Jantyssyn

Jig-sowyn son Sleih lesh Coayl Cooinaghtyn

Er ny yannoo ass y noa Lhaih 6 minnidLiorish fwirran Golden Moments · Marrish ta shin screeu

Yn answoor giare

Yn jig-sow share son peiagh lesh coayl cooinaghtyn, she fer t’ad abyl dy chur jeh lesh beggan dy chooney as goaill soylley jeh rish y traa. Reih jig-sowyn lesh ny sloo meeraghyn mooarey as jalloo aasit son deiney aasit, freill jalloo y voggaid ry-akin, as sorch ny meeraghyn corryl hoshiaght. Ta shirrey focklyn as crosh-focklyn gobbraghey share ayns clou mooar. Ta jig-sowyn er-linney aashagh lesh kiare meeraghyn cooie son y cheim veanagh. Scuirr choud’s t’eh taitnyssagh.

  • Reih liorish kys t’eh goll, cha nee liorish label cheim: my ta jig-sow gennaghtyn gollrish obbyr, jean eab er fer lesh ny sloo meeraghyn.
  • Ta meeraghyn mooarey, lajer as jalloo soilshagh lesh rheynnyn daaghyn dy lheh ny sassey na meeraghyn beggey as mooarane speyr.
  • Ta jallooyn son deiney aasit scanshoil. Gareydyn, coggyllyn, gleashtanyn as beiyn, cha nee cartoonyssyn.
  • She cloie ry-cheilley yn red scanshoil. Cur meeraghey harrish, sorch ny corryllyn, freill caa y voggaid ry-akin.
  • Ta shirrey focklyn ayns clou mooar as jig-sowyn er-linney aashagh lesh 4 ny 9 meeraghyn ry-gheddyn nastee er y ynnyd shoh.
Er y duillag shoh (7 rheynn)
  1. Vel jig-sowyn mie son sleih lesh coayl cooinaghtyn?
  2. Kys t’ou reih jig-sow son peiagh lesh coayl cooinaghtyn?
  3. Kys t’ou jannoo jig-sow ry-cheilley?
  4. Jig-sowyn er-linney aashagh
  5. Feyshtyn focklyn: shirrey focklyn as crosh-focklyn
  6. Cre ny jig-sowyn ta cooie son dagh cheim?
  7. Tra lhisagh oo jig-sow y yannoo ny sassey, ny scuirr?

Ta jig-sow er ny skeayley magh er y voayrd vee ny ghaa jeh ny reddyn sassey dy rheynn. Foddee shiu soie ry-cheilley gyn feme er loayrt, ta’n jalloo cur red ennagh diu dy loayrt my-e-chione, as ta cur yn veeraghey s’jerree stiagh gennaghtyn mie. Agh lhisagh jig-sowyn caghlaa myr ta coayl cooinaghtyn caghlaa. Foddee jig-sow ta ro ghoillee fastyr sheeoil y hyndaa dys fastyr doillee. Ta’n duillag shoh soilshaghey kys dy reih as dy chiartaghey jig-sowyn, feyshtyn focklyn as jig-sowyn er-linney aashagh, as cre dy yannoo tra t’ad goll er doillee.

Vel jig-sowyn mie son sleih lesh coayl cooinaghtyn?

Ta ymmodee sleih goaill soylley jeu, er lheh adsyn ren jannoo jig-sowyn roie. Ta Alzheimer’s Foundation of America gymmyrkey shirrey focklyn, gammanyn kaartyn as gammanyn boayrd mastey reddyn son y cheim toshee, as ta’n NHS cur sheese gammanyn er-linney as jig-sowyn er tabletyn myr aght dy ve goaill ayrn.

Cha nel jig-sowyn ny lheihys. Cha nel eh er ny hoilshaghey dy vel jig-sow erbee dy moalley ny dy scuirr coayl cooinaghtyn; ta’n stiurey ain er gammanyn inchyn as coayl cooinaghtyn soilshaghey yn rannsagh. Yn oyr dy yannoo jig-sow, dy fod eh ve oor taitnyssagh, geiyrtagh ry-cheilley. Ta’n Alzheimer’s Association gra eh dy ghiare: cur geill er taitnys, cha nee er cosney.

