Naitchuaq kiun
Puzzle nalaunŋaqtuaq iñuŋmun dementia-qaqtuŋmun taamna naammaksraq ikayuutauraġaġmik, quviasuutiġaġlugulu piḷḷugu. Nalunaqsigu jigsaws ikitqianik, angiyunik piqataanik, assiḷḷu nalunaitchuamik iñugmun nalaunŋaruamik, box-mi assi tautukkaqsigu, siñiichlu piqataat sivulliqpaŋŋuqtikkik. Uqausinik ivvasuunlu crosswords-lu nalaunŋarut aglaŋich angit atausiġmiŋ. Allaniktut iḷisimaraksraurat puzzles sisamanik piqataaqaqtut nalaunŋarut qitiqani. Nutqaqtigu quviasukpan.
- Nalunaqsigu qanuq iḷitchuġiviŋagun, alla stage-mik atiqaanŋił̣ł̣ugu: puzzle savaaġiyumiñaqpan, ikitqianik piqataaqaqtumik uuktuġigu.
- Angiyut, sanaŋŋarut piqataat assiḷḷu nalunaitchuaq, kalaŋiḷḷu allaŋŋuqtut, allaniktut ikitqianit piqataanit qiḷaŋmuŋmik imaqaqtunit.
- Iñugnun nalaunŋaruat assit piŋaruq. Nautchiat, iglut, aullaqtit, niġrutit, cartoon-it piiññagit.
- Atautchikun piḷḷugu piŋaruq. Piqataanik tuniyuġlugu, siñiit piviksraitkik, box-m saviŋa tautukkaqsigu.
- Aglaŋich angit uqausinik ivvasuut allaniktullu iḷisimaraksraurat puzzles 4-miḷḷuuniit 9-miḷḷuuniit piqataaqaqtut akiḷḷugit uvani.
Uvani makpiġaami (7 avgutit)
- Puzzles nalaunŋaruat iñuŋnun dementia-qaqtuŋnun?
- Qanuq jigsaw puzzle-mik nalunaiqsiniq iñuŋmun dementia-qaqtuŋmun?
- Qanuq atautchikun puzzle-mik piḷḷuniq?
- Allaniktut iḷisimaraksraurat puzzles
- Uqausiḷḷu puzzles: uqausinik ivvasuut crosswords-ḷu
- Puzzles-qaa nalaunŋarut atausiŋŋuanun stage-nun?
- Qanga puzzle allaniktitñiaqpiuk, uvvaluunniit nutqaġniaruk?
Jigsaw niġiuraqaqtuŋmi aquviŋmi allaniktuaq savaaq atautchikun piḷḷuguksaq. Atautchikun aquvigiḷḷugu uqallautiḷł̣uugniq, assi uqaqatigiġniaraksraqaqtuq, kiŋulliqpaŋmiḷḷu piqataamik iḷḷatiun quviasuktuq. Puzzles allaŋŋuqtuksraurut dementia allaŋŋuqtiḷł̣ugu. Piqsiun napiqsaaġiyumiñaqpan uvluq quviasuknaqtuq nuŋŋiulilaaqtuŋmun asitqiḷḷugu. Una makpiġaaq uqautigivai qanuq nalunaiqsiniq, piḷḷugniq jigsaws, uqausiḷḷu puzzles, allaniktullu iḷisimaraksraurat puzzles, sunalu piḷḷuguksaq napiqsaaġigunigit.
Puzzles nalaunŋaruat iñuŋnun dementia-qaqtuŋnun?
Amiqtut quviasugiġigait, piḷḷuataq puzzles-nik piḷḷuuruat. Alzheimer’s Foundation of America uqautigivai uqausinik ivvasuut, kaatich piuġaat, aquviŋmiḷḷu piuġaat sivulliqpaŋmi savaani, NHS-lu uqautigivaa iḷisimaraksraurat piuġaat puzzles-ḷu tablet-ni iḷauŋaruakun savaani.
Puzzles ikayuġniŋitkut. Puzzle atausiŋŋuummaaq nalunaiqsimayumiñaitchuq dementia-mik sukatchianiġmik uvvaluunniit nutqaqtitniġmik; makpiġaaġavput brain games dementia-lu nalunaiqsivuq makpiqqami. Puzzle piḷḷuniqsraq quviasuknaqtuq nalunaitchuallu ikarraq atautchikun piḷḷuniarukku. Alzheimer’s Association uqaqtuq: quviasuut piŋaruaq, naammaksiun piiññaittuq.
