Деменципе тӳлевсӗр ӗҫ хатӗрӗсем

Хӑш-пӗр чухне чи лайӑх ӗҫ — апатлану сӗтелӗ хушшинче хутӑм тата ручка. Пичетлемелли ӗҫсем валли зарядка, пароль е экран кирлӗ мар, вӗсене пӗр-пӗрне курма кайсан е ушкӑн патне илсе кайма ҫӑмӑл. Ку страницӑра пирӗн сайтри тӳлевсӗр пичетлемелли ӗҫсем, вӗсене курма тата тытса тӑма ансат пултӑр тесен мӗнле пичетлемеллине, ҫавӑн пекех ҫемйӗсемпе ӗҫ ӗнерлевҫӗсем усӑ курма пултаракан пӗр-ик ансат хатӗр страницӑна ҫырса паратпӑр.

Эсир мӗнле тӳлевсӗр пичетлемелли ӗҫсем сӗнетӗр?

Эпир тӑватӑ тӳлевсӗр ӗҫ хатӗрӗ сӗнетпӗр. Ҫак вылякан страницӑсенчен кирлине уҫӑр та пичетлеме йӗркеленӗ версине илме «Пичетле» кнопкӑпа усӑ курӑр.

Пысӑк шрифтлӑ сӑмах тупмалли

Сӑмах тупмалли страницӑра пысӑк саспаллисем усӑ курӑнаҫҫӗ, сӑмахсем ҫурӑмла кӑна тата аялти пусне тӑраҫҫӗ — диагональ е каялла ҫырнӑ сӑмахсем ҫук. Ӑна пӗрле тӑвӑр: пӗри списокран сӑмаха вулатӑ, тепри ӑна шырапӑ. Сӑмах тупасси йывӑр пулсан, кашни сӑмахӑн малтанхи саспаллине пӗрле палӑртма та, е списокри сӑмахсене сасӑпа вуласа кашнине калаҫса тухма та пулать.

Сӑрламалли страницӑсем

Сӑрламалли страницӑсене маркерсемпе е тӗслӗ карандашсемпе сӑрлама пичетлеме, е планшет ҫинче тӗсе суйласа ӳкерчӗк пайне пусса сӑрлама пулать. Пичетленӗ страницӑсем валли хулӑм маркерсемпе пӗр вӑхӑтра сахал тӗс кӑна сӗнӗр. Сӑрламалли ӗҫе асли ҫын валли тивӗҫлӗ те лӑпкӑ тытма мӗнле пултараканне пирӗн ӑсталӑхпа тӳрлетӳ ӗҫӗсем пирки сӗнӳре вулама пулать.

Калаҫу карточкисем

Калаҫу карточкисем страницӑра уҫӑ ӳкерчӗкпе уҫӑ сӗнӳ пӗрле — сӑмахран, «Манӑн ҫапла каласа пар-ха…» е «Эсӗ мӗн куратӑн?» пеккисем. Вӗсем ыйтусӑр калаҫма сӗнекен сӑмахсем, экзамен ыйтӑвӗсем мар. Карточкӑсене пичетлесе, касса уйӑрса, пӗр-пӗрне курма кайсан сумкӑра е телефон патӗнче хӑварма пулать. Вӗсем аса илӳ ушкӑнӗсенче те лайӑх ӗҫлеҫҫӗ.

Ӳкерчӗклӗ бинго карточкисем

Ӳкерчӗклӗ бинго карточкисенче хисепсем вырӑнне ӳкерчӗксем пур. Кашни вылякан валли пӗр карточка пичетлӗр те экран ҫинчи ҫынкалавҫӑпа ноутбук, телевизор е проектор урлӑ усӑ курӑр. Пурин карточки те туллин тултариччен выляма сӗнетпӗр — ҫапла пӗр ҫын та хӑварӑнса юлмасть. Ирте пурнӑҫламалли мӗнле ӗнерлемеллине пытару пӳлӗмӗсем валли ушкӑн ӗҫӗсем страницӑра вулама пулать.

Ӗҫсене мӗнле пичетлесен усӑ курма ансатрах?

Пичетленӗ майлӑ пӗчӗк улшӑнусем те нумай пулӑшаҫҫӗ.

