Golden MomentsMĩbango ya andũ arĩa marĩ na thĩna wa kũriganĩrwo (dementia)

Maũndũ ma gwĩka

Maigana ma tũhũ ma intanetinĩ, hatarĩ kũharũrũkia

Gĩkĩrĩtwo kĩerũ Gũthoma kwa ndagĩka 4Nĩ gĩkundi kĩa Golden Moments · Ũrĩa twandĩkaga

Icookio rĩkuhĩ

Maigana marĩa mahũthũ makĩria ma tũhũ ma intanetinĩ harĩ andũ arĩa matũũraga na mũrimũ wa kũriganĩrwo nĩ marĩa mahingũkaga thĩinĩ wa kĩrorohĩ, hatarĩ app na hatarĩ akaunti. Golden Moments ĩrĩ na maigana mahũthũ ma mbica ma kũhũthĩra na kibao kana kompiũta: kũringithania, kuona mbica ĩrĩa ĩhaanaine, gũkũrania indo ikoni-inĩ, gũcokanĩrĩria mbica, na gũikara kahinda kanini ga kũhuhĩria mĩhũmũ. Ikaraga hakuhĩ na mũndũ ũrĩa ũmenyagĩrĩra na mũtige rĩrĩa othe ekwenda. Gũtirĩ igana rĩrigitagia kana rĩgiragia mũrimũ wa kũriganĩrwo; ũmwega warĩo nĩ wĩra mwega wa gwĩkenia hamwe mũhooreire.

  • Thuura maigana marĩa mekagwo na ũndũ wa kũmenya mbica, no ti na ũndũ wa kũririkana watho, kiugo kana gĩtiri.
  • Hingũra igana thĩinĩ wa kĩrorohĩ kĩa kibao kana kompiũta, ikaraga hakuhĩ na mũndũ ũcio, na ũmũreke ahutie kana onanie na kĩara.
  • Hũthĩra kĩonero kĩnene kana kĩgũrũ, na ũrige marimenyithia na matabu mangĩ mbere ya kwambĩrĩria.
  • Maigana ma mbica maigaga mbica thĩinĩ wa kĩrorohĩ kĩa kĩndũ kĩu; thoma ũhoro wa ũgitĩri mbere ya kuongerera mbica cia famĩlĩ kĩndũ-inĩ kĩa gũkomanĩra.
  • Gũtiga tene nĩ ũndũ mwega. Gũtirĩ kĩndũ thĩinĩ wa maigana maya gĩthimagĩra kana gĩtaraga mũndũ ũcio.
Thĩinĩ wa rũkungu rũrũ (icunjĩ 6)
  1. Nĩ kĩĩ gĩtũmaga igana rĩa intanetinĩ rĩagĩrĩre harĩ andũ arĩa marĩ na mũrimũ wa kũriganĩrwo?
  2. Maigana ma Golden Moments marĩa ũngĩhingũra thĩinĩ wa kĩrorohĩ
  3. Ũrĩa ũngĩhaarĩria kahinda ka igana
  4. Ũgitĩri na ũmenyereri kĩndũ-inĩ kĩa gũkomanĩra
  5. Ũrĩa maigana maya mangĩhota na matangĩhota gwĩka
  6. Rĩrĩa wagĩrĩirwo nĩ gũtiga

Famĩlĩ nyingĩ icaragia maigana ma tũhũ ma intanetinĩ ma mũrimũ wa kũriganĩrwo tondũ nĩ ciendaga kĩndũ kĩa gwĩka hamwe gĩtarĩ bathire ya thitũ, kwĩyandĩkithia kana karati ya kũrĩha. Mĩhiano mĩega makĩria nĩ ĩrĩa ĩhũthũ, ya mbica, na ĩhũthũ gũtiga. No nginya ĩiguo ta kahinda keega ga hamwe, no ti ta kĩgeranio. Kĩrĩra gĩkĩ nĩkĩtaaragĩria maũndũ marĩa wagĩrĩirwo nĩ kũrora, ũrĩa ũngĩhaarĩria igana, na ũrĩa maigana maya mangĩhota na matangĩhota gwĩka.

Nĩ kĩĩ gĩtũmaga igana rĩa intanetinĩ rĩagĩrĩre harĩ andũ arĩa marĩ na mũrimũ wa kũriganĩrwo?