Qanuq jigsaw puzzle-mik nalunaiqsiniq iñuŋmun dementia-qaqtuŋmun?
Iñuum quviasuutiŋagun qanuqḷu kiŋulliq puzzle-ŋa iḷitchuġiviŋagun maliġlugu, alla stage-m atqa piiññaglugu.
Qafiat piqataat
Nalunaitchuamik akkiqsuqitchuaq. Iñuk puzzles-nik piḷḷuuruagaluaruq amiqtunik piqataanik quviasugiġigaa sivulliqpaŋmi, allam ikitqianik piqataanik quviasugniaġaa. Maliġuksraq: kiŋulliq puzzle savaaġiyumiñaqpan, ikitqianik piqataaqaqtumik nalunaiqsigu. Naammaksiguni, amiġisullakivlugu pigiḷisukpan, amiġisullakilugu.
Piqataat angitqiŋat iḷitqusiŋallu
- Angiyut piqataat tautuŋnaruŋarut, tiguniarut, qiiviktitniarullu.
- Sanaŋŋarut, akkimaruat piqataat nutqaŋaiññaqtut, katakkataḷḷu piunġitchut.
- Qaummalliq qiñiġnaiqtuq ikumani aŋmaqtitkumiñalu.
- Mikitqiat piqataat piiññakkit iñuk sunik qanigniġumiñaqpan, taamna piḷḷugniaqtuq kingulliqpaŋmi dementia-mi.
Assiq
- Iñugnun nalaunŋaruat. Nautchiat, iglut, aullaqtit utuqqat, niġrutit, tariumi nunaaqqiq, uvvaluunniit piuġaaq piqpagigaa. Cartoon-it miḷqitqunlu iḷisimaruksrait piuġaat piiññakkit.
- Kalaŋich allaŋŋuqtut nalunaitchuat. Aupaluktuq iglu, taŋŋiqtuq umiaq, quŋŋuqtuq nunalu allaniktut qiḷaŋmit puzzle-m avguqtaaŋa imaaqtumit.
- Iḷitchuġiviat piqpagiyallu. Nuna iñuum nunagigaa uvvaluunniit piuġaaq piqpagiyaa uqaqatigiġniaraksraŋanik aitchuqtuq. Iḷḷaan aglagviŋni iḷagiit assiŋat jigsaw-mun asitqiḷḷugu.
Qanuq atautchikun puzzle-mik piḷḷuniq?
Piḷḷugu iñuk quviasuutauruamun aullaqtigiḷḷugu.
- Nalaunŋaruamik iniksraq nalunaqsigu. Qaummaġnaqtuq, aquvitiq argaglik, niġiuraqaqtuŋmiḷḷuuniit igalaaqtuŋmiḷḷuuniit puzzle iḷḷatiġumiñaqtuq.
- Box-m saviŋa tautukkaqsigu iḷḷasi tautugiḷḷugu.
- Piqataat qiiviktikkik assiŋatigut piḷḷukł̣ł̣utin.
- Siñiich piqataat piviksraitkik iḷvich, uvvaluunniit siñiit sivulliqpaŋŋuqtikkik, qitiŋalu iñuŋmun iḷḷatiġi.
- Piqataat kalaŋisigut piviksraitkik ikitqianik igalaaqtuŋnik uvvaluunniit puqtusianik.
- Atausimik piqataamik tuniyuġlugu amiġisuuqpan. “Una iglum ilaŋanirauŋnaqtuq.”
- Assiq uqautigigu, piḷḷuŋaruq piiññaglugu. “Una umiaq ataataġma umiaŋauniraġaa.”
- Iḷḷatiġi. Uvluni amiġisuurani utqiġiḷḷugu. Sukatchiqsuqitchuaq.
- Nalaunŋaruami nutqaqtigu, piqataaq iḷḷatiqami, suli quviasukpan.
National Institute on Aging uqaqtuq iñuk ikayuġlugu aullaqtigiḷḷugu, nuŋŋiulinniq tautuġlugu, tautugniġmigluuniit piḷḷuġlugu quviasugiguni. Tautukłutin piqataanik iḷḷatiŋñiqpan, nalupqisuutigiluguluḷḷu, suli iḷauŋaruq.