Курма ансат тӑвӑр

• Пысӑк, йӑсӑр шрифт. Страница ҫине ҫывӑхакан чи пысӑк шрифт виҫине суйлӑр. Чаклӑ е ҫырулӑх шрифтӗсене усӑ курмалла мар.
• Йӗрке айӑнмалли. Шурӑ е тӗсӗ-пуҫӗ сарӑ хут ҫинче тӗксӗм кӗпе. Шупка сӑрӑ е тӗслӗ фонсене ан суйлӑр.
• Мат хутӑм ҫутӑ ҫутӑра йӑлтӑртатнине чакарма пулӑшать.
• Куҫпа илтнине тӗрӗслӗр. Alzheimer’s Association палӑртнӑ тӑрӑх, куҫпа илтӳ йывӑрлӑхӗсем калаҫма йывӑрттарас килеҫҫӗ, ҫавна май вӗсене тап-тӑрӑ тӗрӗстерме сӗнет. Ҫутӑ, тӳрӗ лампа та пулӑшать.

Тытса тӑма ансат тӑвӑр

• Хулӑм картон е йывӑртах хутӑм тӳрӗ выртса ларатӑ, ҫӗклеме ансатрах, темиҫе хут усӑ курсан та лайӑх тӑрать.
• Планшет е шывма канмалли хутӑм страница ӳкнине чарса лартать.
• Хулӑм маркерсем е тӑрӑм карандашсем ҫинҫе ручкӑсенчен тытса тӑма ансатрах.

Тепӗр хут усӑ курма йӗркелӗр

• Страницӑсене ламинацилӗр е уҫӑ тӳрӗшсем шывӗнчи хучӗр. Сӑмах тупмаллипе бинго карточкисем ҫинче ҫӗрме майлӑ маркерпа ҫырса, каярах тасатса пӑрахма пулать.
• Йӑлтӑртатни йывӑрлатать пулсан мат ламинаци пакетӗсене суйлӑр, тытса тӑма меллӗр пултӑр тесен, ламинациленӗ карточкӑсен кӗтесӗсене качкӑпа кӑнтӑрлӑр.
• Суйласа илнӗ страницӑсене пӗр папкӑра хӑварӑр — ҫапла кашни эрнене ҫав страницӑна тепӗр хут пичетлеме кирлӗ мар.

Ансат тытӑр

• Пӗр страницӑра пӗр ӗҫ кӑна. Темиҫе ӗҫ пӗр-пӗрин ҫине пысӑкнӑ вырӑнне пӗр сӑмах тупмалли е пӗр ӳкерчӗк кӑна хӑварӑр.
• Ҫителӗклӗ шурӑ вырӑн. Тулли тулнӑ страница йывӑр туйӑнма пултарать.
• Пулсан, вуланӑ инструкцисемсӗр. Мӗн тума кирлине кӑтартса парӑр.
• Страницӑна пӗчӗклетӗр. Тулли страница ытла нумай пулсан, ӑна ҫурӑмпа касӑр е хучӗр, ҫапла пӗр пайӗ кӑна курӑнӗ.

Килте мӗнле ытти кирлӗ хатӗрсем тума пулать?

Кашни кирлӗ пичетлемелли хатӗр — вылякан ӗҫ мар. Ҫаккисене текст процессорӗпе тата принтерпа ансат хатӗрлеме пулать.

Ҫын пурнӑҫӗн страници

Пӗр страница ҫинчи «эпӗ пирки» кӗске информаци: сӑн ӳкерчӗк, ҫын хӑйӗн мӗнле чӗннине юратни, ӑҫта ӳснӗ, мӗн ӗҫленӗ, ҫемйи, юратнӑ апат-ҫимӗҫ, кӗвӗсем, ҫавӑн пекех ӑна лӑплантаракан е йӑлӑхтаракан япаласем. Dementia Australia ҫын пурнӑҫӗ, кӑсӑклӑхӗсемпе пӗлтерӗшлӗ ҫынсем ҫинчен калакан аса илӳ кӗнеки хатӗрлеме сӗнет — вӑл пӗр-пӗрне курма килекенсене тата пӑхакансене пулӑшать, калаҫӑва пуҫарма май парать.

Ҫак страница больницӑра е ҫӗнӗ пытару вырӑнӗнче уйрӑмах кирлӗ. NIA больница ӗҫченӗсене ҫынӑн кулленхи йӗрки, хӑйӗн мӗнле чӗннине юратни, юратнипе юратманни, йӑлӑхтарма пултаракан япаласем тата ыратнине сӑмахсӑр мӗнле палӑртни ҫинчен пӗлтерекен харпӑр информаци страници пама сӗнет.

