgh an huni a barya. Henn yw an gwari parya moyha sempel war an wiasva hag yw gwiw rag tus a gavas roos leun re vysi, y’ga mysk lies den y’n studhyow diwettha gans nebonan ryb dhedha.

Photo pairs (gwari kov gans skeusennow teylu)

Photo pairs a dreyl skeusennow a dhewisowgh dhe wari parya: an ki, an lowarth, an chi ryb an lynn. Enyshow ha tylleryow aswonnys a wra yn fenowgh dalleth kesklapp moy es neb imaj kemmyn. An skeusennow a wos y’gas peurel hag ny vydhons byth ughkargys.

Sort together

Sort together a wovyn orthowgh gorra pub imaj y’n gisten mayth yw y le, kepar ha’n gegin po an lowarth. Sortya a us godhvos hir-termyn a-dro dhe fatel ober an bys, a-der kov berrdermyn.

Picture puzzle

Picture puzzle a dregh imaj yn 4 po 9 darn. Tappyewgh dew dharn dhe’s keschanjya bys pan vo an imaj dien. An imaj dien a wos war an skrin avel gid.

Kartys gwir war an voos

Ny wodhor’gas bos edhom a skrin. Tenewgh parow dhyworth dew dhek a gartys po dhyworth sett kartys imaj. Gorrewgh anedha yn apert yn dew res ha kevowgh an parow war-barth. A-wosa, sortyewgh herwydh liw po herwydh sort yn aga le. An Alzheimer’s Foundation of America a rol gwariow kartys ha gwariow bord yn-mysk gwriansow rag an studh a-varr.

Py gwariow kov yw gwiw rag pub studh?

Studhyow yw labelys loos. Sewyewgh an pyth a enjoy an den hedhyw.

A wra gwariow kov gweres gans demenyans?

Ny veu diskwedhys bos gwari kov vyth ow yaghhe, ow lenthe po ow lettya demenyans. Daswel Cochrane a drenyans amontyel rag tus gans godhevyans skiansek isel a gavas an dustuni re vyghan dhe leverel mar kwra ev lettya demenyans. Agan gid dhe wariow ympynnyon ha demenyans a styr an pyth a dhiskwedh studhyow ha’n pyth na wra.

Nyns yw henna acheson dhe scipya gwariow. An Alzheimer’s Association a gusul fogella war lowender, a-der sewenyans. Deg mynysen ow parya imajys hag ow kows a-dro dhedha a yll bos rann wir dha a’n jydh.

Ha gwariow kov rag henwon heb demenyans?

Mar kwra tevesik kottha heb kudynnow kov enjoya puzzles gans termyn, skoryow ha nivellow kales, nyns eus travyth kamm gans henna. Mes na wrewgh fydhya ynno dhe witha rag demenyans; ny veu diskwedhys bos gwari vyth ow kul henna. An versyons kuv a-ugh a ober yn ta ynwedh pan wra henedhow gwari war-barth: henwas po mammwys gans demenyans ha flogh y henedh a yll parya imajys avel bagas, heb previ an eyl na’y gila.

P’eur a dal hwi hedhi po chanjya an gwari?

Hananow, herdhya an leghen dhe-ves, leverel «Ny allav vy gul hemma» po heveli prederus yw arwodhyow oll dhe’n wul esya po hedhi. Assayewgh le a brileghennow, treylgh an imajys yn apert, chanjyewgh dhe Find the same, po mirowgh orth an imajys yn sempel ha klappya. Mar ny vynnons gwari vytholl, da lowr yw henna ynwedh. Agan gid dhe fatel gwari war-barth a’n jeves moy a-dro dhe spys ha gweres.