Kys t’ou reih jig-sow son peiagh lesh coayl cooinaghtyn?

Gow liorish ny ta’n persoon goaill soylley jeh as kys hie yn jig-sow s’jerree, cha nee liorish label cheim.

Earroo dy veeraghyn

Cha nel earroo cair ann. Foddee dy jean peiagh ren jannoo jig-sowyn ooilley e vea foast goaill soylley jeh kuse dy cheeadyn dy veeraghyn dy leah, choud’s ta peiagh elley s’maynrey lesh dussan ny ghaa. Rule yindyssagh: my ren yn jig-sow s’jerree gennaghtyn gollrish obbyr, reih fer lesh mysh lieh ny meeraghyn. My va eh jeant dy tappee as by vie lhieu ny smoo, gow seose beggan.

Mooadys as ennaghtyn ny meeraghyn

  • Meeraghyn ny smoo: ny sassey dy akin, dy chroghey as dy hyndaa.
  • Meeraghyn çhiu, lajer: t’ad tannaghtyn ayns ynnyd as t’ad shassoo da tuittym.
  • Cooish gyn soilshey: ta shen cur er soilshey ve ny sloo fo lampyn as uinnagyn.
  • Jean shaghey meeraghyn beggey my foddee yn persoon cur reddyn ayns e veeal, red foddee taghyrt ny s’anmey ayns coayl cooinaghtyn.

Yn jalloo

  • Cooishyn son deiney aasit. Gareydyn, coggyllyn, shenn ghleashtanyn, beiyn y valley, balley er y traie, spoyrt by vie lhieu. Cha nee cartoonyssyn ny red erbee ta jeeaghyn gollrish gaih paitçhey.
  • Rheynnyn daaghyn dy lheh. Ta thie-soalt jiarg, baatey gorrym as magher glass ny sassey na speyr ta lhieeney lieh yn jig-sow.
  • Ennoil as persoonagh. Ta jalloo jeh boayl ren ad cummal ayn ny spoyrt by vie lhieu cur mooarane diu dy loayrt my-e-chione. Foddee paart dy hroaryn clou jalloo lught-thie y hyndaa dys jig-sow.

Kys t’ou jannoo jig-sow ry-cheilley?

Cur eh er aght dy vod yn persoon goll er yn çhooid taitnyssagh chelleeragh.

  1. Reih boayl mie. Soilshey mie, caair lesh roihaghyn, as boayrd ny claare raad foddee yn jig-sow tannaghtyn magh.
  2. Cur caa y voggaid seose raad foddee shiuish ny-neesht eh y akin.
  3. Chyndaa ny meeraghyn lesh nyn eddinyn seose roish my toshiu.
  4. Sorch ny corryllyn uss hene, ny jean yn oirr hoshiaght as faag y vean daue.
  5. Cruinnaghey meeraghyn liorish daah ayns kuse dy hraaghyn ny claaryn tanney.
  6. Cur harrish un veeraghey ec y traa my ta’n cruinnaghey ro vooar. “Ta mee smooinaghtyn dy vel shoh bentyn rish y thie-soalt.”
  7. Loayr mychione yn jalloo, cha nee yn aght ta shin goll er. “Ta shen jeeaghyn gollrish y baatey va ec m’ayyrey.”
  8. Faag eh magh. Tar er ash huggey harrish kuse dy laaghyn. Cha nel veg y siyr.
  9. Scuirr er note mie, lurg da veeraghey gholl stiagh, choud’s t’eh foast taitnyssagh.

Ta’n National Institute on Aging coyrlaghey dy chooney lesh yn persoon dy gholl er, dy yeeaghyn son doilleeid as dy lhiggey daue jeeaghyn ynrican my s’mie lhieu shen ny smoo. Ta jeeaghyn ort cur meeraghyn stiagh, as soilshaghey raad oddagh fer gholl, foast goaill ayrn.

