ޑިމެންޝިއާ އަށް ހިލޭ ޕްރިންޓްކުރެވޭ މަސައްކަތްތައް

ބައެއް ފަހަރު އެންމެ ރަނގަޅު މަސައްކަތަކީ ބަދިގޭގެ މޭޒުމަތީގައި ކަރުދާހެއްގެ ސަފްހާއަކާއި ގަލަމެކެވެ. ޕްރިންޓްކުރެވޭ އެއްޗެހި ބޭނުންކުރުމަށް ޗާރޖްކުރުމެއް، ޕާސްވޯޑެއް ނުވަތަ ސްކްރީނެއް ނުބޭނުންވެއެވެ. އަދި ސަލާމަށް ދިއުމަށް ނުވަތަ ގްރޫޕަކަށް ގެންދިއުމަށް ވެސް ފަސޭހައެވެ. މި ސަފްހާއިން އަޅުގަނޑުމެންގެ ސައިޓުގައިވާ ހިލޭ ޕްރިންޓްކުރެވޭ މަސައްކަތްތައް، ބަލަންވެސް އަތުން ބައްލަވަންވެސް ފަސޭހަވާ ގޮތަށް ޕްރިންޓްކުރާ ގޮތް، އަދި އާއިލާތަކާއި މަސައްކަތްތެރިންނަށް ބޭނުންތެރިވާ ސާދާ ގޭގައި ހަދާ ޕްރިންޓްތަކެއް ބަޔާންކޮށްދެއެވެ.

ތިޔަބޭފުޅުން ދެއްވާ ހިލޭ ޕްރިންޓްކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކަކީ ކޮބައި؟

އަޅުގަނޑުމެން ހިލޭ ޕްރިންޓްކުރެވޭ މަސައްކަތް ހަތަރެއް ދެއްވަމުއެވެ. މި ކުޅެވޭ ސަފްހާތަކުގެ ތެރެއިން އެއް ސަފްހާއަކަށް ވަދެ، ޕްރިންޓް ބަޓަން ބޭނުންކޮށްގެން ޕްރިންޓަރަށް އެކަށީގެންވާ ބައެއް ހޯދައްވާ.

ބޮޑު އަކުރުގެ ލަފުޒު ހޯދުން

Word Search އިން ބޮޑު އަކުރު ބޭނުންކޮށް، ލަފުޒުތައް ކަނާތަށާއި ތިރިއަށް އެކަނި ދިޔަ ގޮތަށް ބަހައްޓައިފިއެވެ. ކުރިމައްޗަށް ނުވަތަ ފަހަތަށް ދިޔަ ލަފުޒުތައް ނުހިމެނެއެވެ. އެއްކޮށް މަސައްކަތް ކުރައްވާ: އެކަކު ލިސްޓުން ލަފުޒެއް ކިޔައިދީ، އަނެކަކު އެ ލަފުޒު ހޯދައިދެއެވެ. ލަފުޒު ހޯދުން އުނދަގޫވެއްޖެ ނަމަ، ކޮންމެ ލަފުޒެއްގެ ފުރަތަމަ އަކުރު އެއްކޮށް ބްރެކެޓް ކުރެއްވުމަށް މަސައްކަތް ކުރައްވާ، ނުވަތަ ލަފުޒު ލިސްޓު އަޑުގައި ކިޔައިގެން ކޮންމެ ލަފުޒެއްގެ ވާހަކަ ދެއްކެވުމަށް މަސައްކަތް ކުރައްވާ.

