Nittartakkakkut pinngitsuutit dementiaqartut

Ilaqutariit amerlaqisut pinngitsuutinik dementiaqartunut nittartakkakkut pinngitsunik ujarartortarput, tamarmik peqarlutik atorusussatik niuernermik, isissutissamik imaluunniit akilissutinik pisariaqartitsiginatik. Toqqagassat pitsaanerpaat ajornanngitsut, assinik tunngaveqartut unitsittussallunilu ajornanngitsut. Ataatsimoorluta misigissagassaapput, uuttuunneqarsinnaasututunngitsut. Ilitsersuut manna takutippaa suna ujarneqartariaqartoq, pinngitsuut qanoq piareersarneqartariaqartoq, aammalu pinngitsuutit taakku suna sussaanngitsut.

Pinngitsuut nittartakkakku dementiaqarnermut qanoq naleqquttarpa?

Pinngitsuut dementiaqartunut naleqquttarpoq ilisarinninnernik pisariaqartitsippat, eqqaamasariaqaratik. Assit marluk assingusut naapertuineq, assi tarrata assinganik tikkuineq, imaluunniit korngummut eqqortumut piiarneq tamarmik isigineqartumik pissutigalugu atorneqarsinnaapput. Pinngitsuutit malittarisassamik, oqaasinik, kisitsinermik imaluunniit siornatigut iliuuseqarsimasumik eqqaasitsiniaqartussat ajoraluartarnerusumik misigineqarsinnaasarput.

Alzheimer’s Association siunnersuuppoq suliassat inup suli nuannarisaasa pitsaasullu suliffeqarsinnaasaannut tunngaveqartassasut, aammalu ikiornermik pisariaqartinnagu iluatsitsisinnaalluni. National Institute on Aging siunnersuuppoq suliaq ajornanngortillugu illersorneqartassasoq, inup pisinnaasaa allanngorpat unitsinnagu.

Golden Moments-imi pinngitsuutit nittartakkakkut ammasinnaasut

Pinngitsuut ataaniittoq tamarmik nittartakkamit aalaakkaanngitsumik ammasinnaapput. Amerlanerit tablet-imi imaluunniit qarasaasiami pinngitsuusinnaapput; allat naqitinneqarsinnaallutik.

• Picture pairs. Assinik naapertuinerit angisuut assit ersillugit, piffissaanermik nalunaarsuinermillu peqarnatik. Pinngitsuutimut siullermut naleqqooq.
• Find the same. Assi ataaseq qulaani, assilu assingasoq marluunnit sisamaanut toqqaanermi ataani.
• Shadow match. Tarrak saamasoq qulaani erserpoq; assi taassuma saneraa tikkuaruk.
• Sort together. Assimik tikkuigit, kingornalu kornguani ilanngullugu, assersuutigalugu igaffik imaluunniit naatsiivik.
• Picture puzzle. Assi immikkoortunut avinneqarsimavoq, assilu tamaat ersilluni malittarisassatutippoq.
• Finish the saying. Oqaatsit nalunngitsut oqaaseq kingulleq amigaateqartoq; toqqaanermik tikkuigit imaluunniit naaneruk takutikkit.
• Conversation cards. Assinik kortit apeqqutinik ammasunik, oqaloqatigiinnissamut uuttuunnerunagu. Naqitinneqarsinnaapput.
• Photo pairs. Naapertuinerit atorfimmiit assinit toqqaqqakkatit. Assit quppernermi atorfimmiittarput.
• Calm breathing. Arruinnerusoq nipaarlutillu anersaartarnermut uniffaarnermullu unitsitsineq. Illit aallartittaat aammalu unitsittaat.

Oqaasinik ujjaqqoq, qalipaatinik misissueqqissaaneq aammalu bingo assinik iluaqutaallutik suliassatitut naqitinneqarsinnaallutik. Takuuk dementiaqarnermut suliassat naqitinneqarsinnaasut pinngitsut.

