I åpmam na ineppe
I dikike' sinangan na ma'gåhe' ha lalalaiñiyi i sinangan ni makonosi, ya ha pause gi ultimo na palabra, taya' "Ti sumaga' i manu ni'..." I taotao ha fanmanhålom i fina'ñå'ga, pat ha chachalek gi dos pat tres na chinadlon. Usa i sinangan ni sumångan i taotao gi kinalamten-ña, ofresi i chinadlon, ya usa i tinanos kao ti sumasaga' ni tinatanos. Golden Moments guaha i dikike' sinangan ti sumåsåga' ni ma'ga'lågu gi tablet pat kompiuta.
- Usa i sinangan gi kinalamten i taotao yan i kottura-ña, ya ofresi i chinadlon ni fina'ñå'ga kuando mamamaisen para u dinifisil.
- Hålom i fine'nina na partes despasio, ya pause yan espera. Ti sumasaga' i palabra, ya ti mamaisen.
- Usa i tinaiguen ni maolek. Hålom 'Mamaisen maolek', ya chalek i tinige'-ña, ti sumasaga' i tinanos.
- I sinangan-tasi siña mabiba. Usa i sinangan ni plåna yan månaolek para i taotao ni gaige gi tinaki' yan ulimo na tiempo.
- Para kuando ti ha gana. Lima' asta dies minutos para i sinangan ya kompleto yan manaonsan na tiempo.
Gi este na pahina (7 seksion siha)
I dikike’ sinangan ha usa i sinangan ni makonosi ni para u ma’pause antes di i ultimo na palabra. Para mås di tres taotao, esta maolek na manera para u fanmanhålom ya ti dinanña. I dikike’ ha tutuhon i tinanos ni ti dinanña, sa i sinangan ma kulipi ya manmakonosi, ya i taotao ti nisisita u rekoddat håfa man-ma’ga’lågu gi este na díha. Este na guia ha sångan kómo para u ma’ga’lågu, kómo para u kumoge i sinangan, yan kómo para u maolek i tinanos.
Håfa i dikike’ sinangan?
Esta gi kalidat dikike’ na ha lalalaiñiyi i fine’nina na partes i sinangan, ya i otro ha fina’ñå’ga. Ehemplo siha: “Mås ki i inadahi…” yan “I ma’pos na taotao ha chapas i…” I taotao siña u hålom i fina’ñå’ga, pat u sumåsåga’, pat u chachalek gi dos pat tres na fina’ñå’ga ni ofresi-mo. Guaha taotao ni gusto yan siña u ma’lalaiñi i fine’nina na parte.
Golden Moments ofresi esta komu dikike’ sinangan ti sumåsåga’ ni ma’ga’lågu yan dankolo na lettra. Siña fakpo’ ma’ga’lågu sin pantalla, ya ha’ånen hålom i fine’nina na parte ya espera.
Kómo para u ma’ga’lågu, paso ginnen paso
- Fanmilak i kuålkuet na tiempo ya sumenta gi chinemtek i taotao, ya fanmadahi.
- Lalalaiñi i fine’nina na parte despasio, gi tinituhon ni manaolek na tinige’, ya pause. I National Institute on Aging ha aconseha para u hålom despasio ya usa i kinalamten ni kotta ya sengsilu.
- Espera. Dåñko ni sakkan segundos. Kao ti guaha tumungo’, ofresi dos pat tres na fina’ñå’ga, uno gi ayu ni kumuestion.
- Ma’pagu i ma’tungo’. “Ayu, ayu ha’ånen” pat “Ti hu sangan esta” ha tulaika i tinanos.
- Chachalek put i sinangan. Ma’gaige håfa i kinalamten-ña, pat kao på’go hu’ma’tungo’. Esta i tinatakhilo ni dinangkolo.
- Ma’pa’go antes di ma’ñangga. Mamaisen sinangan yan ha’ånen risa ya kompleto na tiempo.
Ofresi i chinadlon sin ma’taotao tes
I dikike’ ni chinadlon siña u ma’pa’bånan i ga’lågu, lao siña lokkue’ u manggaige tes kuando ma’ofresi komu dinifisil. Ma’gåhe’ i tinige’. Hålom “Ya-hu ha guåha ma’taotao ya mås i fina’ñå’ga?” lugat “Hafa i ayu?” Ma’ofresi i chinadlon despues di pause, ti antes di i taotao ha tomano’ i ha tatatdi-ña.
Kao i taotao ta’lo pat ma’ayuda, pa’go i dikike’ ya mamuna. Ti ta lalaiñi i tinatakhilo para komunikasion para komo u fanmuna sin ma’bibi.
Kómo para u kumoge i sinangan ni maolek para i taotao
- Usa i sinangan-ña i taotao. Pågo’ ni familia håfa i ti nanå pat i kasao-ña ha sångan siempre. I sinangan gi kinalamten mås siña u maolek.