Igana nĩ rĩagĩrĩire andũ aingĩ arĩa matũũraga na mũrimũ wa kũriganĩrwo rĩrĩa rĩbataraga mũndũ amenye kĩndũ kĩrĩa arona handũ ha kũririkana. Kũringithania mbica igĩrĩ ihaanaine, kũhutia mbica ĩrĩa ĩhaanaine na kĩĩruru, kana gũikia kĩndũ ikoni-inĩ rĩrĩa rĩagĩrĩire ciothe cihooyaga ũndũ wa ũrĩa maitho marona ihinda rĩu. Maigana marĩa meyendagia kũririkana watho, kiugo, namba kana ũndũ ũrĩa wekĩtwo mbere nĩ makoragwo mararehaga mĩtangĩko.

Alzheimer’s Association nĩ ĩtaaragĩria maũndũ marĩa megiritie harĩ maũndũ marĩa mũndũ arĩ o nakenagĩra na marĩa no ahote gwĩka, na marĩa mamwĩtĩkĩragia kũgaacĩra atarĩ na ũteithio. National Institute on Aging ĩtaaragĩria kũhũthia wĩra ũtuĩke mũhũthũ makĩria handũ ha kũũtiganĩria rĩrĩa ũhoti ũgarũrũka.

Maigana ma Golden Moments marĩa ũngĩhingũra thĩinĩ wa kĩrorohĩ

O igana rĩrĩ haha thĩ nĩ rĩhingũkaga kuuma gĩcunjĩ-inĩ kĩa intanetinĩ hatarĩ kũharũrũkia. Maingĩ mahũthĩkaga na kibao kana kompiũta; mamwe no mahote gũkururwo.

  • Picture pairs. Mbica nene cia kũringithania irĩ oneku, hatarĩ mathaa ma gũtara kana gĩtiri. Nĩ rĩega ta igana rĩa mbere.
  • Find the same. Mbica ĩmwe igũrũ, na ĩrĩa ĩhaanaine gatagatĩ-inĩ ka ithatũ igĩrĩ nginya inya thĩ.
  • Shadow match. Kĩĩruru kĩhooreire kĩonekaga igũrũ; hutia mbica ĩrĩa ĩkĩũmbaga.
  • Sort together. Hutia mbica, ũcooke ũhutie ikoni rĩrĩa rĩagĩrĩire, ta rĩa riko kana rĩa mũgũnda.
  • Picture puzzle. Mbica nĩ ĩtinangĩtio icunjĩ na mbica yothe ĩikaraga ĩrĩ oneku ta mũtongoria.
  • Finish the saying. Thimo iria cimenyekanĩte irĩ na kiugo kĩa mũthia kĩagĩte; hutia ithatũ rĩmwe kana onania mũthia.
  • Conversation cards. Karati cia mbica irĩ na ciũria cia kwambĩrĩria mĩario, no ti kũgeria. No cikururwo o nacio.
  • Photo pairs. Mbica cia kũringithania ithondeketwo kuuma mbica iria ũthuuranĩte kĩndũ-inĩ gĩaku. Mbica icio ciikaraga thĩinĩ wa kĩrorohĩ kĩa kĩndũ kĩu.
  • Calm breathing. Kahinda kahooreru na gatuukanĩirie ga kũhuhĩria mĩhũmũ hamwe. Wee nĩwe ũkambagĩrĩria na ũgatiga.

Word search, coloring na picture bingo o nacio nĩ irĩ ho ta mawĩra ma gũkururwo. Rora mawĩra ma tũhũ ma mũrimũ wa kũriganĩrwo ma gũkururwo nĩguo ũmenye makĩria.

