Trả lời ngắn gọn
Golden Moments có các hoạt động in ra giấy miễn phí cho người sa sút trí tuệ: tìm từ chữ to, tranh tô màu, thẻ hình gợi chuyện và phiếu lô tô hình ảnh. Mở trang trò chơi bất kỳ và dùng nút In. Hãy in chữ to, đơn giản trên giấy dày, mỗi trang chỉ một việc, và ép plastic những trang muốn dùng lại. Những tài liệu in tự làm đơn giản, như một trang chuyện đời hay thời gian biểu trong ngày, cũng rất hữu ích.
- Các hoạt động in của chúng tôi đều miễn phí: Tìm từ chữ to, Tranh tô màu, Thẻ trò chuyện và Lô tô hình ảnh. Trang trò chơi nào cũng có nút In.
- In chữ to, đơn giản, độ tương phản rõ, và mỗi trang chỉ một việc.
- Giấy dày hoặc bìa cứng dễ cầm hơn và khó bị vò nhàu. Ép plastic các trang để dùng lại với bút viết bảng xóa được.
- Những tài liệu in tự làm như một trang chuyện đời, thời gian biểu trong ngày hay nhãn hình dán cửa vừa đơn giản vừa hữu ích.
- Một trang giấy in là một lời mời, không phải bài tập về nhà. Làm một phần, hoặc không làm gì, cũng không sao.
Trên trang này (5 mục)
Đôi khi hoạt động hay nhất chỉ là một tờ giấy và một cây bút bên bàn bếp. Tài liệu in không cần sạc pin, không cần mật khẩu, không cần màn hình, và dễ mang theo khi đi thăm hay khi sinh hoạt nhóm. Trang này giới thiệu các hoạt động in miễn phí trên trang web của chúng tôi, cách in sao cho dễ nhìn, dễ cầm, và vài tài liệu in tự làm đơn giản mà các gia đình và nhân viên hoạt động thấy hữu ích.
Các bạn có những hoạt động in miễn phí nào?
Chúng tôi có bốn tài liệu in miễn phí. Mở bất kỳ trang trò chơi nào dưới đây và dùng nút In để có bản phù hợp cho việc in.
| Tài liệu in | Đó là gì | Phù hợp cho |
|---|---|---|
| Tìm từ chữ to | Trò tìm từ chữ to, các từ chỉ nằm ngang và dọc | Những lúc yên tĩnh với cây bút; người từng thích giải đố |
| Tranh tô màu | Tranh tô màu để in ra, hoặc tô ngay trên màn hình | Thời gian thư thái, sáng tạo; mọi giai đoạn khi có người giúp |
| Thẻ trò chuyện | Thẻ hình kèm gợi ý trò chuyện mở, không hỏi bài, theo chủ đề | Đi thăm, gọi điện, bữa cơm gia đình, nhóm ôn lại kỷ niệm |
| Lô tô hình ảnh | Phiếu lô tô dùng hình ảnh thay cho con số, kèm người xướng hình trên màn hình | Viện dưỡng lão, trung tâm chăm sóc ban ngày, những buổi họp mặt gia đình |
Tìm từ chữ to
Tìm từ chữ to dùng chữ cái lớn và các từ chỉ nằm ngang và dọc, không có từ nằm chéo hay viết ngược. Hãy cùng nhau làm: một người đọc một từ trong danh sách, người kia tìm từ đó. Nếu việc tìm từ trở nên khó, hãy thử cùng nhau khoanh chữ cái đầu tiên của mỗi từ, hoặc đơn giản là đọc to danh sách từ và trò chuyện về từng từ.
Tranh tô màu
Các trang Tranh tô màu có thể in ra để tô bằng bút dạ hoặc bút chì màu, hoặc tô trên máy tính bảng bằng cách chạm vào một màu, rồi chạm vào một phần của bức tranh. Với trang in, hãy đưa bút dạ đầu to và mỗi lần vài màu thôi. Xem hướng dẫn hoạt động thủ công và mỹ thuật để biết cách giữ việc tô màu phù hợp với người lớn và thư thái.
Thẻ trò chuyện
Thẻ trò chuyện ghép một hình ảnh rõ nét với một gợi ý mở, như “Kể cho con nghe về…” hay “Mẹ thấy gì trong hình?” Các thẻ được viết như những lời mời mở, không phải câu hỏi kiểm tra. Hãy in một bộ, cắt rời từng thẻ, rồi để vài thẻ trong túi khi đi thăm hoặc cạnh điện thoại khi gọi. Thẻ cũng rất hợp với các nhóm ôn lại kỷ niệm.
Phiếu lô tô hình ảnh
Phiếu Lô tô hình ảnh dùng hình ảnh thay cho con số. In mỗi người chơi một phiếu và dùng phần xướng hình trên máy tính xách tay, TV hoặc máy chiếu. Chúng tôi gợi ý cứ xướng tiếp cho đến khi phiếu của mọi người đều kín, để không ai bị bỏ lại. Xem hoạt động nhóm ở viện dưỡng lão để biết cách tổ chức một buổi chơi.