Pinngitsuuteqartarnissaq qanoq piareersartarneqarsinnaasoq

1. Piffissaq eqqissisimasoq toqqaannaruk inuk qasuersaareerluni. Ullumikkut kingulliup nalaani inunnit amerlasuunut ajornarnerusinnaasarpoq, taamaalilluni nammineq misigisatit misissukkit.
2. Skærm-it anginerusoq atoruk. Tablet inissisautimikkut imaluunniit qarasaasiaq qupperneq angisortillugu takuneq attornerlu ajornannginnerusarpoq.
3. Quppernerit allat matukkit nalunaarutillu unitsikkit. Takutitsineq tupinnartumik ammavoq misigissarneq pitsaaliussaq unitsissinnaavaa.
4. Inup saani ingikkit, akianiitinngikkit. Ataatsimoorluta isiginneq kammaginninnerusumik misigisarpoq, uuttuunnerunani.
5. Pinngitsuut ataaseq minutsit tallimanit qulinnanut aallaavigiuk. Inuk attorluni imaluunniit tikkuilluni pilersaarusiorsinnaavoq, illit periarfigisarlugulu.
6. Pitsaasumik unitsigit. Ataaseq naammassiguk, kingornalu assimik ataatsimik oqaloqatigalugu imaluunniit tiimik imerusuutigissalluni.

Isertorneq isumannaallisaanarlu atorfinnik ataatsimut atugassanik

• Assit atorfimmiittarput. Photo pairs-imi assit nammineq toqqaakkat atorneqartarput, quppernermilu atorfimmiittarput. Misissukkit kikkut allat qarasaasiaq imaluunniit tablet ammasinnaaneraat.
• Attaveqaatit ilanngaatit allallu inaaruk. Pinngitsuutit nittartakkamit toqqaannartumik atukkit, bannernillu apeqqutinik inuttut paasissutissanik kissaateqartunik attakkit.
• Akiliutit kontullu immikkut ittut. Inuk isissutissamik imaluunniit kortimik normuinik qinnuteqartumi quppernermi kisimiitikkuk.
• Nassaarluni aallarnissaq isumagikkit. Tablet pissarsiaruk inuk illumit anisinnaasoq ataatsimi nassaarniarsinnaanngorlugu.

Misissuinermik annertunerusumik takusinnaavutit qanoq dementiaqarnermut app-it pinngitsuutillu toqqarneqartariaqartut aammalu tablet imaluunniit telefon qanoq piareersarneqartariaqartoq.

Pinngitsuutit taakku suna sussaanngitsut

Nittartakkakkut pinngitsuutit dementiaqartunut periarfissaapput piffissamik nuannaarnermikkut atuisinnaalluni, assinik ataatsimoorluta isiginnaalluni, aammalu niksatsinngitsumik peqataasunut. Dementia katsorsarneq ajorpaat, arriissutissaanik imaluunniit pinngorsinnaanngortitsaanermik. Nalunaarsuutaavoq assersuutigalugu Federal Trade Commission-ip 2016-imi Lumosity-mut iliuusaa, tarrarsuinermik sungiusaatit tunngatillugu saqqummiussaqarsimanera uppernarsarneqarsinnaanngimmat. Mianersoruk pinngitsuut, app imaluunniit nittartagaq eqqaamasaanermik pitsanngorsaanermik neriuuteqartoq, tarratit nalunaarsuisartoq imaluunniit appariinnerit utertissinnaanera allaatigiguk.

Pinngitsuutit taakku ullup ilaannik atukkit, nipilersortarneq, pisunneq, oqaloqatigiinneq aammalu qasuersaaneq aamma ilaallutik. Pinngitsuutit eqqissisillugit pitsanngorsarnissaannut atuakkiani atuarsinnaavutit qanoq inummut dementiaqarlumut peqarlutit pinngitsuuteqartarneqarsinnaasoq aamma eqqaamasaatinik pinngitsuutit uuttuunngitsut.

Qanga unitsinneqartariaqartoq

Unitsigit inuk qasulluni, eqqissisimanngitsumik, kamalilluni imaluunniit nuannaarutiginngikkuni. Soqutiginnippat unitsigit. Piareerluni unitsinneq naleqqavoq. Ullut allat uteqqisinnaavat, imaluunniit oqaloqatigiinnermut pisunnermulluunniit allanngortissinnaallutit.