ކުލަ ޖެހުމުގެ ސަފްހާތައް

Coloring ސަފްހާތައް މާކަރު ނުވަތަ ކުލަ ޕެންސިލް ބޭނުންކުރުމަށް ޕްރިންޓް ކުރެވޭނެއެވެ. ނުވަތަ ޓެބްލެޓެއްގައި ކުލައެއް ނަގައި، ދެން ތަސްވީރުގެ ބަޔަކަށް ފިއްތާލައިގެން ކުލަ ޖެހޭނެއެވެ. ޕްރިންޓްކޮށްފައިވާ ސަފްހާތަކަށް ބަރު މާކަރުތަކާއި އެއްފަހަރާ ކުޑަ ކުލަތަކެއް ދެއްވާ. ކުލަ ޖެހުން ބަލިމީހުންނަށް އެކަށީގެންވާ، ހަމަހިމަ ގޮތަކަށް ބޭނުންކުރާ ގޮތްތަކަށް އަޅުގަނޑުމެންގެ ފަންނާއި އަތުން ހަދާ މަސައްކަތްތަކުގެ އިރުޝާދު ބައްލަވާ.

ވާހަކަ ކާޑުތައް

Conversation Cards އިން ސާފު ތަސްވީރެއް ހުޅުވާލާ ސުވާލެއްާއެކު ގުޅުވައިދެއެވެ. މިސާލަކަށް «މިކަމާ ގުޅޭ ހަނދާނެއް ކިޔާލައްވާ» ނުވަތަ «މިތާ ފެންނަނީ ކޮން ކަމެއް؟» ފަދަ ސުވާލުތަކެވެ. މިއީ ރަނގަޅު ޖަވާބެއް އެދޭ ސުވާލުތަކެއް ނޫން، ވާހަކަ ފެށުމަށް ހުޅުވާލާ ދަޢުވަތެކެވެ. ސެޓެއް ޕްރިންޓްކޮށް ވަކިކޮށް، ސަލާމަށް ދާއިރު ބޭނުންކުރުމަށް ބެގެއްގައި ބަހައްޓަވާ، ނުވަތަ ކޯލު ކުރާ ވަގުތު ފޯނު ކައިރީގައި ބަހައްޓަވާ. މިއީ ހަނދާން ހިއްސާކުރުން ގްރޫޕްތަކުގައި ވެސް ރަނގަޅަށް ބޭނުންކުރެވޭ އެއްޗެކެވެ.

ތަސްވީރު ބިންގޯ ކާޑުތައް

Picture Bingo ކާޑުތަކުގައި ނަންބަރުގެ ބަދަލުގައި ތަސްވީރު ބޭނުން ކުރެއެވެ. ކުޅޭ ކޮންމެ މީހަކަށް އެއް ކާޑެއް ޕްރިންޓްކޮށް، ލެޕްޓޮޕެއް، ޓީވީއެއް ނުވަތަ ޕްރޮޖެކްޓަރެއްގައި ސްކްރީން ކޯލަރ ބޭނުން ކުރައްވާ. އެއްވެސް މީހަކު ބާކީ ނުހުރުމަށް، އެންމެންގެ ކާޑު ފުރިހަމަވާ ހާ ކޯލް ކުރަން އަޅުގަނޑުމެން ތައުސިޔާ ކުރަމުއެވެ. ސެޝަނެއް ހިންގާ ގޮތަށް ކެއާ ހޯމްތަކުގެ ގްރޫޕް މަސައްކަތްތައް ބައްލަވާ.

މަސައްކަތްތައް ބޭނުންކުރަން ފަސޭހަވާ ގޮތަށް ޕްރިންޓް ކުރާނީ ކިހިނެއް؟

ޕްރިންޓް ކުރާ ގޮތުގައި ކުރާ ކުޑަ ބަދަލުތަކުން ބޮޑު ތަފާތެއް އައެވެ.

