Demans Yaşayan Kişiler için Sanat Projeleri

Sanat projeleri, demans yaşayan biriyle zaman geçirmenin ödüllendirici bir yoludur. Eller, gözler ve duyular harekete geçer; üzerine konuşabileceğiniz bir şey de ortaya çıkar. Bu sayfa, basit adımları olan belirli projeleri ve malzemeleri güvenli seçme yolunu anlatır. Yetişkinlere uygun sanatın ilkeleri için, örneğin çocuksu malzemelerden kaçınmak konusunda, demans yaşayan yetişkinler için sanat ve el işleri sayfasına bakın.

Her sanat projesine nasıl başlanır

1. Başlamadan önce hazırlayın. Bir ya da iki malzeme, koruyucu bir örtü ve nemli bir bez hazırlayın.
2. İlk adımı gösterin. Fırçayı batırın, ilk parçayı yırtın ya da küçük bir kil parçasını sıkın ve kişiyi de aynısını yapmaya davet edin.
3. Yan yana çalışın. Kendi projenizi yakında tutun; etkinlik gözetim gibi değil, ortak bir iş gibi hissettirsin.
4. Gördüklerinizi konuşun. Renkleri, dokuları ve şekilleri anlatın; eseri yargılamayın.
5. Enerji düşmeden bitirin. On ila yirmi dakika çoğu zaman iyi bir süredir.

Alzheimer’s Association, sanatın beceri gerektirmeden duyguları ifade etme ve yaratıcı olma yolu olduğunu belirtiyor. National Institute on Aging ise etkinlikleri küçük ve yönetilebilir adımlara bölmeyi öneriyor.

Suluboya yayılması

Kalın suluboya kâğıdı, büyük ve yumuşak bir fırça ve birkaç rengi sığ kaplarda hazırlayın. Kâğıdı temiz suyla ıslatın, sonra kişinin renkleri damlatmasına izin verin. Renklerin yayılması için kâğıdı hafifçe eğin. Sonuç, plan gerektirmeyen yumuşak ve soyut bir resimdir.

• Erken dönem: Renkleri kişi seçsin ve bir manzara boyasın.
• Orta dönem: İki ya da üç renk sunun ve kâğıdı siz ıslatın.
• Geç dönem: Kişi süngerle vururken kâğıdı siz tutun.

Dergi kolajı

Çiçek, yemek, hayvan, araba ya da seyahat içeren parlak fotoğraflı dergi sayfaları toplayın. Resimleri kesmek yerine büyük parçalar halinde yırtın; bu daha kolaydır. Sonra bir karton üzerine yapıştırın. Kolaj iyi bir sohbet başlatıcıdır, çünkü her resim bir anıya kapı açabilir. Seçmeyi ve sıralamayı seven biri için uygundur.

Yumuşak kil

Havada kuruyan kil ya da yumuşak modelleme kili sıkılabilir, yuvarlanabilir ve bastırılabilir. Basit bir kase ya da yassı bir karo yapın. Kil çok dokunsal olduğu için nesneleri elleyerek sakinleşen kişilere iyi gelebilir. Parçaları büyük tutun ve sivri uçlu araçlardan kaçının.

Koyu kâğıt üzerinde kreda pastel

Koyu kâğıt, pastel renkleri parlatır. Büyük ve kalın pastelleri kullanın; kişinin geniş çizgiler atmasına ya da parmakla ya da bir mendille renkleri karıştırmasına izin verin. Pastel toz bırakır, bu yüzden bir tepsi üzerinde çalışın ve sonra ellerinizi silin. Zehirsiz olarak etiketlenmiş yumuşak pastelleri seçin.

Yaprak baskısı

Bahçeden büyük yapraklar toplayın, yıkanabilir boyayı damarlarına sürün ve yaprağı kâğıda bastırın. Yaprağı dikkatle kaldırın ve baskıya birlikte bakın. Bu proje dış mekân ve bahçe etkinlikleriyle iyi bağlanır; yaprak toplamak için yapılan kısa bir yürüyüşle başlayabilir.

Kumaş ve çiçek düzenleme

Dokulu kumaş örneklerini dokunarak ayırın ya da birkaç taze çiçeği bir vazoya düzenleyin. Bunlar çok az baskı içeren duyusal projelerdir ve geç dönemdeki kişilere de uygundur. Daha fazla fikir için demans için duyusal etkinlikler sayfasına bakın.

Sanat malzemesi seçimi

Malzemelerde kalite kadar güvenlik ve konfor da önemlidir. Seçerken şunlara bakın:

• Zehirsiz ve yıkanabilir: Etiketlerde zehirsiz yazsın ve boyaların yıkanabilir olduğunu kontrol edin.
• Büyük tutamaklar: Jumbo boya kalemleri, kalın fırçalar ve iri pastel kolay tutulur.
• Küçük parça yok: Yutulabilecek boncuk, düğme, pul ve dökülebilen simli tozdan kaçının.
• Keskin alet yok: Güvenlik makası kullanın ya da kâğıdı elle yırtın.
• Alerjiler: Lateksi ve bilinen cilt hassasiyetlerini kontrol edin.
• Kontrast: Beyaz üzerine ya da koyu kâğıt üzerine canlı renkler daha kolay görülür.
• Kısa liste: İki ya da üç malzeme yeterlidir. Çok fazla seçenek bunaltabilir.
• Kolay temizlik: Bir tepsi, plastik örtü ve nemli bez kullanın; dağınıklık etkinliği bırakma nedeni olmasın.

Döneme göre uyarlama

Erken dönemde çoğu kişi, biraz yardımla bir projeyi planlayıp tamamlayabilir. Orta dönemde daha az seçenek ve daha fazla rehberlik sunun. Geç dönemde kil sıkmak ya da süngerle boya vurmak gibi duyusal süreçlere odaklanın; sonuçtan çok deneyimin keyfini çıkarın.

Daha fazla döneme özgü fikir için erken dönem, orta dönem ve geç dönem etkinliklerine bakın. Kişi reddeder ya da hayal kırıklığına uğrarsa, kişi hayır dediğinde rehberimiz geri çekilmenin nasıl yapılacağını anlatır.

Bir oyunla eşleştirin

Bir boyama oturumundan sonra daha sakin bir devam için tablette boyama deneyebilirsiniz ya da bitirici bir etkinlik olarak resim yapboz oynayabilirsiniz. İkisi de ince bir beceri istemeden elleri meşgul tutar.