स्मृतिभ्रंश असलेल्या व्यक्तीसाठी घराची सुरक्षितता

घरातील सुरक्षिततेचा बदल व्यक्तीला प्रत्यक्षात भेडसावणारी समस्या सोडवणारा असावा; प्रत्येक खोली निर्बंधांच्या यादीत बदलू नये. एका खोलीतील एका चिंतेपासून सुरुवात करा: जेवणानंतर अंधारा पॅसेज, पायवाटेवर पडलेली दोरी, किंवा स्वयंपाकघरातील एखाद्या उपकरणाबाबतची अनिश्चितता. उद्दिष्ट दैनंदिन दिनचर्या सुरू ठेवणे सोपे करणे हे आहे.

अल्झायमर असोसिएशनची घर सुरक्षा तपासणी यादी स्वयंपाकघर, स्नानगृह, शयनकक्ष, साठवणुकीच्या जागा आणि बाहेरील जागांमधील धोके सांगते. बदल व्यक्तीच्या गरजा आणि स्वावलंबनाला पाठबळ देणारे असावेत, असेही ती म्हणते. अल्झायमर सोसायटीचे घरातील उपकरणांबाबतचे मार्गदर्शन दाखवते की छोटे बदल दैनंदिन दिनचर्या कशी सोपी आणि सुरक्षित करू शकतात. कोणतीही यादी प्रत्येक व्यक्तीला किंवा प्रत्येक घराला लागू होत नाही.

घर सुरक्षेचे पुनरावलोकन कसे सुरू करावे?

ज्या खोलीत आधीच काहीतरी बिघडले आहे किंवा अवघड वाटते, तिथून सुरुवात करा. व्यक्तीला सहभागी व्हायचे असेल तर एकत्र फिरा आणि काय कठीण वाटते ते विचारा. काळजीवाहकाला सैल दोरी दिसू शकते; व्यक्ती सांगू शकते की प्रकाशाचे बटण पोहोचायला कठीण आहे किंवा एखादी ओळखीची खुर्ची सरकली आहे. दोन्ही दृष्टिकोन अर्थपूर्ण बदल निवडण्यास मदत करतात.

समस्या साध्या शब्दांत लिहा: “जेवणानंतर पॅसेज अंधारा असतो,” “रात्री स्नानगृहाचे दार शोधणे कठीण जाते,” किंवा “क्लीनर सिंकजवळ ठेवलेला आहे.” मग एक व्यावहारिक पाऊल निवडा आणि ते उपयोगी ठरते का ते पहा. प्रत्येक चिंतेसाठी उपकरण विकत घेण्याची गरज नसते. चांगला प्रकाश, मोकळा मार्ग किंवा वारंवार वापरली जाणारी वस्तू आवाक्यात ठेवणे पुरेसे ठरू शकते.

अल्झायमर सोसायटीच्या घरातील सुरक्षिततेच्या टिप्स मध्ये स्मृतिभ्रंशाने प्रभावित लोकांनी दिलेली उदाहरणे आहेत, जसे की उपयुक्त माहिती सहज सापडेल अशी ठेवणे किंवा रात्री सेन्सर लाइट वापरणे. या कल्पना विचारात घेण्यासारख्या आहेत, प्रत्येकाने पाळायच्या सूचना नाहीत.

प्रत्येक खोलीत काय तपासावे?

प्रवेशद्वार, पॅसेज आणि जिने

• मार्ग सहज दिसेल असा ठेवा. प्रवेशद्वार, जिने आणि शयनकक्ष ते स्नानगृह यादरम्यानचा मार्ग स्थिर प्रकाशात आहे ना ते तपासा. व्यक्ती अंधार पडल्यावर वारंवार उठत असेल, तर रात्रीचा दिवा किंवा गती-सेन्सर दिवा उपयोगी ठरू शकतो.
• चालण्याचे मार्ग मोकळे ठेवा. सैल दोऱ्या, कचरा आणि ठेच लागू शकणाऱ्या वस्तू हटवा. गालिचे सपाट आहेत ना ते तपासा; एखादा गालिचा समस्या निर्माण करत असेल तरच काढा किंवा घट्ट बसवा.
• जमिनीच्या उंचीतील बदल पाहा. एखादी पायरी किंवा उंबरठा लक्षात येणे कठीण असेल, तर ऑक्युपेशनल थेरपिस्ट किंवा घर सुरक्षेतील तज्ज्ञाला विचारा, की कोणता बदल दिसणे सुधारेल पण दुसरी ठेच लागण्याची कड तयार करणार नाही.
• ओळखीच्या वस्तू योग्य जागी ठेवा. खुर्ची, दिवा किंवा नेहमी वापरली जाणारी वस्तू दिनचर्या पाळायला मदत करू शकते. नीटनेटकेपणासाठी सर्व वस्तू हलवल्या तर मार्ग अनोळखी वाटू शकतो.

स्वयंपाकघर

• उपकरणांचा वापर तपासा. स्टोव्ह किंवा दुसऱ्या उपकरणाबाबत काही समस्या आली असेल, तर त्या विशिष्ट उपकरणासाठी बनवलेले सुरक्षा पर्याय पहा. अल्झायमर असोसिएशन स्वयंचलितपणे बंद होणारी वैशिष्ट्ये आणि स्टोव्ह-सुरक्षा उपकरणे संभाव्य पर्याय म्हणून सांगते. गॅस किंवा विद्युत उपकरणात बदल करण्यापूर्वी पात्र सल्ला घ्या.
• औषधे आणि अन्नाव्यतिरिक्त वस्तू अन्नापासून वेगळ्या ठेवा. असोसिएशन औषधे काउंटरवर न ठेवता सुरक्षितपणे साठवण्याची शिफारस करते. व्यक्ती स्वतःची औषधे व्यवस्थापित करत असेल, तर तिची दिनचर्या जपणारी योजना फार्मासिस्ट किंवा आरोग्य व्यावसायिकाकडून घ्या.
• स्वच्छता उत्पादने सुरक्षित ठेवा. ती मूळ डब्यात ठेवा, अन्नापासून दूर ठेवा आणि गरज असेल तेव्हा आवाक्याबाहेर ठेवा. रसायने पेयाच्या बाटलीत किंवा अन्नाच्या डब्यात ओतू नका.
• उपयोगी स्वयंपाकघरातील वस्तू आवाक्यात ठेवा. सुरक्षित मांडणीमुळे व्यक्ती आवडणारी कामे शक्य तेव्हा सुरू ठेवू शकेल. कपाट किंवा उपकरण बदलल्यास बदल समजावून सांगा आणि त्यामुळे गोंधळ होतो का ते तपासा.

चिंता एखाद्या सामायिक कामादरम्यान उद्भवली, तर घरातील कामांबाबतचे मार्गदर्शन व्यक्तीला सहभागी ठेवून काम जुळवून घेण्याच्या कल्पना देते.

स्नानगृह

• खोली आणि मार्ग प्रकाशित ठेवा. स्विच, रात्रीचा प्रकाश आणि शौचालयाकडे जाणारा मार्ग तपासा. व्यक्तीला खोली शोधण्यास मदत होत असेल, तर अल्झायमर सोसायटी रात्रीचा दिवा किंवा सेन्सर दिवा सुचवते.
• निसरड्या जागा आणि आधार तपासा. जमीन किंवा टब निसरडा असेल, तर योग्य नॉन-स्लिप पृष्ठभाग, ग्रॅब रेल किंवा इतर आधाराबाबत पात्र तज्ज्ञाला विचारा. योग्य जागा व्यक्ती आणि स्नानगृहावर अवलंबून असते.
• खोली ओळखायला आणि वापरायला सोपी ठेवा. रोजच्या वस्तू व्यक्तीला अपेक्षित असलेल्या जागी ठेवा. शौचालय शोधणे कठीण असेल, तर साधी खूण किंवा दार उघडे ठेवणे उपयोगी ठरू शकते, जर ते घरात बसत असेल.
• स्नानगृहात पोर्टेबल हीटर आणू नका. विद्युत उपकरणे ओल्या भागापासून दूर ठेवा आणि उत्पादकाच्या सूचना पाळा.

शयनकक्ष आणि रात्रीचा मार्ग

• अंथरुणापासून स्नानगृहापर्यंतचा मार्ग मोकळा ठेवा. जमिनीवरील वस्तू काढा आणि व्यक्तीला अंधाऱ्या खोलीतून न जाता दिवा पोहोचू शकेल याची खात्री करा.
• हीटर आणि उबदार करणारी उपकरणे तपासा. इलेक्ट्रिक ब्लँकेट, हीटिंग पॅड किंवा पोर्टेबल हीटर वापरात असेल, तर त्याची जागा आणि सूचना तपासा. भाजण्याचा धोका असेल किंवा व्यक्ती एकटी ते सुरक्षितपणे वापरू शकत नसेल, तर सल्ला घ्या.
• रोजच्या वस्तू आवाक्यात ठेवा. कपडे, चष्मा, फोन किंवा इतर आवश्यक वस्तू ओळखीच्या ठिकाणी आणि चढण्याची गरज न पडता पोहोचेल अशा उंचीवर ठेवा.

कपडे धुण्याची जागा, साठवण आणि बाहेरील जागा

• स्वच्छता उत्पादने, औषधे आणि साधने सुरक्षित ठेवा. कपाटे, कपडे धुण्याची जागा, गॅरेज, शेड आणि तळघर तपासा. रसायने मूळ डब्यात ठेवा, आणि विशिष्ट धोका असेल तेव्हा धारदार साधने किंवा यंत्रे सुरक्षित ठेवा.
• उपकरणे आणि अलार्म तपासा. स्मोक अलार्म आणि कार्बन-मोनॉक्साइड डिटेक्टर आहेत आणि काम करत आहेत ना ते पहा. त्यांची चाचणी आणि बॅटरी बदलण्याच्या सूचना पाळा.
• आपत्कालीन संपर्कांची यादी सहज सापडेल अशी ठेवा. त्यात स्थानिक आपत्कालीन क्रमांक, व्यक्तीचे प्रमुख संपर्क आणि विश्वासू मदतनीसाला लागणारी माहिती असू द्या. खासगी तपशील भेट देणाऱ्या व्यक्तीला दिसतील अशा ठिकाणी ठेवू नका.
• बाहेरील वाट तपासा. खराब प्रकाश, असमान जमीन किंवा पायवाटेवरील नळी किंवा साधने पाहा. बदल एका वेळी करा, म्हणजे ओळखीचे मार्ग परिचित राहतील.

रात्रीच्या दिनचर्येसाठी, झोपेबाबतचे मार्गदर्शन झोपेतील बदल आणि ओळखीच्या संध्याकाळच्या सवयींबद्दल अधिक सांगते.

बदल सन्मानपूर्वक कसे ठेवावेत?

सुरक्षितता आणि स्वावलंबन एकत्र चालले पाहिजेत. एखादा बदल व्यक्तीला खोली वापरण्यापासून किंवा परिचित काम करण्यापासून रोखत असेल, तर थांबा आणि कमी निर्बंधांचा पर्याय शोधा. काही संस्था विशिष्ट धोक्यांसाठी कुलूपांची शिफारस करतात; ती सर्वत्र लागू होणारी सूचना नाही. दार बदलण्यापूर्वी किंवा मार्ग मर्यादित करण्यापूर्वी स्थानिक घर आणि अग्निसुरक्षेचा सल्ला घ्या, आणि आणीबाणीत व्यक्ती कशी बाहेर पडेल याचा विचार करा. सुरक्षित बाहेर पडण्याचा मार्ग नेहमी उपलब्ध ठेवा.