ބަލަން ފަސޭހަ ކުރައްވާ

• ބޮޑު، ސާދާ އަކުރު. ސަފްހާއަށް އަރާ ބޮޑު ޕްރިންޓް ސެޓިން ބޭނުން ކުރައްވާ. ޒީނަތްތެރި ނުވަތަ ސްކްރިޕްޓް ފޮންޓްތައް ބޭނުން ނުކުރައްވާ.
• ފާހަގަކުރެވޭ ތަފާތު. ހުދު ނުވަތަ ކްރީމް ކަރުދާހުގައި ކަޅު ސިޔާހީ. ފިކަ އަލި ނުވަތަ ކުލަ ބެކްގްރައުންޑް ދޫކޮށްލައްވާ.
• މެޓް ކަރުދާސް އަލި ބޮޑު އެއްޗެހިން އަލި ދިއްލުން ކުޑަކުރެއެވެ.
• އައިނަކާއި އަލި ބަލައްވާ. Alzheimer’s Association އިން ބުނަނީ ދެކުމާއި އަޑު އިވުމުގައި އުނދަގޫކަން އޮތްނަމަ ވާހަކަ ދެއްކުން އުނދަގޫވެދާނެ ކަމަށާއި، އެ ކަންކަން ދިރާސާކޮށް ބެލުން ރަނގަޅު ކަމަށެވެ. އަލިވެސް ރަނގަޅަށް އެއްވަރަކަށް ލިބޭ ގޮތް ހެދުމުން ވެސް އެހީތެރިވެއެވެ.

އަތުން ބައްލަވަން ފަސޭހަ ކުރައްވާ

• ބަރު ކަރުދާސް ނުވަތަ ކާޑް ސްޓޮކް ސީދާވެ ހުރެ، އުފުލުމަށް ފަސޭހަވެ، އަދި އަލުން އަލުން ބޭނުންކުރުމަށް ރަނގަޅެވެ.
• ކްލިޕްބޯޑެއް ނުވަތަ ނޮން-ސްލިޕް ޕްލޭސްމެޓެއް ސަފްހާ ފިރިހެނުދާ ގޮތް ހަދައެވެ.
• ބަރު މާކަރު ނުވަތަ ބަރު ޕެންސިލް ފަތް ގަލަމަށް ވުރެ އަތުން ހިފަހައްޓަން ފަސޭހައެވެ.

އަލުން ބޭނުންކުރެވޭ ގޮތް ހަދައްވާ

• ސަފްހާތައް ލެމިނޭޓް ކުރައްވާ ނުވަތަ ސާފު ޝީޓް ޕްރޮޓެކްޓަރުތަކުގެ ތެރޭގައި ޖައްސަވާ. ލަފުޒު ހޯދުމާއި ބިންގޯ ކާޑުތަކުގައި ޑްރައި-އިރޭސް މާކަރު ބޭނުންކޮށްގެން ފުހެލެވޭނެއެވެ.
• އަލި ދިއްލުމަކީ މައްސަލައެއް ނަމަ މެޓް ޕައުޗް ނަގައި، ލެމިނޭޓް ކުރެވިފައިވާ ކާޑުތަކުގެ ކަންތައް މަގުން ވަށައިގެން ބައްލަވަން ފަސޭހަ ކުރައްވާ.
• އެންމެ ބޭނުންވާ ސަފްހާތަކުގެ ފޯލްޑަރެއް ބަހައްޓަވާ، އެއީ ކޮންމެ ހަފްތާއަކު އެއް ސަފްހާ އަލުން ޕްރިންޓް ނުކުރުމަށްޓަކައެވެ.

ސާދާ ގޮތަކަށް ބަހައްޓަވާ

• އެކް ސަފްހާއެއްގައި އެއް ކަމެއް. ގިނަ މަސައްކަތް އެއްތަނަކަށް އެތުރުމަށް ވުރެ، އެއް ލަފުޒު ހޯދުމެއް ނުވަތަ އެއް ތަސްވީރެއް.
• ހުސް ޖާގަ ލާދޭ. އެތައް އެއްޗެއް ފުރިފައިވާ ސަފްހާއަކީ ބުރަކަށި ކަމެއް އިހުސާސް ކުރެވިދާނެ އެއްޗެކެވެ.
• ވީހާވެސް ކިޔަންޖެހޭ އިރުޝާދު ނުދީ. ކުރަންޖެހޭ ގޮތް ދައްކާލައްވާ.
• ސަފްހާ ކުޑަކުރައްވާ. ފުރިހަމަ ސަފްހާއެއް މާ ބޮޑު ނަމަ، ބައިކޮށް ނުވަތަ ފޯލްޑްކޮށް ބައެއް ދައްކައްވާ.