In thế nào để hoạt động dễ dùng?
Những thay đổi nhỏ trong cách in tạo ra khác biệt lớn.
Làm cho dễ nhìn
- Chữ to, đơn giản. Dùng cỡ chữ lớn nhất mà vẫn vừa trang giấy. Tránh phông chữ cầu kỳ hay chữ viết tay.
- Độ tương phản rõ. Mực đậm trên giấy trắng hoặc màu kem. Tránh nền xám nhạt hay nền màu.
- Giấy mờ giúp giảm chói dưới ánh đèn sáng.
- Kiểm tra kính và ánh sáng. Alzheimer’s Association cho biết các vấn đề về thị lực và thính lực có thể làm việc giao tiếp khó khăn hơn, và gợi ý nên kiểm tra định kỳ. Một chiếc đèn sáng, đều cũng giúp ích.
Làm cho dễ cầm
- Giấy dày hoặc bìa cứng giữ phẳng, dễ cầm lên hơn và chịu được dùng nhiều lần.
- Một bìa kẹp hồ sơ hoặc tấm lót bàn chống trượt giữ cho trang giấy không bị trượt.
- Bút dạ đầu to hoặc bút chì thân to dễ cầm hơn bút mảnh.
Làm để dùng lại
- Ép plastic các trang hoặc cho vào túi nhựa trong. Dùng bút viết bảng xóa được trên trang tìm từ và phiếu lô tô, rồi lau sạch.
- Chọn túi ép mờ nếu bị chói, và cắt bo tròn các góc của thẻ đã ép plastic bằng kéo để cầm cho êm tay.
- Giữ một bìa hồ sơ đựng những trang yêu thích để không phải in lại cùng một trang mỗi tuần.
Giữ cho đơn giản
- Mỗi trang một việc. Chỉ một trò tìm từ hoặc một bức tranh, không dồn nhiều hoạt động vào cùng một trang.
- Nhiều khoảng trống. Một trang quá dày đặc có thể khiến người thân thấy choáng ngợp.
- Cố gắng không có hướng dẫn phải đọc. Thay vào đó, hãy làm mẫu cho người thân xem.
- Cắt nhỏ trang giấy. Nếu cả trang là quá nhiều, hãy cắt đôi hoặc gấp lại để chỉ lộ ra một phần.
Những tài liệu in hữu ích khác bạn có thể tự làm ở nhà
Không phải tài liệu in hữu ích nào cũng là trò chơi. Những thứ dưới đây dễ làm chỉ với một phần mềm soạn thảo văn bản và một máy in.
Một trang chuyện đời
Một trang giấy “về tôi” có ảnh, tên gọi mà người thân thích được gọi, nơi lớn lên, công việc, gia đình, món ăn yêu thích, âm nhạc và những điều giúp người thân yên lòng hoặc làm họ khó chịu. Dementia Australia gợi ý làm một cuốn sổ ký ức ghi lại những chi tiết về cuộc đời, sở thích và những người quan trọng của người thân, để giúp khách đến thăm và người chăm sóc, đồng thời gợi chuyện.
Trang này đặc biệt hữu ích ở bệnh viện và những nơi chăm sóc mới. NIA khuyên nên đưa cho nhân viên bệnh viện một tờ thông tin cá nhân ghi nếp sinh hoạt, tên gọi ưa thích, những điều người thân thích và không thích, những điều có thể khiến họ bất an, và các dấu hiệu đau không thể hiện bằng lời.
Thời gian biểu trong ngày
Một thời gian biểu lớn, đơn giản cho cả ngày, có giờ, vài chữ và một hình nhỏ cho mỗi phần: ăn sáng, đi dạo, ăn trưa, nghỉ ngơi, nghe nhạc, ăn tối. Kế hoạch chăm sóc hằng ngày của Alzheimer’s Association gợi ý lên kế hoạch dựa trên những thời điểm người thân khỏe khoắn nhất trong ngày, với giờ thức dậy và giờ đi ngủ đều đặn, cân bằng giữa hoạt động và nghỉ ngơi. Dán thời gian biểu ngang tầm mắt, chẳng hạn trên tủ lạnh, và giữ cho linh hoạt. Xem hướng dẫn nếp sinh hoạt hằng ngày để biết thêm.
Nhãn hình cho phòng và ngăn kéo
NIA gợi ý dùng biển hiệu màu sáng hoặc hình ảnh đơn giản để dán nhãn phòng tắm, phòng ngủ và nhà bếp. Cách này cũng dùng được cho ngăn kéo và tủ: hình đôi tất trên ngăn đựng tất, hình chiếc cốc trên tủ đựng cốc. In ra, ép plastic rồi dán lên.