Кулленхи график

Кун валли пысӑк, ансат график: вӑхӑт, пӗр-ик сӑмах тата кашни пай валли пӗчӗк ӳкерчӗк — ирхи апатлану, ҫӳремелли, каҫхи апатлану, кану, кӗвӗ, каҫхи апатлану. Alzheimer’s Association хатӗрленӗ кулленхи пӑхмалӑх плана кун йӗркине ҫыннӑн чи лайӑх вӑхӑчӗсемпе килӗштерме, вӑранса тухмалли тата ҫывӑрма выртмалли вӑхӑта йӗркелле тытма, ӗҫпе канӑҫа вырӑнла шарма сӗнет. Графика куҫ умӗнче, сӑмахран, холодильник ҫинче ҫакӑр, анчах та ӑна йӑмшак тытӑр. Ытларах пирӗн кулленхи йӗрке пирки сӗнӳре вулама пулать.

Пӳлӗмсемпе туртмӑшсем валли ӳкерчӗклӗ паллӑсем

NIA ванне пӳлӗмне, ҫывӑрмалли пӳлӗме тата кухняна палӑртма йӑлтӑр тӗслӗ паллӑсем е ансат ӳкерчӗксем усӑ курма сӗнет. Ҫав шухӑша туртмӑшсемпе шкафсем валли те усӑ курма пулать: нускал туртмӑшӗнче нускал ӳкерчӗкӗ, курка шкафӗнче курка ӳкерчӗкӗ. Пичетлӗр, ламинацилӗр тата ҫакӑр.

Уйӑрмалли комплект

Икӗ ансат ушкӑнран — сӑмахран, улма-ҫырласемпе чечексем е хатӗр-хӗтӗрсемпе кухня япалисем — ӳкерчӗксене картон ҫине пичетлӗр. Вӗсене касса уйӑрӑр та пӗрле икӗ корзинӑна уйӑрӑр. Ҫак ӗҫӗн экран ҫинчи версийӗ — Пӗрле уйӑрмалли.

Юрӑ сӑмахӗсемпе страницӑсем

Пӗрле юрлама пӗр-ик юратнӑ юрӑн сӑмахӗсене питӗ пысӑк шрифтпа пичетлӗр. Нумай вуламаннисем те страницӑна тытса калаҫма киленме пултараҫҫӗ.

Ҫемье сӑн ӳкерчӗксен страници

Пӗр страницӑра тӑватӑран улттӑ таран ҫемье сӑн ӳкерчӗкӗ, кашни ӳкерчӗк айӗнче ятне ҫырса. Ӑна сӗтел ҫине выртса, кам та кирек илсе калаҫма пултарать. Паллисене кура пӗр-пӗрне курма килекенсемпе ӗҫченсем те калаҫӑва хутшӑнма пултараҫҫӗ, «Ку кам-ши?» тесе ыйтма кирлӗ мар.

Апат рецепчӗкӗ

Ҫемье юратнӑ рецепта пысӑк шрифтпа пичетлӗр. Унпа пӗрле апат хатӗрлеме, е кайран иртнӗ апатланусем ҫинчен калаҫма пулать.

Пичетленӗ ӗҫе мӗнле сӗнме — вӑл ҫырмалли ӗҫ пек туйӑнмасӑр?

Ӑна тӗрӗслев мар, пӗрле тӑвас ӗҫ пек кӑтартӑр.

• Ларӑр та хӑвӑрах пуҫлӑр. «Эпӗ ку сӑмах тупмаллине тӑватӑп. “Пахча” сӑмахне пӗрле тупар-и?»
• Пӗрле ӗҫлӗр. Майпа ылмашӑр, е пӗри тупать, тепри ҫаврать.
• Тӗрӗс е тӗрӗс мар тесе нихӑҫан та ан палӑртӑр. Alzheimer’s Association килти ӗҫсем ҫинчен сӗннӗ ку сӗнӳре результат ҫине мар, процесс ҫине, ӳсӗм ҫине мар, кӑмӑл ҫине пӑхма сӗнет.
• Страницӑсене кунта-вунта хӑварӑр. Ҫав сӗнӳре альбомсене, сӑн ӳкерчӗклӗ кӗнекисене е вара журналсене ҫӑмӑл вырӑнсенче хӑварма сӗннӗ. Пичетленӗ карточкӑсемпе сӑн страницӑсем те ҫавӑн пекех сӗтел айӗнче выртаҫма пултараҫҫӗ.
• Кирле чухне чарӑнӑр. Ҫурӑ сӑрланӑ страница та лайӑх каҫ. Страницӑна хупса чай ӗҫме ларасси те лайӑх.

Ытларах ӑҫтa тупма пулать

Пирӗн мӗнпур вырнаҫӑвсемпе пичетлемелли ӗҫсене пӑхӑр, е хут тумламсӑр та, хут тумлампа та ытти сӗнӳсем валли кашни тапхӑр валли ӗҫсем страницӑна куҫӑр.