ގޭގައި ހަދާލެވޭ އެހެން ބޭނުންތެރި ޕްރިންޓްތަކަކީ ކޮބައި؟

ބޭނުންތެރި ކޮންމެ ޕްރިންޓެއް ކުޅެވޭ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. މި ޕްރިންޓްތައް ވޯޑް ޕްރޮސެސަރަކާއި ޕްރިންޓަރަކުން ފަސޭހައިން ހަދާލެވޭނެއެވެ.

ދިރިއުޅުމުގެ ވާހަކަ ސަފްހާއެއް

އެކް ސަފްހާއެއްގެ «އަހަރެންގެ ވާހަކަ» ޝީޓެއް: ތަސްވީރެއް، އެ މީހާ ގެންގުޅުން އެންމެ ބޭނުންވާ ނަން، ބޮޑުވެގަތީ ކޮން ތަނެއްގައި ކަމަށާއި، މަސައްކަތް، އާއިލާ، އެންމެ ބޭނުންވާ ކެއުން، މިއުޒިކް، އަދި ހިތްހަމަޖެހޭ ނުވަތަ ހިތްޕުޅު ނުރައްކާވާ ކަންކަން. Dementia Australia އިން ތައުސިޔާ ކުރަނީ އެ މީހާގެ ދިރިއުޅުން، ޝައުގުވެރިކަން، އަދި މުހިންމު މީހުންގެ ތަފްސީލު ހިމެނޭ ހަނދާން ފޮތެއް ބޭނުންކުރުމަށެވެ. އެއީ ސަލާމަށް އަންނަ މީހުންނާއި ބެލެހެއްޓެވޭ މީހުންނަށް އެހީތެރިވެ، ވާހަކަ ފެށުމަށް ވެސް މަގު ހުޅުވާލާ ގޮތެކެވެ.

ހޮސްޕިޓަލްތަކާއި އާ ކެއާ މާހައުލުތަކުގައި މިއީ ޚާއްޞަ ބޭނުންތެރި އެއްޗެކެވެ. NIA އިން ތައުސިޔާ ކުރަނީ ހޮސްޕިޓަލްގެ މުވައްޒަފުންނަށް އެ މީހާގެ ދުވަހުގެ އާދަތައް، ބޭނުންވާ ނަން، ޝައުގުވެރިކަމާއި ނުޝައުގުވެރިކަން، ހިތްޕުޅު ބަދަލުވާ ކަންކަން، އަދި ވޭނުން އިހުސާސްވާ ވަގުތު ދައްކާ އަލާމާތްތައް ހިމެނޭ އަމިއްލަ މަޢުލޫމާތު ޝީޓެއް ދިނުމަށެވެ.

