Дженьыд вочакыв
Серпас бингоын лыдпасъяс вежӧны ыджыд да гӧгӧрвоана серпасъясӧн, сідзкӧ йӧзлӧн позьӧ аддзыны да ӧткодявны сійӧс, мый налӧн син водзын, лыддьыны да кутны памятйын абу колана. Печатайтӧй карточкаяс либӧ вӧдитӧй экран вылысь ворсӧмӧн, висьтавлыны ӧти серпас йылысь ӧтитор, да лэдзӧй ставныслы пасйыны сійӧс, мый найӧ аддзӧны. Видзӧдлӧй, медым чукӧр вӧлі ичӧт, серпасъяс — гӧгӧрвоанаӧсь, а вермӧм — абу быть колана. Бурджык ворсӧм — тайӧ шӧр кад, коді йӧз ӧтлаын нуӧны, а абу котралан.
- Вӧдитчӧй серпасъясӧн лыдпасъяс пыдди, да лэдзӧй быд серпас лоас ыджыд, гӧгӧрвоана да ӧти тӧдса тор йылысь.
- Шыӧдчӧй дзик пыр, петкӧдлӧй серпас да висьтав сылысь нимсӧ. Висьтавлы нимсӧ эшӧ ӧтчыд да видзчы.
- Чукӧрын мед лоасны нёльысь кӧкъямыс морт, да пуктӧй мортӧс сэтчӧ, кӧні сійӧ вермас аддзыны шыӧдчысьӧс да ассьыс карточкасӧ.
- Вермӧм оз ло ас кадо. Муко дырйи ворсӧм позьӧ помавны сідз, мый ставыс лыддьӧны аслысь кӧсйӧм серпас.
- Юав, водзджык мый вермӧм йылысь висьтавны. Муко йӧзлы козин либӧ чолепӧммӧм вермас лоны сьӧкыд, тайӧ буретш.
Тайӧ листбокын (7 юкӧн)
Бинго — унаысь ыджыд йӧзлы тӧдса да шӧр ворсӧм, но лыдпасъяс вермасны лоны сьӧкыдӧсь мортлы, коді олас деменцияӧн. Серпас бинго кутӧ сійӧ жӧ небзьӧдӧм ритм, но лыдпасъяс пыдди вӧдитчӧ ыджыд да гӧгӧрвоана серпасъясӧн. Сійӧн позьӧ ворсны гортын, лун кузя программӧ либӧ видзанінын. Тайӧ тшӧктӧдын петкӧдлӧма, кыдзи ворсны, кыдзи лӧсьӧдны ворсӧм да кыдзи кутны водзын нимкодь лоӧм.
Кыдзи серпас бинго уджалӧ
Быд ворсысьлӧн эм карточка сетка серпасъясӧн: шуам, чайник, кань, роза, паруснӧй пыж либӧ велосипед. Шыӧдчысьыс петкӧдлӧ либӧ шуӧ ӧти серпас йылысь ӧтитор. Ворсысьяс пасйӧны ассьыныс карточка вылын ӧткодь серпассӧ. Морт, коді пасйис тыр визь либӧ чукӧрӧн кӧсйӧм серпасъяс, вермас шуны «Бинго», но уна чукӧр некор оз лыддьы вермӧмсӧ.
Ті верманныд вӧдитчыны печатнӧй карточкаясӧн миян мойдтӧм печатнӧй уджтасъяс лист бокысь либӧ серпас бинго ворсӧмӧн, кӧні эм экран вылын шыӧдчысь чукӧрлы. Кыкнанныс бур уджалӧны планшет вылын, кодӧс позьӧ видзӧдны став чукӧрлы.
Кыдзи дасьтыны ворсӧм
- Бӧрйы ичӧт чукӧр. Нёльысь кӧкъямыс морт — бур лыд. Ыджыд чукӧрын сьӧкыдджык вӧдитчыны, да вермас лоны, мый ставыс тэрыба мунӧны.
