Dwumadie

Nnwom Ho Adwuma ma Obi a Ɔwɔ Dementia

Wɔayɛ no foforo 6 simma akenkanGolden Moments kuw no na ɛyɛe · Sɛnea yɛkyerɛw

Mmuae tiawa no

Nnwom yɛ adwuma a ɛyɛ mmerɛw sɛ wobɛkyekye obi a ɔwɔ dementia. Yɛ ankasa nnwom nhyehyɛe a efi ne mmere, ne gyidie ne abusua mu, gye so a wɔnnyɛ advertisement anaa nneɛma a ɛyɛ nkɔm nsɛ. Fa nnwom, bɔ nkwa, sew anaa tie nnwom no ne ho ma wo ne wɔn. Paw nnwom a ɛyɛ dwo anaa a ɛma nkurɔfo ani gye sɛ ɛfata mmere no, de nnwom no nsɛ bɔ kakra, na gyae nnwom no sɛ ɛma ɔnipa no ho hyɛ no.

  • Ankasa nnwom na ɛyɛ yiye: nnwom a ɔpɛ wɔ ne mmerante, ne nnwom a efi ne gyidie, ne ne abusua anigye mu.
  • Gye nnwom baako pɛ so, na mma advertisement nni hɔ, na TV no nso nnyew.
  • Nnwom to, nnwom ka, bɔ nkwa, sew anaa tie nnwom no ne ho, nyinaa yɛ ɔkwan a wobetumi afa so.
  • Fa nnwom a ɛma ne ho dwo to so, na fa nnwom a ɛma ɔnyɛ anigye to so sɛ ɛbɛboa ma ne tebea a ɛbɛyɛ; hwɛ sɛdeɛ ɔno ara ɔte.
  • Nhwehwɛmu a wɔayɛ wɔ nnwom nhyehyɛe ho yɛ kakra; yɛka sɛ nnwom yɛ anigye a yɛde kyekye obi, na ɛnyɛ ɔyareɛ mmoa.
Wɔ kratafa yi so (6 afã horow) .
  1. Nnwom adwuma bɛn na ɛyɛ yiye ma nkurɔfo a wɔwɔ dementia?
  2. Sɛdeɛ wobɛhyehyɛ ankasa nnwom nhyehyɛe?
  3. Nnwom adwuma 15 a ɛsɛ sɛ wosɔ hwɛ
  4. Nnwom a ɛfata bere no
  5. Afotu ma ɔkwan a ɛyɛ yiye
  6. Nhwehwɛmu no ka dɛn fa nnwom ne dementia ho?

Nnwom yɛ biribi a ɛyɛ mmerɛw a wobetumi de kyekye obi a ɔwɔ dementia. Ɛnhia sɛ wobɔ mmuae pɔtee anaa wodi ɔkwan a wɔahyehyɛ. Nnwom a ɔhu ano dedaw betumi ama ɔpɛ ɛbɛdeda, ne nan a ɛrepɛ ahoɔ, anaa ɔbɛka nsɛm kakra a ɔkaa ho nkyerɛ bio, ɛwom sɛ ɛnyɛ anigye daa. Wohia nnwom a ɛyɛ yiye ma ɔnipa yi ne berɛ a ɛyɛ ahomeda a wobetumi asɛ nnwom no.

Nnwom adwuma bɛn na ɛyɛ yiye ma nkurɔfo a wɔwɔ dementia?

Ntie nnwom, nnwom ka, bɔ nkwa, sew ne nkasa wɔ nnwom ho nyinaa yɛ adwuma a ɛyɛ yiye. National Institute on Aging kyerɛ sɛ wɔngye nnwom to so, wɔnkasa wɔ nnwom ne ɔdansifo ho, wɔnka anaa wɔnsew nnwom a wɔnim yiye, ne sɛ wɔnkɔ nnwom ahyɛdeɛ anaa nnwom ahyɛdeɛ wɔ kurom mu. Alzheimer’s Association ka sɛ nneyɛe a ɛte sɛ bɔ nkwa anaa sew ka anigye ho, na nnwom betumi ayɛ ɔkwan a wobetumi de ka ho bio sɛ nsɛm no yɛ den.

Sɛdeɛ wobɛhyehyɛ ankasa nnwom nhyehyɛe?

Biribi a ɛboa paa a wobetumi ayɛ ne nnwom nhyehyɛe a ɛwɔ ho nkyerɛ ma ɔnipa yi. NHS nso gyina so sɛ nnwom a ɛwɔ ne ho nkyerɛ. Sɛdeɛ woibɛhyehyɛ bi ni ha.