ދުވަހުގެ ވަގުތު ތާވަލެއް

ދުވަހަށް ބޮޑު، ސާދާ ވަގުތު ތާވަލެއް: ހެނދުނު ކެއުން، ހިނގާލުން، މެންދުރު ކެއުން، އަރާމުކުރުން، މިއުޒިކް، ރޭގަނޑު ކެއުން ފަދަ ކޮންމެ ބަޔަކަށް ވަގުތު، ކުޑަ ލަފުޒުތަކެއް އަދި ކުޑަ ތަސްވީރެއް. Alzheimer’s Association ގެ ދުވަހުގެ ކެއާ ޕްލޭން އިން ތައުސިޔާ ކުރަނީ އެ މީހާގެ ދުވަހުގެ އެންމެ ރަނގަޅު ވަގުތުތަކާ އެއްގޮތަށް ޕްލޭންކޮށް، ދިރާސާ ހޭލެވޭ ވަގުތާއި ނިދާ ވަގުތު ދިރާސާކޮށް، މަސައްކަތާއި އަރާމު ތެރެތެރޭގައި ތަފާތު ބަހައްޓަން ބޭނުންވާ ކަމަށެވެ. ފްރިޖުގެ މަތީގައި ފަދަ އައިނަށް ފެންނަ ތަނެއްގައި ހަރުކޮށް، ބޭނުންވާ ވަގުތު އެއަށް ބަދަލު ގެންނަން ފަސޭހަ ކުރައްވާ. އިތުރު މަޢުލޫމާތަށް އަޅުގަނޑުމެންގެ ދުވަހުގެ ދިރިއުޅުމުގެ އިރުޝާދު ބައްލަވާ.

ކޮޓަރިތަކާއި ދަރާޒުތަކަށް ތަސްވީރު ލޭބަލް

NIA އިން ތައުސިޔާ ކުރަނީ ބައިތްކޮށް، އަންދިރި ކޮޓަރި އަދި ބަދިގެ ފާހަގަކުރުމަށް ކުލަދާ ބޯޑު ނުވަތަ ސާދާ ތަސްވީރު ބޭނުންކުރުމަށެވެ. އެއް ވިސްނުމެއް ދަރާޒުތަކަށާއި އަލަމާރިތަކަށް ވެސް ބޭނުންކުރެވޭނެއެވެ: މޭޔާގެ ދަރާޒުމަތީގައި މޭޔާގެ ތަސްވީރެއް، ކޯފިތަކުގެ އަލަމާރީގައި ކޯފިތަކުގެ ތަސްވީރެއް. ޕްރިންޓްކޮށް، ލެމިނޭޓްކޮށް ހަރުކުރައްވާ.

ތަރުތީބުކުރާ ސެޓެއް

ދެ ސާދާ ބާވަތަކުން، މިސާލަކަށް މޭވާތަކާއި މަތަކެއް ނުވަތަ އާލާތްތަކާއި ބަދިގޭގެ އެއްޗެހި، ތަސްވީރުތައް ކާޑް ސްޓޮކްގައި ޕްރިންޓް ކުރައްވާ. ވަކިކޮށް ދެ ބަސްކެޓަކަށް އެއްކޮށް ތަރުތީބު ކުރައްވާ. މިކަމުގެ ސްކްރީން ބައަކީ Sort Together އެވެ.

ލަވައިގެ ލިޔުން ހިމެނޭ ސަފްހާތައް

އެންމެ ބޭނުންވާ ލަވަތަކެއްގެ ލިޔުން ވަރަށް ބޮޑު އަކުރުން ޕްރިންޓް ކުރައްވާ. މިހާރު ގިނައިން ނުކިޔަވާ މީހުންނަށް ވެސް އެ ސަފްހާ އަތުގައި ބަހައްޓަވައިގެން އުފަލުން ލިބިދާނެއެވެ.

އާއިލާ ފޮޓޯ ސަފްހާއެއް

ހަތަރުން ހަ އާއިލާ ފޮޓޯއެއް އެއް ސަފްހާއެއްގައި ބޮޑަށް، ކޮންމެ ފޮޓޯއެއްގެ ތިރީގައި ފުރަތަމަ ނަން ލިޔެފައި. އެއީ މޭޒުމަތީގައި ބަހައްޓައިގެން، ބޭނުން މީހަކަށް ނަގައިގެން ވާހަކަ ދެއްކެވޭ އެއްޗެކެވެ. ނަން ލިޔެފައި ހުރުމުން ސަލާމަށް އަންނަ މީހުންނާއި މުވައްޒަފުންނަށް ވާހަކައިގައި ބައިވެރިވުން ފަސޭހަވެ، އަދި «މިއީ ކޮން މީހެއް؟» އަށް އެދޭން ނުޖެހެއެވެ.