Ũrĩa ũngĩhaarĩria kahinda ka igana

  1. Thuura ihinda rĩhooreire rĩrĩa mũndũ ũcio ahurũkĩte. Hwaĩ-inĩ no kũkorwo kũrĩ kũritũ harĩ andũ amwe, nĩ ũndũ ũcio rora mũtaratara wanyu mbere.
  2. Hũthĩra kĩonero kĩnene. Kibao kĩigĩrĩirwo kĩgũrũ-inĩ, kana kompiũta ĩrĩ na kĩrorohĩ kĩnenehetio, nĩ ĩhũthũ kuona na kũhutia.
  3. Hinga matabu mangĩ na ũrige marimenyithia. Mahiũ ma gũkũra makĩũka o rĩmwe nĩ mahĩndaga mũndũ na no mathũkie kahinda keega.
  4. Ikara hakuhĩ na mũndũ ũcio, no ti mũkĩrũngaine. Kũrora hamwe kũiguo ta gũkorwo hamwe na ti ta kĩgeranio.
  5. Ambĩrĩria na igana rĩmwe rĩa ndagĩka ithano nginya ikũmi. Reke mũndũ ũcio ahutie kĩonero kana onanie na kĩara, o mũkĩgarũranaga.
  6. Tiga mũrĩ na ũndũ mwega. Rĩkia mũceera ũmwe, ũcooke mwarie ũhoro wa mbica ĩmwe kana mũrĩe cai.

Ũgitĩri na ũmenyereri kĩndũ-inĩ kĩa gũkomanĩra

  • Mbica ciikaraga kĩndũ-inĩ. Photo pairs ĩhũthagĩra mbica iria ũthuuranĩte, na ciikaraga thĩinĩ wa kĩrorohĩ kĩa kĩndũ kĩu. Rora nũũ ũngĩ wĩ na ũhoti wa kũhingũra kompiũta kana kibao kĩu.
  • Epũka honge cia na nja na matangazo. Hũthĩra maigana kuuma gĩcunjĩ-inĩ kĩu kĩene, na ndũkahutie matangazo kana ndũmĩrĩri iria ciũragia ũhoro waku wa mwene.
  • Iga marĩhi na akaunti mwanya. Ndũkanatige mũndũ ũcio arĩ wiki kĩonero-inĩ kĩrĩa kĩũragia kiugo kĩa hitho kana namba ya karati.
  • Roraga mũndũ ndakahiũke na kĩndũ. Iga kibao harĩa atangĩkinyĩra angĩkorwo no oime nja nakĩo.

Nĩguo ũgĩe na mũtaratara mũnene makĩria, rora ũrĩa ũngĩthuura app na maigana ma mũrimũ wa kũriganĩrwo na ũrĩa ũngĩhaarĩria kibao kana thimũ.

Ũrĩa maigana maya mangĩhota na matangĩhota gwĩka

Maigana ma intanetinĩ nĩ maheaga andũ arĩa matũũraga na mũrimũ wa kũriganĩrwo mweke wa gũkenagĩra kahinda, kũrora mbica hamwe, na gwĩkĩra hinya ũndũ-inĩ hatarĩ kũhatĩrĩrio. Matirigitagia mũrimũ wa kũriganĩrwo, matiwĩkĩrĩragia hinya kana kũũgirĩria. Kĩonereria kĩmwe kĩrĩa kĩarĩtwo mũno nĩ ciĩko cia Federal Trade Commission cia 2016 igũrũ rĩa Lumosity nĩ ũndũ wa ciugo cia gũruta meciiria iria itaarĩ na ũira. Ikaraga wĩhũgĩte igana, app kana gĩcunjĩ kĩa intanetinĩ kĩrĩa kĩeranagĩra kũririkana kwega makĩria, gũtara meciiria maku kana kuuga atĩ no kĩgarũre gũthũka.

Hũthagĩra maigana maya ta gĩcunjĩ kĩmwe kĩa mũthenya ũrĩa o naguo ũrĩ na nyĩmbo, gũceera, mĩario na kũhurũka. Nĩguo ũthome ũrĩa ũngĩtũma maigana makorwo mahoreire no ti ma mĩtangĩko, rora ũrĩa ũngĩigua na mũndũ ũrĩ na mũrimũ wa kũriganĩrwo na maigana ma kũririkana marĩa matageragia.

Rĩrĩa wagĩrĩirwo nĩ gũtiga

Tiga rĩrĩa mũndũ ũcio akuoneka anogete, atarĩ na ũhurũku, arakarĩte kana atarĩ na thayũ. Tiga rĩrĩa atekũiguaga ũkenu. Gũtiga tene nĩ ũndũ mwega. No mũcooke rĩngĩ mũthenya ũngĩ, kana mũgarũre mũthiĩ mĩario-inĩ kana gũceera.

Ciũria iria ciũragio kaingĩ

Nĩ maigana marĩkũ ma tũhũ ma intanetinĩ andũ arĩa matũũraga na mũrimũ wa kũriganĩrwo mangĩhota, matarĩ kũharũrũkia kĩndũ?

