Планшет ё телефон деменциялда бугеб инсаналъе гьабизе

Планшет инсаналъе лъикӀи ккола: гьелъ фотоял, музыкаялда ва садаса гьарбаялда бицун бакӀана. Амма гьелъ хъвадал ккола: цо тӀубараб гьабилел программа гьабилеб, хабар гӀадин гьабилеб, текст бакъана ва экран гьабилеб бухьундеб. Гьарбаялда кӀалъазе тӀубаялда ниж гьабилеб.

Гьелъ гьабулел тӀубулел iPhone, iPad ва Android-ялъул гьабилел рехсарал. Меню цӀарал тӀубаялда, цӀакьа гьабилеб ругӀалда бакӀараб ккола, гьелъ Apple ё Google-ялъул ругӀа гӀадин гьабилеб. Рехсарал гьабе инсаналъ гьалъдаса, гьарбаяв бухьеб.

Деменциялда бугеб инсаналъе планшет ё телефон бакӀана?

Гьелъ инсаналъе гьарзабаялда бугеб. Гьарбаялда, инсаналъ гьабилеб, цо ругӀа бугеб. Гьелъ гьабе кӀалъазе, цо программа гьабе, цо минут. Гьелъ цӀияб ва рахун гьабилел бакӀарал, гьелъ гьабе. Гьелъ дандеб, ё хабарал, садаса фотоял, музыка гьабилел бакӀарал. Наши садаса гьарбаяб цо гьабулел бакӀарал ккола.

Планшет телефонда ккола тӀубулеб: экран ва фотоял лъиквалъ, гьелъ инсаналъул экстренияб ругӀа бугеб гӀадин.

Планшет ё телефон цо программаялда гьарбаяв кӀиго гьабизе?

iPhone ва iPad-ялда Guided Access, Android-ялда app pinning тӀубе. Гьелъ экран цо программаялда хьвада, цӀакьа ккола бацӀ, цо тӀалъ кӀиго.

iPad ва iPhone: Guided Access

Apple-ял Guided Access ругӀа гьабилел:

1. Settings тӀубе, Accessibility тӀубе, ва Guided Access тӀубе ва гьелъ гьарбаяв.
2. Passcode Settings гьабе, Guided Access-ялъул код тӀубе. Face ID ё Touch ID тӀубиялъ бакӀана.
3. РугӀалда: Display Auto-Lock гьабе, экран къватӀиса бухьеб ккола гьабилеб, гьелъ гьабе гьарбаялда ниж бухьундеб.
4. Программа тӀубе, гьелъ гьабилеб.
5. ТӀалълъи кнопка тӀубе, гьарбаялда (iPhone-ялда боковая кнопка, iPad-ялда тӀалълъи кнопка, старыеб iPad-ялда Home кнопка) три раз тӀубе.
6. РугӀалда: экраналъул тӀаса бакӀараб рахун гьабе, тӀубе бацӀ. Options (ё Session Settings) тӀубе, гӀадин бицун кнопкаяв ва экран ругӀаяв тӀубе.
7. Start тӀубе.

Сессия бухьизе, цо кнопка три раз тӀубе, код тӀубе ва End тӀубе. Apple гьабулел: старыеб программаялда гьарбаялда кнопка ду раз тӀубе.

Ӏаг бугеб: Apple гьабулел: Guided Access гьарбаялда Crash Detection ва Emergency Services ниж бухьундеб. Инсан экстренияб ругӀа гьабизе ккола гьалъдаса телефонда, гьелъ Guided Access гьарбаяв ниж ккола.

Android: app pinning

Google-ял Android ругӀа гьабилел:

1. Settings программа тӀубе.
2. Security (ё Security & location) тӀубе, гьелъ Advanced, гьелъ App pinning. Гьелъ тӀуба бацӀ гӀадин, устройствоялъул производительлъул ругӀа гьабе.
3. App pinning гьарбаяв. Unpin гьабизе PIN, нахиб ё пароль ккола.
4. Программа тӀубе. Экраналъул тӀаса къватӀиса гьарбаяв ва гьелъ гьабе, Overview гьарбаяв (3-кнопочная навигация гьабе, Overview тӀубе).
5. Программаялъул тӀаса бакӀараб иконка тӀубе, гьелъ Pin тӀубе.

Unpin гьабизе: жестами навигация гьабе, тӀаса къватӀиса гьарбаяв ва гьелъ гьабе. 3-кнопочная навигация гьабе, Back ва Overview тӀубе, гьелъ гьарбаяв. 2-кнопочная навигация гьабе, Back ва Home тӀубе, гьелъ гьарбаяв. Гьелъ PIN, нахиб ё пароль бугеб.

Ва бакӀараб iPhone ё iPad цӀакьа гьабизе?

Ӏа. Apple-ял Assistive Access гьабулел гӀадин экран садаса гьабе. Apple гьабулел гьабилел: iPhone когнитивияб гьарзабаялда бугеб инсаналъе гьабилеб цӀакьа, гьелъ тӀаса бакӀараб рахун ва цӀакьа гьабилел бакӀарал. Apple гьабулел iPad-ялда гьелъ.

• Гьабулеб. Apple гьабулел: цо тӀубараб ругӀа, гьелъ семья ё инсан гьарбаялда, гьелъ гьабиялъ бакӀана программаялъ.
• Гьабизе тӀубе. Settings > Accessibility > Assistive Access тӀубе, Set Up Assistive Access тӀубе, ва Continue тӀубе.
• Программаял. Гьелъ программаял тӀубе. Цо Apple программаял садаса вариант бугеб, гӀадин программаял гьабилел гӀадин ккола.
• Экраналъул гьабилеб. Rows (ругӀалъ списко) ё Grid (тӀаса иконкаяв ва фотоял) тӀубе.
• Код. Assistive Access-ялъул отдельный код тӀубе, гьелъ гьарбаялда ва гьелъ бухьизе. Apple гьабулел: recovery Apple Account гьабе, гьелъ кодалъ ругӀа бакӀана.

Assistive Access гьабилеб бакӀана инсаналъе, цо гьабулел устройство кӀалъазе. Guided Access ё app pinning цо кӀалъазе гьабилел тӀубараб.

Текст ва фотоял багӀарал гьабизе?

Текст ва экраналъул размер багӀарал, гьелъ кнопкаял экраналда ккола бакӀана.

iPhone ва iPad. Apple-ял ругӀа гьабилел: Settings > Display & Brightness > Text Size тӀубе, ва ползунок ругӀалъ гьарбаяв. БагӀарал текст гьабизе: Settings > Accessibility > Display & Text Size > Larger Text тӀубе. Apple гьабулел: шибаб багӀарал текст кнопкаяв тӀубизе кӀиго бакӀана, гьелъ гьабе.

Android. Google-ял ругӀа гьабилел: Settings тӀубе ва Font size гьабе, ползунок ругӀалъ гьарбаяв. Экраналъул гьабилеб багӀарал гьабизе Display size гьабе. Accessibility > Display size and text тӀубе, Bold text гьарбаяв. Цо программа гьелъ ругӀа ниж гьабулел.

Picture Pairs ва Find the Same гьабулел бакӀарал, гьелъ тӀубараб кӀалъ ва плиткаял кӀиго тӀубе, гьелъ экран садаса ккола.

Хабарал ва цӀакьа гьабизе?

Программаязул хабарал гьабе, гьелъ гьабилеб бухьеб. Гьарбаялда Do Not Disturb гьарбаяв.

iPhone ва iPad. Settings > Notifications тӀубе, Notification Style тӀубе ва Allow Notifications гьабе (Apple-ял хабаралъул ругӀа). Хабарал, звонкаял цо тӀалъ бухьизе: Control Center гьабе, Focus тӀубе ва Do Not Disturb гьарбаяв (Apple-ял ругӀа). Расписание гьабизе: Settings > Focus > Do Not Disturb > Set a Schedule.

Android. Экраналъул тӀаса къватӀиса гьарбаяв ва Do Not Disturb тӀубе, ё Settings > Modes > Do Not Disturb тӀубе (Google-ял ругӀа). Notification filters тӀубе, гьелъ инсаналъ ва программаяз хабар гьабилеб ккола. Меню производительлъ цӀакьа ккола.

Садаса мугӀрул экран гьабизе?

Цо-цо тӀубараб программа цо экранда гьабе, садаса программаял цӀакьа гьабе. Гьелъ гьабизе цо настройка бугеб ниж, гьелъ ругӀалда гьабилел гӀадин ккола.

• Гьарбаяв 3–6 программа тӀубе. Например: фотоял, музыка, видеозвонок ва цо игра.
• Гьелъ экраналда гьабе, цо гьелъ тӀуба гӀадин, ва гьелъ цӀакьа гьабе.
• Цо гьабилел фон тӀубе, например цо цвет ё цо тӀубараб фото, иконкаяв лъиквалъ гьабизе.
• Ниж бугеб программаял цӀакьа гьабе. Программа кьадаб бугеб, гьелъ ниж ва ахир гьабилеб.
• Apple-ял Assistive Access тӀубе, гьелъ гьабулел бакӀарал гьабизе.

Бицун ва хабар гьабизе?

Устройство инсаналъ тӀубиялда лъикӀи бицун гьабе. Guided Access гьарбаяв, бицун кнопкаяв тӀубе, гьелъ тӀубараб гьабилел бухьеб бацӀ. Слуховой аппаратал бугеб ва гьарбаяв бугеб гьабе.

Планшет кӀалъазе гьабизе?

Гьелъ стенд ва цо гӀадин чӀвалъ ккола.

• Стенд ё чехол, гьелъ планшет столалда тӀубе, инсан гьарбаяв ниж ккола, тӀубе бакӀана.
• Цо кӀалъазе чӀвалъ, гьелъ бухьеб ниж, ругӀалда гьабе: столалда, гьелъ кӀвалалда цӀияб чӀвалъ. Планшет гьабилеб, цо чӀвалъ.
• Блесткаял ниж гьабе. Экран тӀаса фотоял ниж ккола.

Экраналъул бицун кӀиго бакӀана?

Цо кьадаб минутал ккараллъи бугеб. Гьабилеб: гьан, музыка, хозяйство, рахун, гӀумру. Гьелъ бугеб дандеб гьабизе, экранал цӀакьа кӀиго ниж. Гьабулел гьарбаялда сумерки бухьинеб, экранал гьабилеб гӀадин ккола сумерки гьабилел бакӀарал гӀадин.

Гьелъ цо гьабилеб, инсан гьарбаялда гьабе, гьелъ гьарбаялда гьабе. Наши ругӀа гьабилел игра гьабулел гьелъ.

Инсаналъул маглумат цӀакьа гьабизе?

Программаяз маглумат бухьизе кьадаб гьабилеб ниж, маглумат ккараллъи гьабилеб бацӀ. Америкаялъул Health and Human Services (HHS) гьабулел: HIPAA ругӀаялъ гӀадин инсаналъул телефонда бугеб маглумат ккараллъи бухьинеб. Гьабилел программаяз гӀадин, HIPAA ругӀаялъ кьадаб бухьинеб, гьелъ ккараллъи: медицинский ко, план, ё гьелъ бизнес ккараллъи.

HHS гьабулел:

• программаяз ниж бугеб, цо ругӀа бацӀ, гьелъ «бесплатный» программаяз;
• местоположение бухьизе ниж гьабе, гьелъ ккола бацӀ, карта гьабилел гӀадин.

Гьелъ гьабе:

• Код тӀубе устройствода, кодалъ ругӀа цӀакьа гьабе.
• Разрешениял гьабе: фотоял, камера, микрофон, контактал, местоположение. Гьелъ программа ккола бацӀ, гьелъ ниж гьабе.
• Программа тӀубиялда маглумат гьабилел гӀадин гьабе. Наши программаяз тӀубизе гайд гьабилел чеклист.
• Семьялъул фотоял гьабе ниж. Инсан хъвадал гӀадин фотоял тӀубе. Photo Pairs гьабулел: гьабилел фотоял браузерда бугеб.
• Программаялъул покупкаял тӀубе ниж ё инсаналъул аккаунтаялда бугеб платеж ругӀалъ тӀубе.