Bingo ni iYaloyalo vei ira era Bula vata kei na Dementia

Na bingo e dua na qito kilai ka ni veimaliwai vei ira e levu na qase, ia na naba e rawa ni dredre me muri vei e dua e bula vata kei na dementia. Na bingo ni iyaloyalo e maroroya na ivakarau malua vata ga oqori ka vakaisosomitaka na naba ena iyaloyalo lelevu ka matata. E yaga ena vale, ena parokaramu ni siga, se ena vale ni qaravi. Na idusidusi oqo e vakamacalataka na sala ni qito, na sala ni kena veisautaki, kei na sala ni kena maroroi na marau me liu.

Na sala e cakacaka kina na bingo ni iyaloyalo

E tiko vei na dauqito yadua e dua na kadi e tu kina e dua na ituvatuva ni iyaloyalo, me vaka na bilo ti, puse, senikau, waqa, se basikeli. E vakaraitaka se cavuta na kaciva e dua na iyaloyalo ena veigauna. Era makataki koya na dauqito na iyaloyalo e tautauvata ena nodra kadi. E dua na dauqito e makataki kina e dua na laini taucoko, se na iwasewase era veidinadinati kina na ilawalawa, e rawa ni kacivaka „Bingo“, ia e levu na ilawalawa era biuta laivi na veisisivi ni qaqa.

E rawa ni o vakayagataka na kadi tabaki mai na neitou itaviqaravi tabaki walega, se na qito ni bingo ni iyaloyalo, e tiko kina e dua na kaciva ena sikirini me baleta na ilawalawa. E rau yaga vinaka ruarua ena dua na teveli e laveti cake me ra raica kece na ilawalawa.

Na kena vakarautaki e dua na gauna

• Digia e dua na ilawalawa lalai. E vinaka na va ki na walu na tamata. Na ilawalawa lelevu e dredre me muri ka rawa ni rairai totolo.
• Vakalevutaka na iyaloyalo. Vakayagataka na laini kaukauwa kei na dua ga na ka kilai ena sikuea yadua. Levelia na kadi e osooso.
• Dabea vinaka na tamata. Vakarautaka na dauqito yadua ena vanua e rawa ni raica kina na kaciva kei na nona kadi, ka voleka vei e dua na ivuke ke gadrevi.
• Vakayagataka na ivakatakilakila rawarawa. Na tiki lelevu, ilavo, se na tabaki ena liga e vinaka cake mai na peni. Maroroya eso me sivia.
• Vakarautaka e dua na gauna lekaleka. E dau rauta na tolusagavulu na miniti. Cegu taumada ke sa lutu sobu na igu.

Na National Institute on Aging e vakatura me veisautaki na itaviqaravi me salavata kei na ka e rawa tiko ni cakava e dua na tamata, ka vakarawarawataka na kadi kei na lawa ni yaga oqori.

Na sala ni kacivi ni iyaloyalo

1. Laveta cake na iyaloyalo se dusia ena sikirini ni bera ni o vosa.
2. Cavuta vakamatata, ena vosa rawarawa: „Bilo ti.“ Tovia tale vakadua, vakamalua.
3. Wawa. Solia na gauna me ra raica ka makataki. Kua ni kacivaka na iyaloyalo tarava ni bera ni ra sa rawata na levu.
4. Vakamacalataka, ke yaga. „Na senikau damudamu“ se „na ka eda a vakayagataka ena pikniki“ e rawa ni vakayavalata na veitalanoa.
5. Maroroya na totolo me malua. E bibi cake na kaciva vakacegu mai na kaciva totolo.

Na kena vakatara na qaqa me sega ni bibi

Na veisisivi e rawa ni vakavuna na leqa. E dua e sega ni qaqa e rawa ni rairai via vakatovolei, kei na dua e lomaocaoca ena qaqa e rawa ni lomaocaoca. Oqo eso na sala tale:

• Kece era qaqa ena dua na iyaloyalo. Na dauqito yadua e kacivaka e dua na iyaloyalo e taleitaka, ka ra marautaka vata na ilawalawa.
• Wasea e dua na kadi taucoko. Kerea vei ira na dauqito me ra tukuna e dua na ka me baleta e dua na iyaloyalo ena nodra kadi.
• Qito me yacova ni oti na iyaloyalo. Kacivaka na iyaloyalo kece ena dua na kadi, oti qai tekivu ena dua tale, ka sega ni kacivaki e dua na imatai ni qaqa.
• Maroroya na isolisoli me lailai se biuta laivi. E dua na bisikete se dua na sere e vinaka cake mai na dua na icocovi.

Na kena veisautaki vei ira ena ituvaki e tarava

Vei ira era kunea ni dredre na kena kunei e dua na iyaloyalo, vakayagataka e dua na kadi e va se ono ga na sikuea, se solia vei na dauqito yadua e dua ga na kadi ena veigauna. Laiva e dua na ivuke me taura na kadi ni sa dusia na tamata, se tosoya vakamalua na tiki ena nona veivakadonui. Eso na tamata era kunea ni rawarawa cake me ra rogoca ga na kaciva ka marautaka na rorogo ni vosa.

Raica na ivakatakilakila ni sega ni marau, me vaka na kena vagolei tani se na matabubu, ka cegu kevaka era basika. Me baleta eso tale na vakasama ni itaviqaravi vakanomodi, raica na itaviqaravi ni ituvaki e tarava.

Bingo ena vale ni qaravi kei na parokaramu ni siga

Na itaviqaravi ni ilawalawa e yaga vinaka cake ni vakarautaki me salavata kei ira na tamata era tiko ena rumu. Na neitou idusidusi ni itaviqaravi ni ilawalawa me baleta na vale ni qaravi kei na parokaramu ni siga e vakamacalataka na sala ni vakarautaki ni dua na gauna, na dabe ni tamata, kei na kena qaravi ira era via lako tani. Na bingo ni iyaloyalo e veitauvi talega vinaka kei na lagasere vata se dua na italanoa, kei na vakacavara na vosa kilai me dua na qito vakanomodi ena gauna tarava.

Na ka e rawa kei na ka e sega ni rawa ni cakava na bingo

Na bingo ni iyaloyalo e ni veimaliwai ka marautaki. E rawa ni kauta vata na tamata, solia e dua na inaki me ra raica na iyaloyalo ka rogoca, ka vakavuna na ilawalawa me marau. E sega ni qarava na dementia se vakaberaberataka na kena toso. Vakarautaka na kena rawa-ka ena nodra irairai kei na nodra rairai ena loma ni aua, sega ni o cei e qaqa.