Fi ne nkwa ase

  • Ne mmerante ne ne mmere a ɔwɔ mmerante. Susuw nea wɔgyee wɔ radio, abɛdan ne sinima mu bere a ɔyɔ abofra.
  • Nsɛmpa kɛseɛ. Nnwom a wɔgyee wɔ ne ayawdie mu, ne kɔnsɛt a ɔpɛ paa, anaa album a wɔtee wɔ abusua mmerɛ mu.
  • Gyidie ne kurom. Nnwom a wɔka wɔ asɔredan, gospel, nnwom kronkron, anaa nnwom wɔ ne kasa mu.
  • Adwuma ne asomdwoe. Asraafo nnwom, adwumayɛ nnwom, anaa nnwom a ɛfa bere bi a ɔsomaa wɔ ɔsraafo mu ho.
  • Nea abusua no kae. Bisa ne nuanom, mma ne ne nnamfo a wɔatena ne nkyɛn sɛ ɛdeɛ anaa nnwom bɛn na wɔgyee sɛ wɔbɛgye.

Susuw nnwom mu nkyɛmu, na nnyɛ nnwom baako nko

Sɛ worensusuw sɛ wobɛfi he ase a, sɔ nkyɛmu kakra wɔ saa nkyɛmu yi mu na hwɛ sɛdeɛ ɔte: big band ne swing, doo-wop, Motown ne soul, rock and roll a wɔyɛɛ dedaw, country and western, bluegrass, gospel ne nnwom kronkron, Broadway show tunes, jazz standards, Latin nnwom te sɛ bolero anaa mariachi, polka, folk ne classical. Gye nea ɛma ɔnyɛ anigye anaa ɔbɔ nkwa ase; yi nea ɛma ɔhwɛ ɔkɔm.

Ma ɛyɛ mmerɛw sɛ wobɛgye

  • Advertisement biara nni hɔ. Alzheimer’s Association kɔ so ka sɛ advertisement betumi ama ɔhoho. Fa nnwom a wɔatwe fi intanɛt, CD, records anaa service a advertisement nni mu.
  • Dwumadi a ɛyɛ kwan. Speaker a ɛwɔ bɔtɔn kɛse baako, anaa nnwom nhyehyɛe a wɔasie ne asie, sɛnea obiara betumi afi ase.
  • Nnwom nhyehyɛe abien. Baako a ɛma ɔnipa adwo, ne baako a ɛma ɔnipa anigye.
  • Ka ne din. Kyerɛw ɔnipa no din ne “nnwom a ɔpɛ” wɔ dwumadi no so, sɛnea abusua a ɛbɛsrɛ ne nnipa a wɔhwɛ no nso betumi de di dwuma.

Nnwom adwuma 15 a ɛsɛ sɛ wosɔ hwɛ

  1. Tie nnwom bom. Fa mo ho bɛtena nkyɛn wɔ asomdwoe mu, na biribiara nni hɔ. Tie nnwom ankasa yɛ adwuma koro.
  2. Ka nnwom ne ho. Fi ase ka nnwom. Sɛ wohum anaa wobɔ mmɔden a ɛka nsɛm no nso yɛ.
  3. Bɔ nkwa anaa bɔ tempo no. Bɔ wo bɔdwe, bɔ ntamadan no so, anaa fa ntenneɛ kakra anaa shaker.
  4. Sɛe nnwom a ɛyɛ dwo. Kura nsa mu na wɔ sɛ wote ase wɔ ɔdan mu, anaa sɛe wɔ kurosie so, de ntaban ne nsa sɛe bom.
  5. Ntwene nnwom. Hwie mpɛnsaa a ɛyɛ mmerɛw ɛnam nnwom a wɔrehyɛ so, wo ne ho ahyɛ anaa wo ne ho atena.
  6. Kasa wɔ nnwom ho. Fre, nnyɛ sɛ wobɛsɔ hwɛ: “Yɛɛ sɛ nnwom yi fa abɛdan ɛmmeae. Ka me ho asɛm wɔ abɛdan no ho.” Nnyɛ bisa “Wo kae nnwom yi anaa?”
  7. Gye album nyinaa. Gye record a ɔdɔ no bɛn kɔsi awiei, fi ase kɔsi awiei, ɛnam kɔfi so.
  8. Hwɛ album no kwan. Records a wɔatwe wɔ mu no yɛ nea ɛboa paa sɛ wobɛkasa wɔ atade, kar ne anifuraefoɔ ho.
  9. Hwɛ musical bi. Musical anaa kɔnsɛt a wɔayɛ wɔ ne bere mu betumi ayɛ anadwo a ɛyɛ anigye. Gyae ma wɔnnyina ahomegyedi.
  10. Gyina ɔsɛnkafoɔ a ɔnim. Ɔpianofoɔ anaa gitaarfoɔ a wɔyɛ no kan betumi anya anigye wɔ nnwom a ɛyɛ mmerɛw ho. Akyire yi, ɛbɛyɛ ade sɛ mo nyinaa bɛtwe nkɔfa kakra.
  11. Nnwom bere a wɔreyɛ adwuma. Gye nnwom a ɔpɛ paa so bere a wɔrebɔ nkataa anaa wɔrehyehyɛ tabɔn no.
  12. Anɔpa nnwom. Fi ase da biara ɛnam nnwom anigye bi a wɔdi dwuma daa so.
  13. Ka nnwom kronkron anaa nnwom asɔre. Gye nnwom a efi wɔn gyidie mu to so na mo nyinaa nnwom.
  14. Kɔ nnwom abɔ dwuma mu. NHS kyerɛ sɛ nnwom ka dwumadi betumi aboa ma anigye ne ahoɔden. Bisa wɔ wo mpɔtam hɔ sɛ wɔwɔ dementia-friendly choirs anaa.
  15. Kɔ nnwom a wɔrehyɛ ase no so. Kɔnsɛt a ɛnyɛ tenten wɔ kurom mu anaa band a ɛhyɛ ase wɔ ɔpɛpɛ mu. Tena ɔpon no ho, na ɛsɛ wo pɛ a, fi hɔ.