Allaniktut iḷisimaraksraurat puzzles
Tablet-mi puzzle-m ikayuutaŋiḷḷu: piqataaq tammaŋaiqtuq, angiyut assit tautuktauvviŋmik imaqaqtut, niġiuraqaqtuŋmiḷḷu salummaksraqitchuaq.
Akiḷḷugu Picture puzzle-ŋavput assiq avguġigaa 4-miḷḷuuniit 9-miḷḷuuniit piqataanuŋ. Malġuk piqataak aktuġlugik simmiġuuk assiq naammakkapka. Naammaksiŋaruam assiŋa tautukkaqtuq nalunaiqsautauvlugu, nalunaitkutsaqitchuaq, nutqaġumiñaġuvillu nutqaqtiksraq. Sisamat piqataat nalaunŋarut amiqtunun qitiqani, iñuk iḷḷaŋattiḷł̣ugu.
Allaniqsaŋaruamun assinik piuġaumun, uuktuġigu Find the same, assiq qulaaniittuq nalunaiġlugu aktuġivlugu, uvvaluunniit Sort together, assit ikuutauvviŋnun iḷḷatiŋarut igluŋmun nautchiŋmulluuniiq.
Uqausiḷḷu puzzles: uqausinik ivvasuut crosswords-ḷu
Uqausiḷḷu puzzles nalaunŋarut iñuŋnun piqpagiyumiñaqtunun, sivulliqpaŋmi dementia-mi.
- Aglaŋich angit uqausinik ivvasuun. Akiḷḷugu Word search-ŋavput aglaŋich angit atuġai, ikitqianiklu uqausiḷḷu, taliqpianun kamanaullu suli, aqvaluŋaniŋŋaamuitchuat utiqtitauŋaiqtuallu. Tautuktauvviŋmi piḷḷugu uvvaluunniit aglaaġlugu.
- Uqausiit atuqtuġlugik. Atausiq iñuk uqausiq atuġaa, aipaa ivvasuaa. Sivulliqpaa aglaq avguġiguni nalautchaaġniaqtuq.
- Aglaŋich angit crosswords makpiġaaġni piḷḷugiḷḷugu sivulliqpaŋmi. Apiqqutich atuqtuġlugik, aglauti atautchimiuġlugu, akiichlu atautchikun aglaġlugik. Allaniktut, nalunaitchuat crosswords nalaunŋarut iḷisimanapiaġataqaqtunit.
- Uqausiit uqautigikkik. “Nautchiaq” uqausiq qulit minutes-nik uqaqatigiġniaraksraqaqtuq.
Aglagni savaanik amiqisuuranik qanuqḷu aglaaġnianik tautuŋnaruanik tiguniaruaniklu, tautuġlugu akiḷḷugit aglaagñiaqtut dementia-m savaaŋi.
Puzzles-qaa nalaunŋarut atausiŋŋuanun stage-nun?
Stages attaqtitkaġuuruat, nalaunŋaruallu napiqsaallu uvlut piḷḷuniqsraut.
| Stage | Puzzles nalaunŋaruaqataqtut | Iḷvich savaatin |
|---|---|---|
| Sivulliq | Iḷitchuġiviat jigsaws ikitqianik piqataaqaqtut sivuaniññit, aglaŋich angit crosswords uqausiḷḷu ivvasuut, 9-nik piqataaqaqtut iḷisimaraksraurat puzzles | Iḷagi: nalunaiqsigili, ikayuġlugu apiqqunigumi |
| Qitiqaq | Jigsaws qulit aglaan piqataaqaqtut angiyunik, 4-nik piqataaqaqtut iḷisimaraksraurat puzzles, uqausinik ivvasuun atautchikun atuqtauvluni | Piḷḷugu, piqataanik piviksrai, atausimik tuniyuġlugu |
| Kiŋulliq | Naammaksiŋaruam assiŋanik atautchikun tautukłuni, Find the same malġuk assik, ikitqianik angiyunik piqataanik tigumiaġlutik | Aitchuġlugu; iḷḷaŋaniññiqpiñ savaaruq |
Qanga puzzle allaniktitñiaqpiuk, uvvaluunniit nutqaġniaruk?