ރެސިޕީ ކާޑެއް

އާއިލާގެ އެންމެ ބޭނުންވާ ރެސިޕީއެއް ބޮޑު އަކުރުން ޕްރިންޓް ކުރައްވާ. އެއްކޮށް ކެއުން ތައްޔާރުކުރުމަށް ބޭނުންކުރެވޭނެއެވެ، ނުވަތަ ކުރިން ކާ ކެއުމުގެ ވާހަކަ ދެއްކުމަށް ވެސް ބޭނުންކުރެވޭނެއެވެ.

ޕްރިންޓްކުރެވޭ އެއްޗެއް ގެދޮރުގެ މަސައްކަތެއް ފަދައިން ނުވާ ގޮތަށް ހުށަހަޅާނީ ކިހިނެއް؟

އެއީ އިމްތިހާނެއް ނޫން، އެއްކޮށް ހިއްސާކުރާ އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ހުށަހަޅައްވާ.

• އިށީނދެލައިގެން އަމިއްލަފުޅު ފަށައިގަންނަވާ. «އަހަރެން މި ލަފުޒު ހޯދުން ކުރަނީ. ‘ބަގީޗާ’ ހޯދުމަށް އެހީތެރިވެދެއްވާނެތޯ؟»
• އެއްކޮށް މަސައްކަތް ކުރައްވާ. ބަދަލުކޮށް ކުރައްވާ، ނުވަތަ އެކަކު ހޯދައިގެން އަނެކަކު ބްރެކެޓް ކުރައްވާ.
• ރަނގަޅު ނުވަތަ ނުރަނގަޅު ކަމަށް ކަހަލަ ނިޝާނެއް ނުޖައްސަވާ. Alzheimer’s Association ގެ ގޭގައި ކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކުގެ އިރުޝާދު އިން ތައުސިޔާ ކުރަނީ ނަތީޖާއަށް ވުރެ އެ ކަންކުރާ ގޮތަށް ސަމާލުވުމަށާއި، ކާމިޔާބަށް ވުރެ އުފަލަށް އަހަމިޔަތު ދިނުމަށެވެ.
• ސަފްހާތައް ބޭރުގައި ބަހައްޓަވާ. އެއް އިރުޝާދުން ތައުސިޔާ ކުރަނީ ސްކްރެޕްބުކް، ފޮޓޯ އަލްބަމް ނުވަތަ ކުރީގެ މެގަޒިން ފަސޭހައިން ނަގާ ތަންތަނުގައި ބެހެއްޓުމަށެވެ. ޕްރިންޓްކޮށްފައިވާ ކާޑުތަކާއި ފޮޓޯ ސަފްހާތައް ވެސް އެހެންމެ ސައިޑް ޓޭބަލެއްގައި ބަހައްޓަވާލެވޭނެއެވެ.
• ބޭނުންވާ ވަގުތު ހުއްޓަވާ. ކުލަ ޖެހުމުގެ ސަފްހާއެއްގެ ބައިކޮޅެއް ކުރުމަކީ ވެސް ރަނގަޅު މެންދުރެކެވެ. ސަފްހާ އަރުވައިގެން ސައި ބޯން އިށީނދެލުމަކީ ވެސް ރަނގަޅު ކަމެކެވެ.

އިތުރު މަޢުލޫމާތު ހޯދާނެ ތަން

އަޅުގަނޑުމެންގެ ހުރިހާ ކުޅެވޭ އެއްޗެހާއި ޕްރިންޓްތައް ބައްލަވާ، ނުވަތަ ކަރުދާހާއެކު އަދި ކަރުދާހާ ނުލައި ކުރެވޭ އިތުރު ޚިޔާލުތަކަށް ކޮންމެ މަރުހަލާއަކަށް އެކަށީގެންވާ މަސައްކަތްތައް ބައްލަވާ.