Sɛ wopɛ adwuma a ɛyɛ mmerɛw a ɛfa nkasa a wɔnim ho, sɔ hwɛ ka mmara a ɛwɔ hɔ, baabi a wobetumi aka awiei ma no daa.

Nnwom a ɛfata bere no

Alzheimer’s Association kyerɛ sɛ wobetumi de nnwom ahyehyɛ ahoɔden a wopɛ: nnwom a ɛyɛ dwo ma asomdwoe, ne nnwom a ɛyɛ anigye a efi ne mmere mu de ma ne ho bɔ nkwa.

Bere Sɛ wobɛyɛ Afotu
Sɛ ɔrewɔ mu Nnwom a ɛyɛ mmerɛw ne anigye Nnwom koro a ɛbɛba anɔpa no yɛ asɛm a ɛyɛ mmerɛw
Adwuma a wɔreyɛ fie Nnwom a ɛyɛ anigye Nnwom betumi ama adwuma ayɛ sɛ ɔyɛ nkɔm
Aduane Nnwom a ɛyɛ dwo, a wɔnnyɛ nnwom no Ma ɛnyɛ mmerɛ sɛ ɛbɛyɛ kɔ kɔ ɔduane no ho
Anwummere a ɛreba Nnwom a ɛyɛ dwo, a ɔnim Hwɛ ahohuru anwummere
Hɔ a wɔda Nnwom a ɛyɛ dwo ne a ɛyɛ mmerɛw Ma nnwom no ne hann nna nsɛ bɔ ase
Awiei stage Nnwom a ɔdɔ paa, a ɛyɛ dwo koraa Tena ne nkyɛn na kura ne nsa

Afotu ma ɔkwan a ɛyɛ yiye

  • Yi nnwom foforo a ɛnam so. Alzheimer’s Association kyerɛ sɛ wobɛtwe mmuruw ne ɔpon no, na wɔbɛtwe TV no hɔ, na nnwom no nko ara ne nnwom a ɛte so.
  • Gye nnwom no to so sɛ ɛnyɛ den. Nnwom no kɔ so sɛ ɛnyɛ den, sɛ ɛbɛyɛ yie. Sɛ ɔnipa no tie ntiasoɔ a, hwɛ sɛ ɛreyɛ adwuma yie anaa wɔaboaboa; hwɛ ntie.
  • Hwɛ nnwom a ɛma ɔnipa yi awerɛ. Nnwom bi betumi ama awerɛhyem, ɔko, anaa awu ba. Sɛ nnwom bi ma ɔnipa no ho hyɛ no a, fa ne ho ahome, na sesa nnwom no.
  • Ma ɔnipa no nnyina ananmu. Sɛ ɛbɛyɛ a, ma ɔnipa no ara ne nnwom paw, na gye ne “daabi” no.
  • Gyae bere biara. Nnwom nkyɛn nkyɛn bere a ɛnyɛ mmerɛw ne adwuma a ɛyɛ yiye. Yiyi nnwom no na tena ase kɔsi nkwa bere mu na nso yɛ adwuma a ɛyɛ yiye.

Nhwehwɛmu no ka dɛn fa nnwom ne dementia ho?