Jig-sowyn er-linney aashagh

Ta vondeishyn firrinagh ec jig-sow er tablet: cha nel meeraghyn caillit ayn, ta jallooyn mooarey lhieeney yn scaailan, as cha nel feme er boayrd y ghlenney.

Ta’n Jig-sow Jalloo nastee ain giarey jalloo ayns 4 ny 9 meeraghyn. Crank er daa veeraghey dy chaghlaa ad derrey ta’n jalloo slane. Ta’n jalloo criochnit tannaghtyn er y scaailan myr cooney, cha nel traa-earroo ayn, as foddee oo scuirr ec traa erbee. Ta kiare meeraghyn cooie son ymmodee sleih ayns y cheim veanagh lesh peiagh ennagh nyn mast’ oc.

Son cloie jalloo ny sassey foast, jean eab er Fow yn un red, raad t’ou crankal er y jalloo ta corrym rish fer ec y vullagh, ny Sort ry-cheilley, raad ta jallooyn goll ayns baskadyn gollrish y choggey ny yn garey.

Feyshtyn focklyn: shirrey focklyn as crosh-focklyn

Ta feyshtyn focklyn cooie son sleih ren rieau goaill soylley jeu, dy cliaghtey ny s’leaie ayns coayl cooinaghtyn.

  • Shirrey focklyn ayns clou mooar. Ta’n Shirrey focklyn nastee ain gymmydey lettyryn mooarey as ynrican kuse dy ocklyn, goll harrish as sheese, rieau lhiattagh ny er-ash. Cloie eh er scaailan ny clou eh.
  • Lhaih yn rolley magh. Ta un persoon lhaih fockle, ta’n fer elley jeeaghyn er e hon. Ta cur cruinnaghey mygeayrt yn chied lettraghey ynrican dy liooar.
  • Crosh-focklyn ayns clou mooar ass lioaryn feyshtyn foddee ad gobbraghey dy leah. Lhaih ny cleaynyn magh, rheynn yn phenn, as lhieen stiagh ny freggyrtyn ry-cheilley. Ta crosh-focklyn aashagh lesh cooishyn ny share na adsyn doillee.
  • Loayr mychione ny focklyn. Foddee “garey” leeideil gys jeih minnidyn mychione tamataanyn.

Son tooilley reddyn er pabyr as kys dy chlou ad dy vel ad aashagh dy akin as dy chummal, jeeagh er reddyn dy yannoo son coayl cooinaghtyn dy chlou nastee.

Cre ny jig-sowyn ta cooie son dagh cheim?

Ta ceimyn goll harrish y cheilley, as ta laaghyn mie as doillee cadjin.

Cheim Jig-sowyn ta cooie dy mennick Dty churrym
Toshee Jig-sowyn ennoil lesh ny sloo meeraghyn na roie, crosh-focklyn as shirrey focklyn ayns clou mooar, jig-sowyn er-linney 9 meeraghyn Sheshey: lhig daue reih, cur cooney tra t’ad geearree eh
Veanagh Jig-sowyn lesh dussan ny ghaa dy veeraghyn mooarey, jig-sowyn er-linney 4 meeraghyn, shirrey focklyn lhaiht magh ry-cheilley Cur er, sorch meeraghyn, cur harrish un veeraghey ec y traa
Anmagh Jeeaghyn er jalloo criochnit ry-cheilley, Fow yn un red lesh daa halloo, laueyn er kuse dy veeraghyn mooarey Cur eh huc; she dty heshaght yn obbyr

Tra lhisagh oo jig-sow y yannoo ny sassey, ny scuirr?

Jeeagh son osnaghyn, meeraghyn er nyn stroie ersooyl, “Cha noddym” er ny ghra dy mennick ny eddinyn imneagh. She cowraghyn ad shen dy chaghlaa red ennagh, cha nee dy gholl er.