शक्य असेल तेव्हा बदल करण्यापूर्वी तो समजावून सांगा आणि व्यक्तीला त्याची सवय होण्यास वेळ द्या. अल्झायमर सोसायटी सल्ला देते की उपकरण एकट्याने सुरक्षितपणे वापरता येईल का, त्याला बसवावे लागेल का, आणि त्यामुळे घरातील दुसरे काम कठीण होईल का, याचा विचार करा. बदलानंतर व्यक्तीला काय जाणवते ते विचारा. ती खोली टाळू लागली किंवा तिला महत्त्वाची वाटणारी गोष्ट वापरणे थांबवले, तर योजना बदला.

दिनचर्या, हालचाल किंवा दृष्टी बदलली तेव्हा, किंवा एखादी जवळची चूक झाली तेव्हा घराचा आढावा घ्या. गेल्या महिन्यात जी खोली चांगली होती तिला आता वेगळा प्रकाश किंवा स्पष्ट मार्ग लागू शकतो. संपूर्ण घर एकदम बदलण्याऐवजी, काय बदलले आहे आणि काय अजून उपयोगी आहे, याची छोटी यादी ठेवा.

घरातील बदलांसाठी कोण मदत करू शकते?

ऑक्युपेशनल थेरपिस्ट व्यक्ती घरात कशी हालचाल करते याचे मूल्यमापन करू शकतो आणि रोजच्या कामांसाठी उपकरणे किंवा बदल सुचवू शकतो. समस्येनुसार फिजिओथेरपिस्ट, जिल्हा परिचारिका, फार्मासिस्ट किंवा घरांशी संबंधित व्यावसायिकही मदत करू शकतात. अल्झायमर सोसायटी नमूद करते की यूकेमध्ये ऑक्युपेशनल थेरपिस्ट सामान्य वैद्य (GP), रुग्णालय किंवा स्थानिक समाजसेवा सेवेमार्फत उपलब्ध असू शकतो; इतर ठिकाणी मार्ग वेगळे असतात. गॅस, विद्युत, संरचनात्मक किंवा अग्निसुरक्षा उपकरणांची बसवणी किंवा बदल करण्यासाठी स्थानिक पात्र व्यावसायिकाचा वापर करा.

भाड्याने राहत असाल, तर कायमस्वरूपी बदल करण्यापूर्वी घरमालक किंवा निवासाची व्यवस्था करणाऱ्या संस्थेची परवानगी घ्या. स्थानिक वृद्ध किंवा दिव्यांग सेवा कोणते मूल्यमापन किंवा आधार उपलब्ध आहेत ते सांगू शकते. एखादी समस्या तातडीची असेल, तर त्या विशिष्ट धोक्याला आधी सामोरे जा, आणि सुरक्षितपणे कसे बदलायचे हे माहीत नसलेल्या कामासाठी व्यावसायिक मदत मागा.

घराचा आढावा किती वेळा घ्यावा?

एखादे ओळखीचे काम कठीण झाले, हालचाल किंवा दृष्टी बदलली, किंवा जवळची चूक झाली, तेव्हा आढावा घ्या. त्या बदलाशी संबंधित खोली किंवा दिनचर्येपासून सुरुवात करा. चेकलिस्टमधील प्रत्येक गोष्ट पूर्ण करण्याची गरज नाही; जे चांगले चालले आहे ते ठेवा आणि एका वेळी एक व्यावहारिक बदल पुन्हा तपासा. एखादा पडण्याचा प्रसंग आधीच घडला असेल, तर पडल्यानंतर काय करावे याबाबतचे मार्गदर्शन त्वरित पावले आणि पाठपुरावा सांगते.