Nhwehwɛmu no kakra. 2025 Cochrane review hwehwɛe nhwehwɛmu 30 fa nnwom nhyehyɛe a wɔhyehyɛ ho, a ɛka sɛ ɛdɔɔso wɔ nkurɔfo a wɔte nkɔfa mu wɔ asɛnkyerɛ ahyehyɛde mu. Ɛhyɛɛ nsɛm a ɛkyerɛ sɛ nhyehyɛe no bɛboa kakra ma awerɛhyem a ɛnyɛ den sɛ ɛnyɛ nea wɔyɛ daa; nanso ɛnhyɛ nsɛm a ɛkyerɛ sɛ ɛboa ma ahohuru, ahoɔden anaa nteaseɛ ne nkaeɛ ho, na ɛnsi nso sɛ nea ɛboa no tenaa ase bere a nhyehyɛe no awie.

Yɛgye nnwom to so ɛfiri sɛ ɛyɛ ɔkwan a ɛyɛ anigye, a ɛnyɛ den, de tena ne nkyɛn; ɛnyɛ sɛ ɛyɛ ayaresa. Ma nkurɔfo a wɔnnyina ahomegyedi, hwɛ adwuma a wɔyɛ wɔ nkurɔfo ho wɔ ayaresabea; ma nnwom ne nsɛmpa ne mfonin a wɔka ho, hwɛ nkaeɛ adwuma.

Nsɛmmisa a wɔtaa bisa

Nnwom bɛn na ɛyɛ yiye ma obi a ɔwɔ dementia?

Nnwom a onipa no anya ne ho anigye wɔ tete, a ɛbarima sɛ ne mmerante ne ne mmere a ɔwɔ mmerante; ne nnwom a efi ne gyidie, ne ne kurom ne abusua anigyeɛ mu. Sɛ ɛbɛyɛ a, ma ɔnipa no ara ne ho paw. Hwɛ ne ani ne ne nipadua, na hu nnwom a ɔpɛ. Yi nnwom biara a ɛte sɛ ɛma no awerɛhyem.

Ɛsɛ sɛ mede headphones di dwuma?

Obi pɛ headphones efisɛ ɛboa ma ɔnte mmoawa, nanso obi foforo nni ho anigye anaa ɛma no ho hyɛ no. Hwehwɛ speaker ns, na mo nyinaa nnwom no. Sɛ wodi headphones dwuma a, ma nnwom no nnɔ kɔsi, na tena wo hɔ.

Nnwom betumi aboa ma obi a ɔwɔ ahohuru anaa awerɛhyem?

Nnwom a ɛyɛ dwo na wɔn a wahu no dedaw bɛtumi aboa ma asomdwoe aba, na Alzheimer's Association kyerɛ sɛ wobɛtumi de nnwom ahyehyɛ ahoɔden a wopɛ. Ɛnyɛ den sɛ ɛbɛyɛ yie daa. Sɛ ɔnipa no ho hyɛ no a, hwɛ sɛ ɔwɔ yaw, ɔpɛ aduane, mmoawa anaa ɔhoho nso.

Nnipa a dementia atwa mu kɔsi awiei betumi agye nnwom anigye?

Wɔn bebree betumi. Alzheimer's Association kyerɛ sɛ onipa a ɔwɔ awiei stage no betumi ada asɛm bi mu, anaa ayɛ nnwom a wɔayɛ wɔ ne mmofra mmere so. Tena ne nkyɛn, gye nnwom no to so sɛ ɛnyɛ den, na kura ne nsa anaa sew ne ho abɔ nkwa.

Nneɛma a wonya fi mu

Yɛde link kɔ ahyehyɛde ahorow ne adesua ahorow a krataafa yi de ne ho to so no so. Wɔhwɛɛ emu biara bere a wɔyɛɛ kratafa no foforo no.

  1. Music / Art Therapy, Alzheimer's & Dementia · Alzheimer's Association
  2. Does music-based therapy help people with dementia? · Cochrane
  3. Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
  4. Activities for dementia · NHS

Woasiesie wo ho ama agodie a ɛyɛ brɛoo?

Mfonini akɛse, bere kyerɛwtohɔ biara nni hɔ, nkontaahyɛde biara nni hɔ na biribiara nni hɔ a wobɛkyerɛw wo din. Bom di agoru wɔ mo browser no mu.

Fa saa agodie ahorow yi ka wo ho

Golden Moments app a wontua hwee ma iPhone, iPad ne Android: mfonini tiles akɛse, agodie a w’ankasa w’abusua mfonini wom, ne mfonini pack a ɛyɛ adwuma a Wi‐Fi nni mu. Akontaabu, dawurubɔ, bere nhyehyɛe anaa nkontaahyɛde biara nni hɔ.