Một bộ thẻ phân loại
In hình thuộc hai nhóm đơn giản, như trái cây và hoa, hoặc dụng cụ và đồ dùng nhà bếp, lên bìa cứng. Cắt rời rồi cùng nhau xếp vào hai chiếc giỏ. Phiên bản trên màn hình của hoạt động này là Cùng phân loại.
Tờ lời bài hát
In lời của vài bài hát yêu thích bằng chữ thật to để cùng hát. Ngay cả người không còn đọc nhiều cũng có thể thích cầm tờ giấy trên tay.
Một trang ảnh gia đình
Một trang giấy có bốn đến sáu tấm ảnh gia đình lớn, mỗi ảnh có tên gọi ghi bên dưới. Có thể để trang này trên bàn cho ai cũng cầm lên trò chuyện được. Nhãn tên giúp khách đến thăm và nhân viên cùng tham gia câu chuyện, và không ai phải hỏi “Ai đây?”
Một tấm thẻ công thức nấu ăn
In một công thức món ăn gia đình yêu thích bằng chữ to. Dùng để cùng nhau nấu, hoặc chỉ để trò chuyện về những bữa cơm ngày trước.
Làm sao để đưa một tài liệu in mà không giống như giao bài tập?
Hãy đưa ra như một điều để cùng chia sẻ, không phải bài kiểm tra.
- Ngồi xuống và tự bắt đầu trước. “Con đang làm trò tìm từ này. Bố giúp con tìm chữ ‘vườn’ nhé?”
- Cùng nhau làm. Thay phiên nhau, hoặc một người tìm và người kia khoanh tròn.
- Đừng bao giờ chấm đúng hay sai. Hướng dẫn hoạt động tại nhà của Alzheimer’s Association khuyên nên chú trọng quá trình, không phải kết quả, và chú trọng niềm vui hơn là thành tích.
- Để sẵn các trang giấy. Cùng hướng dẫn đó gợi ý đặt sổ lưu niệm, album ảnh hay tạp chí cũ ở những chỗ dễ với tới. Thẻ in và trang ảnh cũng có thể để trên bàn nhỏ theo cách tương tự.
- Dừng bất cứ lúc nào bạn muốn. Tô được nửa trang tranh đã là một buổi chiều tốt đẹp. Cất trang giấy đi và cùng uống một tách trà cũng vậy.
Tìm thêm ở đâu
Xem tất cả trò chơi và tài liệu in của chúng tôi, hoặc xem hoạt động cho mọi giai đoạn để có thêm ý tưởng, có dùng giấy và không dùng giấy.
Câu hỏi thường gặp
Các hoạt động in cho người sa sút trí tuệ của các bạn có miễn phí không?
Có. Các trang Tìm từ chữ to, Tranh tô màu, Thẻ trò chuyện và Lô tô hình ảnh trên trang web này đều được dùng và in miễn phí. Mở trang trò chơi và dùng nút In.
Hoạt động in nào tốt nhất cho người sa sút trí tuệ?
Tài liệu in tốt nhất là loại đơn giản, rõ ràng và hợp với người lớn: tìm từ chữ to với các từ chỉ nằm ngang và dọc, tranh tô màu có đường viền rõ, thẻ hình gợi chuyện, và lô tô hình ảnh cho hoạt động nhóm. Hãy chọn hoạt động hợp với sở thích và khả năng hiện tại của người thân, và mỗi trang chỉ một việc.
Làm sao để tài liệu in dễ nhìn và dễ dùng hơn?
Dùng chữ to, đơn giản, mực đậm trên giấy trắng hoặc màu kem, và chừa nhiều khoảng trống. In trên giấy dày hoặc bìa cứng để trang giấy luôn phẳng, chọn giấy mờ để giảm chói, và dùng bìa kẹp hay tấm lót chống trượt để giữ trang giấy cố định. Ép plastic giúp trang giấy dùng được lâu.
Tôi có thể in các hoạt động này cho viện dưỡng lão hay trung tâm chăm sóc ban ngày không?
Có. Nhân viên hoạt động cứ tự nhiên in các trang của chúng tôi cho người cao tuổi và các nhóm. Lô tô hình ảnh được làm cho hoạt động nhóm và có người xướng hình trên màn hình mà bạn có thể chiếu lên TV hoặc máy chiếu.
Nguồn tham khảo
Chúng tôi dẫn liên kết đến các tổ chức và nghiên cứu mà trang này dựa vào. Mỗi nguồn đã được kiểm tra khi trang được cập nhật.
- Activities at Home: Planning the Day for a Person Living with Middle- or Late-Stage Alzheimer's · Alzheimer's Association
- Daily Care Plan · Alzheimer's Association
- Alzheimer's Caregiving: Home Safety Tips · National Institute on Aging
- Taking a Person With Alzheimer's Disease to the Hospital · National Institute on Aging
- Visiting someone with dementia · Dementia Australia
- Communication · Alzheimer's Association