  • Jean eh ny sloo. Ny sloo meeraghyn, ny faag ynrican ny meeraghyn s’jerree daue.
  • Jean ny smoo jeh uss hene as cuirrey ad dy chooney lesh ny ronnaghyn aashagh.
  • Gow gys red er-gerrey: sorch meeraghyn liorish daah, jig-sow er-linney 4 meeraghyn, ny daahghoo.
  • Scuirr. Cur eh er lhieu as gow cappan dy hey. Foddee oo cheet er ash laa elley, ny gyn cheet er ash eddyr.

My ta jig-sowyn toshiaght dy ve myr cooinaghtyn er ny ta doillee, ta shen dy liooar dy lhiggey daue goll. Ta ymmodee aghtyn elley dy cheau traa mie ry-cheilley; ta’n duillag ain 101 eabyn dy reddyn dy yannoo ynnyd mie dy yeeaghyn.

Feyshtyn cadjin

Cre whilleen meeraghey jig-sow t’er y chooid share son peiagh lesh coayl cooinaghtyn?

Cha nel un earroo cair ann. Foddee dy jean peiagh ren jannoo jig-sowyn 1,000 meeraghey foast goaill soylley jeh kuse dy cheeadyn dy leah ayns y toshiaght, choud’s ta feallagh elley gobbraghey share lesh dussan ny ghaa dy veeraghyn mooarey. My ta jig-sow gennaghtyn gollrish obbyr ny cur er doilleeid, gow gys ny sloo meeraghyn. Ta 4 ny 9 meeraghyn ayns y Jig-sow Jalloo er-linney ain.

Vel jig-sowyn mie son sleih lesh coayl cooinaghtyn?

Ta ymmodee sleih goaill soylley jeu, er lheh my by vie lhieu jig-sowyn roie. Ta jig-sow cur red ennagh da ny laueyn dy yannoo, obbyr soilshagh as jalloo dy loayrt my-e-chione. Cha nel eh er ny hoilshaghey dy vel jig-sow erbee dy lheihys ny dy moalley coayl cooinaghtyn, myr shen reih ad son taitnys as sheshaght.

Cre oddym y yannoo tra nagh vod peiagh jannoo jig-sow arragh?

Jean eh ny sloo as jean ny smoo jeh uss hene: cur harrish un veeraghey ec y traa, ny faag ynrican ny meeraghyn s’jerree daue. Jean eab er jig-sow er-linney 4 meeraghyn, sorch meeraghyn liorish daah, ny jeeagh er y jalloo criochnit ry-cheilley.

Vel crosh-focklyn as shirrey focklyn cooie son coayl cooinaghtyn?

Foddee ad ve, ayns y cheim toshee, ayns clou mooar. Ta shirrey focklyn lesh focklyn harrish as sheese ynrican ny sassey na adsyn lesh focklyn lhiattagh ny er-ash. Lhaih ny cleaynyn ny yn rolley focklyn magh as obbree er ry-cheilley.

Bun-farraneyn

Ta shin kiangley rish ny sheshaghtyn as ny ronsaghyn ta’n duillag shoh croghey orroo. Va dagh fer jeu er ny phrowal tra va’n duillag jeant ass y noa.

  1. Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
  2. Activities · Alzheimer's Association
  3. Therapeutic Activities for 3 Main Stages of Alzheimer's disease · Alzheimer's Foundation of America
  4. Activities for dementia · NHS

Aarloo son cloie meen?

Caslyssyn mooarey, gyn reilleyder-traa, gyn poyntyn as veg dy chur nyn nennym lesh. Cloie ry cheilley ayns y jeeagheyder-moggey eu.

Gow ny cloiaghyn shoh lhiat

Yn app nastee Golden Moments son iPhone, iPad as Android: teelanyn caslys mooarey, cloiaghyn lesh fotografyn y lught-thie eu hene, as bundeelyn caslys ta gobbraghey gyn Wi‑Fi. Gyn coontys, fograghyn, reilleyder-traa ny poyntyn.