Maigana mahũthũ ma mbica nĩmo mega makĩria: kũringithania mbica igĩrĩ ihaanaine, kuona mbica ĩrĩa ĩhaanaine kuuma harĩ ithatũ nini, gũkũrania indo ikoni-inĩ, na mbica ĩtinangĩtio icunjĩ iria ingĩcokanĩrĩrio. Golden Moments ĩrĩ na maya thĩinĩ wa kĩrorohĩ, hatarĩ kũharũrũkia na hatarĩ akaunti. Ambĩrĩria na mũhiano wa mbica ũrĩa mũnene makĩria ũrĩa ũngĩoneka.

Maigana ma «gwĩkĩra meciiria hinya» nĩ mateithagia mũrimũ wa kũriganĩrwo?

Gũtirĩ igana rĩonanĩtie atĩ rĩngĩrigita, rĩkĩrĩrĩrie kana rĩgirĩrie mũrimũ wa kũriganĩrwo. Federal Trade Commission ya Amerika nĩ yekire ciĩko igũrũ rĩa kambuni cia gũruta andũ «gwĩkĩra meciiria hinya» nĩ ũndũ wa ciugo iria itaarĩ na ũira. Hũthagĩrai maigana maya tondũ nĩ makenagia na nĩ mahũthũ kũhũthĩra hamwe, no ti ta ũrigiti.

Maigana ma intanetinĩ nĩ marĩ na ũgitĩri harĩ mũndũ ũrĩa ũrĩ na mũrimũ wa kũriganĩrwo?

No makorwo marĩ na ũgitĩri, mũngĩmenyagĩrĩrwo. Iga kĩndũ kĩu harĩa mũndũ ũrĩa ũngĩthiĩ nakĩo atangĩkinyĩra, epũka matangazo na honge iria ciumanagia na kũndũ kũngĩ, na ndũkanatige mũndũ arĩ wiki kĩonero-inĩ kĩa kũrĩha kana kĩa akaunti. Rora mĩtugo ya ũgitĩri wa kĩndũ kĩu mbere ya kũhũthĩra mbica.

Ĩ mũndũ ũcio angĩrakara nĩ ũndũ wa igana?

Garũra ũthiĩ igana rĩrĩa rĩhũthũ makĩria, hũthĩra mbica nini, kana ũgerie igana rĩngĩ. Angĩigua ũũru, iga kĩndũ kĩu na ũmwĩre mũrĩe kĩndũ, mũthiĩ gũceera kana mũine rwĩmbo. Igana rĩrĩa rĩrehaga mĩtangĩko rĩtiagĩrĩirwo nĩ kũrĩĩkia.

Kĩhumo kĩa ũhoro

Nĩ tũnyitanĩte na ikundi na mothuthuria marĩa rũkungu rũrũ rwĩhokete. O kĩmwe nĩ kĩarorirwo rĩrĩa rũkungu rũkĩrĩtwo kĩerũ.

  1. Activities at Home: Planning the Day for a Person Living with Middle- or Late-Stage Alzheimer's · Alzheimer's Association
  2. Activities · Alzheimer's Association
  3. Activities for dementia · NHS
  4. Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
  5. Lumosity to Pay $2 Million to Settle FTC Deceptive Advertising Charges for its 'Brain Training' Program · Federal Trade Commission

Wĩhaarĩirie mũthako mũhooreru?

Mbica nene, gũtirĩ thaa ya gũtara ihinda, gũtirĩ morũngo na gũtirĩ kwĩyandĩkĩithia. Thakai hamwe thĩinĩ wa kĩheani kĩanyu kĩa ũhoro.

Thaka mũthakoRora mĩthako yoothe

Kuua mĩthako ĩno nawe

Apu ya tũhũ ya Golden Moments nĩ ũndũ wa iPhone, iPad na Android: tũbathiĩ twa mbica nene, mĩthako ĩrĩ na mbica cia famĩlĩ yanyu mwene, na ikundi cia mbica iria irutaga wĩra hatarĩ Wi‑Fi. Gũtirĩ akaunti, biacara cia kũmenyithia, thaa ya gũtara ihinda kana morũngo.

Yoe thĩinĩ wa App StoreYoe thĩinĩ wa Google Play