- Лэдз серпасъяс лоны ыджыдӧсь. Вӧдитчӧй кыз визьясӧн да ӧти тӧдса торӧн быд клеткаын. Эн вӧдитчы тыртӧм карточкаясӧн.
- Пуктӧй йӧзсӧ буринӧ. Быд ворсысь мед вермас аддзыны шыӧдчысьӧс да ассьыс карточкасӧ, да лоас матын отсасьысь, сылы кӧ ковмас.
- Вӧдитчӧй прӧстӧй пасъянаӧн. Ыджыд чипъяс, шайтъяс либӧ чуньӧн личкӧм уджалӧны бурджыка карандаш дорысь. Видзӧй мукӧдъяс дасьӧн.
- Планируйтӧй дженьыд кад. Комын минутысь тырмас. Дугдӧй водзджык, вын кӧ чинӧ.
National Institute on Aging вӧзйӧ лӧсьӧдны уджтасъяс сы серти, мый мортлы ӧні позьӧ вӧчны, сідзкӧ прӧстмӧдӧй карточкаяс да правилӧяс, кор тайӧ отсалӧ.
Кыдзи шыӧдчыны серпасъяс
- Видзӧдлӧй серпас либӧ мыччалӧй сы вылӧ экран вылын, водзджык кыдзи сёрнитны.
- Шу гӧгӧрвоанаӧн, прӧстӧй кывъясӧн: «Чайник». Висьтав сійӧс эшӧ ӧтчыд, небзьӧн.
- Видзчы. Сет йӧзлы кад видзӧдлыны да пасйыны. Эн шыӧдчы мӧд серпас, кытчӧдз унаысыс эз вермы видзӧдлыны.
- Гӧгӧрвоӧд, тайӧ кӧ отсалӧ. «Гӧрд дзоридз» либӧ «сійӧ, мый вӧлі миян пикник вылын» вермас лӧсьӧдны сёрни.
- Кутӧй небзьӧдӧм темп. Лань шыӧдчысь донаджык тэрыб шыӧдчысьысь.
Вермӧмсӧ ас кӧсйӧм вылӧ пуктӧм
Котралан вермас лоны сьӧкыда. Морт, коді оз вермы, вермас думайтны, мый сійӧс видлалӧны, а морт, коді вывті тшӧтшкӧ вермӧм, вермас видчыны сьӧкыда. Вот мукӧд ногъяс:
- Ставыс вермӧны серпасӧн. Быд ворсысь лыддьӧ аслысь кӧсйӧм серпас, а чукӧр видзӧдӧ сы вылӧ.
- Юклӧй тыр карточка. Корӧй ворсысьяслы висьтавны мыйкӧ ӧти серпас йылысь ассьыныс карточка вылысь.
- Ворсӧй, кытчӧдз серпасъяс помасны. Шыӧдчӧй став серпас карточкаысь, сэс восьтӧй мӧд, медым некод оз тшӧтшкы первойӧн вермыны.
- Козин мед лоас ичӧт либӧ сійӧс весиг оз ков. Пряник либӧ сьыланкыв бурджык кубокысь.
Лӧсьӧдӧм мортлы, коді олас деменцияӧн кузь кад
Мортлы, кодлы сьӧкыд корсьны серпас, вӧдитчӧй карточкаӧн, кӧні эм сӧмын нёль либӧ квайт серпас, либӧ сет быд ворсысьлы ӧти карточка ӧтитор. Лэдз отсасьысьлы кутны карточкасӧ, а мортлы мыччавны, либӧ небыдик вештыны чипсӧ сылысь кӧсйӧмӧн. Муко йӧзлы кокниджык сӧмын кывзыны шыӧдчысьӧс да нимкодь вӧчны кывъяслысь шыысь.
Видзӧдлӧй, оз-ӧ ло сьӧкыд, шуам, морт бырӧ либӧ чукӧрмӧ, да дугдӧй, тайӧ кӧ тыдалӧ. Унджык лань да пука уджтасъяс йылысь позьӧ лыддьыны пӧслӧн стадияын уджтасъяс лист бокын.