- Kumoge i sinangan kotta yan kada díha. I palabra put i tiempo, i kusina, i tanom, i familia yan i tiempon fanlaitaki ta’ya’ komun yan ma’tinatanos.
- Ma’gåhe’ yan gutiya. I sinangan ni guåha palabra ti manmamodetno pat ha sångan moralidat siña u måtgot. Ma’reserba para i taotao ni gusto.
- Kontrola i lengguahi. Mamaisen sinangan ti ma’tatranslada. Usa i sinangan ni konosen i taotao gi lengguahi-ña, aunque måtto para u kumoge kulang.
Sinangan put tema
Kada ehemplo gi baba ha sångan i fina’ñå’ga gi parentesis para hågu. Lalalaiñi solo i fine’nina na parte, despues espera.
- Tiempo: “Ti kulang i ha’ånen antes di sietti…” (fina’ñå’ga: “gi onse esta maolek”); “Kada nuhe guaha…” (sinangan ni sumångan, “tinitiyan ni maolek”).
- Kusina yan tånto: “Dikike’ i kumidu…” (ha dånnu i sopa); “Ti sumångan i manuk…” (antes di ma’gaige).
- Guma’ yan familia: “I guma’ ha…” (ha’ånen, “guma’ ni Yo’”); “I nanå yan i tata…” (ha sångan, “kinalamten”).
- Tiempon fanlaitaki yan tanom: “Ayu ha chäloffe…” (ha fa’eñe, “flores ni mayu”); “Ha bidåña i fina’ñå’ga…” (ha ufas, “fanlaitaki”).
Håfa si u ma’ga’lågu ni taotao ti siña u ma’tungo’?
Guaha taotao ni ti siña u tumungo palabra gi ultimo na tiempo. Ti ta fanmanfanmåsa i sinangan. Lalalaiñi, ya ma’fanlågu, ya ma’ofresi i tumungo ginnen maguen, ginnen tumaktak, pat ginnen para u chachalek gi imahen. Kao i ritmo ni mañaina’ siña u ma’tungo’ña i taotao, ya taiguini i mismo na tiempo. Ayuda i dikike’ ginnen musika, bebidas kalieti, pat hålom i kuåttos, komu gi aktibidåt para i ultimo na tiempo.
Mås na manera para u usa i sinangan
I sinangan siña u ma’tutuhon i chinatli put i pasao ni taotao. Siña u ma’ofresi i tinanos ginnen pregunta put i pasao, pat u ma’ga’lågu un dikike’ ni manmaulak ginnen chinadlon konversasion. Para mås na ideas gi tinitiyan, ma’pagu i aktibidåt para i taotao ni gaige yan demensia.
kuestion siha ni' ma'usa
Håfa i dikike' sinangan para demensia?
Esta na dikike' ni ha lalalaiñiyi i sinangan ni makonosi asta i ultimo na palabra, despues ha bisita i taotao para u fina'ñå'ga. I taotao siña u fanmanhålom taya' ginnen i kinalamten-ña, pat u ma'lalaiñi i chinadlon, pat u manrunggo' ha'ånen i sinangan. I Golden Moments ha ofresi gi lokkue' na bersion ni ti mamalalo na ha tugi i chinadlon gi pantalla ya ha fa'tinelaki i fina'ñå'ga dinikike'.
Esta i dikike' sinangan ni tes para i memoria?
Siña u måtgot taya' kuando ma'ga'lågu ni tinanos-tinanos. Ma'ga'lågu esta komu tiempon mañotma' yan manmaolek, ofresi i chinadlon, para u sumångan i sinangan kuando ti mamaisen, ya ti tuge' i puntos. I kosa ni mapåsa i fan manmaolek yan tinatalaiyan.
Håfa i sinangan ni maolek para i manmayor ni gaige yan demensia?
Mas maolek i sinangan ni ti tantos yan makonosi ni maisa i taotao: i tiempo, i kusina yan i gima', pat i sinangan put i kinalamten yan i tiempon fanlaitaki. I sinangan ni nina'chålek gi kinalamten i taotao mås siña u maolek. Ti chachalek i sinangan ni dinangkolo ni ti makonosi.
Håfa si u fanfa'fa'tinas i taotao ni tinige' ha'ånen ni diferente?
Tulaika ya dibidi-na yan fa'nanånen håfa i ha tatatdi-ña para hao. Manggaige taotao ginnen tinige' ni diferente, pat tinige' ginnen otro sinangan. Usa esta komu manera para u ma'tutuhon i tinanos put i kinalamten-ña.
Fuente siha
Manma'a'agang ham para i organisasion yan i tinige' siha ni' ha dipende gi este na pahina. Kada unu ma chek annai ma na'fa'nu'i i pahina.
- Communicating With a Person Who Has Alzheimer's Disease: Do's and Don'ts · National Institute on Aging
- Communicating With Someone Who Has Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
- Activities · Alzheimer's Association
- Activities for dementia · NHS