Aniqsaun, piqataanik saktuġniq, quliaqtuġniq “piḷḷuguiññaitchuŋa”, uvvaluunniit iqsisimanġitkumiñaqtut qiñiġniq tautukkik. Taapkua sunamik allaŋŋuqtuksrauruanik nalunaiqsuqtuat, piḷḷullakamitchuat.
- Mikitqiḷugu. Ikitqianik piqataaqaqtuġlugu, uvvaluunniit kiŋulliqpaŋnik piqataanik iḷḷatiġi.
- Iḷvich amiġñiḷḷugu ikayuġniaqtilugulu allaniktuani.
- Allanik piuġaumun nuutiqtuq: piqataanik kalaŋisigut piviksraġlugu, 4-nik piqataaqaqtumik iḷisimaraksrauramik puzzle-mik, uvvaluunniit kalaŋiliuqniq.
- Nutqaqtigu. Iḷḷatiġi, kuupiamik imiġiḷusi. Utḷḷaakun utqiġumiñaġik, piiññagumigulluuniiq.
Puzzles itqaqtitigunigit sunik napiqsaamik, nutqaqtitniq nalautchaaġniaqtuq. Amiġisuurut allat atautchikun nalaunŋaruakun uvlutiksaqtit; 101-nik savaanik isumaliuqtuanik uuktuġniaraksrauruq.
Apiqqutit iñugiaktut
Qafia piqataaq iñuŋmun dementia-qaqtuŋmun nalaunŋaruq?
Atausiq nalunaitchuamik akkiqsuqitchuaq. Iñuk 1,000-nik piqataaqaqtunik puzzles-nik piḷḷuuruagaluaruq, sivulliqpaŋmi tauvsianiq amiqtunik quviasugiġigaa, allat ikitqianik angiyunik piqataanik nalaunŋaruaq. Puzzle savaaġiyumiñaqpan uvvaluunniit nuŋŋiulilaaqpan, ikitqianik piqataaqaqtuŋmun nuutiqtuq. Iḷisimaraksraurami Picture puzzle-ŋavut 4-miḷḷuuniit 9-miḷḷuuniit piqataaqaqtuq.
Jigsaw puzzles nalaunŋaruat iñuŋnun dementia-qaqtuŋnun?
Amiqtut quviasugiġigait, piḷḷuuruagigumikik sivuani. Puzzle argagnik savaaqaqtittivuq, nalunaitchuamik suksraunmik, assiḷḷu uqaqatigiġniaraksramik. Puzzle atausiŋŋuummaaq nalunaiqsimayumiñaitchuq dementia-mik ikayuġniġmik uvvaluunniit sukatchianiġmik, taimaittumik quviasuutigilugu iḷagiikatautigilugulu.
Suna piḷḷuguksraŋa iñuk jigsaw-mik piḷḷuguiḷḷiqpan?
Mikitqiḷugu, iḷvichlu amiġñiḷḷugu: atausimik piqataamik tuniyuġlugu, uvvaluunniit kiŋulliqpaŋnik piqataanik iñuŋmun iḷḷatiġi. 4-nik piqataaqaqtumik iḷisimaraksrauramik puzzle-mik uuktuġisi, piqataanik kalaŋisigut piviksraġlugu, uvvaluunniit naammaksiŋaruam assiŋanik atautchikun tautukługu.
Crosswords uqausiḷḷu ivvasuut nalaunŋaruat dementia-qaqtuŋnun?
Sivulliqpaŋmi piḷḷugiḷḷugu, aglaŋich angit atausiġmiŋ. Uqausinik ivvasuut uqausiḷḷu taliqpianun kamanaullu suli aglaanŋaiqtuat allaniktut taapkua aqvaluŋaniŋŋaamuitchuat uvvaluunniit utiqtitauŋaiqtuat. Apiqqutich uqausiḷḷu tittuġaat atuqtuġlugik, atautchikunlu piḷḷugik.
Pivikput
Pituutikput ikayuqtigiit suli uuktuutit uvani makpiġaami atukkatigut. Atuniŋat qiñiqtauplutik makpiġaaq nutaŋuqtitaumat.
- Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
- Activities · Alzheimer's Association
- Therapeutic Activities for 3 Main Stages of Alzheimer's disease · Alzheimer's Foundation of America
- Activities for dementia · NHS