Бинго видзанінын да лун кузя программаын
Чукӧрӧн уджтасъяс бурджыка уджалӧны, кор найӧс планируйтӧны сы йӧз серти, кодъяс эмӧсь жырйын. Миян чукӧр уджтасъяс йылысь тшӧктӧд видзанінъяслы да лун кузя программаяслы висьталӧ, кыдзи планируйтны ворсӧм, кыдзи пуктӧдны йӧзсӧ да мый вӧчны, кодкӧ кӧсйӧ мунны. Серпас бинго бур лӧсялӧ сьыланкыв сьылӧмкӧд либӧ висьтӧн, а сідзжӧ помав сёрникузя ворсӧмкӧд ворсӧм помалігын.
Мый бинго вермӧ вӧчны да мый оз
Серпас бинго — шӧр да нимкодь ворсӧм. Сійӧ вермӧ ӧтувтны йӧзӧс, сетны мог видзӧдлыны серпасъяс вылӧ да кывзыны, лӧсьӧдны чукӧрын шоныд лов. Сійӧ оз бурдӧд деменция да оз дугӧд сійӧс. Видзӧдлӧй бур уджалӧмсӧ сы серти, кыдзи йӧз тыдалӧны да кыдзи найӧ ӧтлаынасьӧны тайӧ часнас, а абу сы серти, коді вермис.
Тшӧкыд юалӧмъяс
Мый сійӧ серпас бинго деменцияӧн олысь йӧзлы?
Тайӧ бинго ворсӧмлӧн сикас вид, кӧні лыдпасъяс пыдди вӧдитчӧны ыджыд серпасъясӧн. Ворсысьяс пасйӧны ассьыныс карточка вылын серпас, кор шыӧдчысьыс петкӧдлӧ либӧ шуӧ сійӧс. Тайӧ лӧсялӧ найӧлы, кодлы сьӧкыд лыдпасъясӧн вӧдитчыны, да отсалӧ кокниа пырны ворсӧмӧ.
Кыдзи нуӧдны серпас бинго чукӧрын?
Вӧдитчӧй печатнӧй карточкаяс либӧ экран вылын шыӧдчысьӧн да висьтавлы ӧти серпас йылысь ӧтитор. Сёрнит гӧгӧрвоана, видзӧдлӧй серпас вылӧ да сет йӧзлы кад аддзыны сійӧс. Кут чукӧрсӧ ичӧтӧн, эн тэрыб, да лэдз йӧзлы пасйыны ассьыныс карточкаяс чуньӧн, ручкаӧн либӧ чипӧн.
Серпас бинго отсалӧ-ӧ памятьлы?
Некод нан ворсӧм оз вермы бурдӧдны либӧ дугӧдны деменция. Серпас бинго — тайӧ ӧтувъя ворсӧм йӧзкӧд. Сылӧн дона — йӧзкӧд ӧтлаын лоӧм, шыӧдчысьлӧн гор да серпас аддзӧмсьыс нимкодь лоӧм, а абу память вылӧ ыджыд вежсьӧм.
Мый керны, морт кӧсйӧ кӧ дугдыны либӧ оз вермы аддзыны серпас?
Лэдз сылы дугдыны. Вӧзъя сыкӧд ӧтлаын корсьны, мыччалӧй сы вылӧ либӧ вештӧй сылӧн чипсӧ сылысь кӧсйӧмӧн. Медым сылы вӧлі кокни, тайӧ донаджык, кор карточкасӧ помавны.
Подувъяс
Ми сетчам сы котыръяс да туялӧмъяс вылӧ ыстӧгъяс, кӧні тайӧ листбок подуласьӧ. Быдӧнсӧ видзӧдлісны листбок выльмӧдігӧн.
- Activities · Alzheimer's Association
- Activities for dementia · NHS
- Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging