Tað stutta svarið
Í myndabingó verða tøl skift út við stórar, greiðar myndir, so fólk kunnu finna tað, tey síggja, í staðin fyri at lesa og minnast tøl. Prenta kort ella brúka ein upplestara á skíggjanum, les eina mynd upp í senn, og lat øll merkja tað, tey síggja. Halt bólkarnar smáar, myndirnar greiðar, og lat tað vera valfrítt at vinna. Besti bingótímin er ein hugnaligur felagstími, ikki eitt kapp.
- Brúka myndir í staðin fyri tøl, og ger hvørja mynd stóra, greiða og um ein kendan lut.
- Les spakuliga upp, vís myndina og sig navnið. Endurtak navnið einaferð, og bíða.
- Halt bólkarnar á fýra til átta fólk, og set tann, tú umsitur, har tað sær upplestaran og kortið.
- Lat tað vera valfrítt at vinna. Summir tímar kunnu enda við, at øll nevna eina mynd, tey dáma.
- Spyr, áðrenn tú kunnger ein vinnara. Summi kenna seg illa við virðisløn ella klapp, og tað er í lagi.
Á hesi síðuni (7 partar)
Bingó er fyri nógv eldri eitt kent og sosialt spæl, men tølini kunnu vera trupul at fylgja fyri onkran, sum livir við demens. Í myndabingó er sami róligi rútman, men tølini eru skift út við stórar, greiðar myndir. Tað riggar heima, á dagtilhaldi ella á røktarheimi. Hendan vegleiðingin greiðir frá, hvussu tú spælir, hvussu tú tillagar spælið, og hvussu tú heldur dentin á, at tað skal vera stuttligt.
Hvussu myndabingó riggar
Hvør luttakari hevur eitt kort við myndum í rútum, til dømis ein tekanna, ein ketta, ein rósa, ein seglbátur ella ein súkkla. Ein upplestari vísir ella nevnir eina mynd í senn. Luttakararnir merkja samsvarandi mynd á kortinum. Ein luttakari, sum merkir eina heila rekkju, ella tað, sum bólkurin er samdur um, kann rópa „Bingó“, men nógvir bólkar loypa heilt um vinnaran.
Tú kanst brúka prentkortini frá okkara ókeypis prentiloysnar virksemi ella myndabingó-spælið, sum hevur ein upplestara á skíggjanum til bólkar. Bæði rigga væl á eini teldli, sum verður hildin upp, so øll í bólkinum síggja.
Hvussu tú skipar fyri einum tíma
- Vel ein lítlan bólk. Fýra til átta fólk er ein hóskandi stødd. Størri bólkar eru truplari at fylgja og kunnu kenna ov skjótt.
- Ger myndirnar stórar. Brúka greiðar linjur og bert ein kendan lut í hvørjari rútu. Umfar kort, sum eru ov full.
- Set fólk væl. Set hvønn luttakara har, tað sær upplestaran og sítt egna kort, og nærindis einum hjálpara, um tørvur er á tí.
- Brúka einfaldar merkir. Stórar flísar, myntir ella eitt pett við fingrinum rigga betur enn blýantar. Hav nakrar eyka.
- Legg fyri einum stuttum tíma. Tríati minuttir eru ofta nóg mikið. Steðga fyrr, um orkan minkar.
National Institute on Aging mælir til at laga virksemi til tað, sum ein persónur enn megnar, so ger kortini og reglurnar einfaldari, tá tað hjálpir.
Hvussu tú lesur myndirnar upp
- Halt myndina upp ella peika á hana á skíggjanum, áðrenn tú tosar.
- Nevn hana greitt við vanligum orðum: „Tekanna.“ Endurtak tað einaferð, spakuliga.
- Bíða. Gev fólki tíð at hyggja og merkja. Les ikki næstu mynd upp, fyrr enn tey flestu hava fingið tíð.
- Greið frá, um tað hjálpir. „Tann reyða blóman“ ella „tann, vit høvdu á túrinum“ kann seta orð á prátið.
- Halt ferðina róliga. Ein róligur upplestari hevur størri týdning enn ein skjótur.
At gera tað valfrítt at vinna
Kapping kann skapa trupulleikar. Ein persónur, sum tapir, kann kenna seg royndan, og ein, sum er ótryggur við at vinna, kann verða spentur. Her eru nøkur onnur val:
- Øll vinna eina mynd. Hvør luttakari nevnir eina mynd, hann ella hon dámar, og bólkurin gleðir seg um hana.
- Deil eitt heilt kort. Bið luttakararnar siga nakað um eina mynd á kortinum hjá sær.
- Spæl, til myndirnar eru uppi. Les allar myndirnar á einum korti upp, byrja so eitt nýtt, uttan at nakar verður fyrsti vinnari.
- Halt virðislønina lítla ella slepp henni. Ein køka ella ein sangur riggar ofta betur enn ein steypur.
At tillaga til fólk á seinni stigum
Fyri tey, sum hava torført við at finna eina mynd, kanst tú brúka eitt kort við bert fýra ella seks rútum, ella geva hvørjum luttakara eitt kort í senn. Lat ein hjálpara halda kortið, meðan persónurin peikar, ella flyt flísina varliga, um tey vilja tað. Summi hava lættari við bert at lurta eftir upplestaranum og njóta ljóðini av orðunum.
Ansa eftir teknum um, at onkur kennir seg illa, til dømis at tey toga seg burtur ella rúnka pannuna, og steðga, um tað hendir. Fyri fleiri hugskot til rólig virksemi, har tú situr, sí virksemi á seinni stigum.
Bingó á røktarheimum og dagtilhaldum
Felags virksemi riggar best, tá tað er lagt til rættis eftir fólkunum í rúminum. Vegleiðingin okkara um felags virksemi á røktarheimum og dagtilhaldum greiðir frá, hvussu tú skipar fyri einum tíma, setur fólk, og hvussu tú tekur tað, um onkur vil fara. Myndabingó riggar eisini væl saman við felagssongi ella eini søgu, og við enda orðatakið sum eitt róligari spæl seinni í tímanum.
Hvat bingó kann og ikki kann
Myndabingó er sosialt og hugnaligt. Tað kann fáa fólk saman, geva eina orsøk til at hyggja at myndum og lurta, og gera ein bólk heitan um hjartað. Tað viðger ikki demens og seinkar ikki gongdina. Met um úrslitið eftir, hvussu fólk síggja út og kenna seg í tímanum, ikki eftir hvør vinnur.
Vanligir spurningar
Hvat er myndabingó fyri fólk við demens?
Tað er ein útgáva av bingó, har stórar myndir verða brúktar í staðin fyri tøl. Luttakararnir merkja myndina á kortinum, tá upplestarin vísir ella nevnir hana. Tað hóskar fólki, sum hevur torført við tølum, og ger spælið lættari at vera við í.
Hvussu skipi eg fyri myndabingó fyri ein bólk?
Brúka nøkur sett av prentaðum kortum ella ein upplestara á skíggjanum, og les eina mynd upp í senn. Tot greitt, halt myndina upp, og gev fólki tíð at finna hana. Halt bólkin lítlan, skunda ikki, og lat fólk merkja kortini við einum fingri, penni ella flís.
Hjálpir myndabingó minninum?
Eingin virksemi er víst at viðgera ella seinka demens. Myndabingó er eitt felags og sosialt spæl. Virðið liggur í felagsskapinum, ljóðinum av upplesturinum og gleðini at finna eina mynd, ikki í ávirkan á minni.
Hvat um onkur vil steðga ella ikki finnur myndina?
Lat tey steðga. Bjóða at finna hana saman, peika á hana, ella flyt flísina fyri tey, um tey vilja tað. At tey kenna seg væl hevur størri týdning enn at gera kortið liðugt.
Keldur
Vit leinkja til teir stovnar og kanningar, sum henda síðan byggir á. Hvør varð kannaður, tá síðan varð dagførd.
- Activities · Alzheimer's Association
- Activities for dementia · NHS
- Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging