Demansı Olan Birinin Yeterince Su ve Sıvı Almasına Yardım Etmek

Demansla yaşayan biri su içmeyi unutabilir ya da susadığını fark etmeyebilir. Gözden uzak ya da tutması zor bir bardak da kolayca gözden kaçabilir. Rutinde yapılacak küçük değişiklikler, içeceğin kabul edilmesini kolaylaştırırken kişinin kontrolünü elinde tutmasını sağlayabilir.

Alzheimer’s Association’ın yeme ve içme konusundaki rehberi, gün boyunca küçük bardaklarla sıvı sunmayı ve içinde su bulunan yiyecekleri önerir. Dementia Australia’nın beslenme önerileri da tanıdık içecekleri ve kolay erişimi önerir. Bu sayfa genel fikirler sunar; belirli bir kişi için günlük sıvı hedefi vermez.

Bir içeceği nasıl daha kolay fark edilir ve erişilir hale getirebilirim?

Kişinin sevdiği bir içeceği görebileceği ve uzanabileceği bir yere koyun. Tutması rahat, tanıdık bir bardak ya da şişe kullanın. Kişi belirli bir sıcaklığı, tadı ya da bardağı tercih ediyorsa bunu aklınızda tutun. Birçok içecek arasında seçim yapmasını istemek yerine tek ve küçük bir seçenek daha kolay olabilir.

İçecekleri kişinin zaten bildiği rutinlerin parçası olarak sunun: bir öğün, bir mola ya da dışarıda bir ziyaret. Küçük bir bardak, büyük bir bardaktan daha az yüklü görünebilir. İçeceği daha sonra tekrar sunun; bunu bir sınava ya da kişinin unuttuğunu hatırlatmaya dönüştürmeyin.

Kişi içeceği kendisi koyabiliyor ya da taşıyabiliyorsa, bırakın kendisi yapsın. Yardım isterse, bardağı koymadan ya da eline vermeden önce sorun. Yeni bir bardak, pipet ya da yer tanıdık gelmeyebilir; bu yüzden aynı anda yalnızca bir şeyi değiştirin ve işe yarayanı koruyun.

Bir gezi için kişinin sevdiği bir içeceği götürün ve bir mola ya da öğün sırasında sunun. Birden fazla kişi yardım ediyorsa, kişinin onayıyla tercih ettiği içeceği ve bardağı paylaşın. İçeceği erişilebilir tutun, ama yerini değiştirmeden ya da ona vermeden önce sorun.

Hangi içecekleri ya da yiyecekleri sunabilirim?

Kişinin sevdiği ve güvenle içebildiği içeceklerle başlayın. Su bir seçenektir; süt, çorba, smoothie ya da başka tanıdık içecekler de kişinin tercihlerine ve bakım planına uygun olabilir. Bazı meyveler ve diğer yiyecekler de su içerir. Alzheimer’s Association, yüksek su içeriğine sahip seçenekler arasında meyve, çorba, milkshake ve smoothie’leri sayar.

Kişi bir içeceği reddederse onda ısrar etmeye gerek yoktur. Başka tanıdık bir seçenek sunun ya da daha sonra deneyin. Özellikle kişinin sıvılarla ilgili tıbbi talimatları varsa, diyeti ya da içecek planını değiştirmeden önce hekiminize ya da diyetisyenine danışın.

Tuvalet ziyaretlerini azaltmak için içecekleri kısıtlamalı mıyım?

Bir sağlık uzmanı bireysel bir plan vermedikçe kazaları önlemek için sıvıyı azaltmayın. Alzheimer’s Association, sıvıların kısıtlanmasının susuzluğa ve başka sorunlara yol açabileceği konusunda uyarır. Tuvaleti bulmak ya da kullanmak için yardıma ihtiyaç duyan kişi, farklı bir destekten yararlanabilir. Kontinans rehberimiz tuvalet rutinlerini ve mahremiyeti anlatır.

Sıvıyı kısa sürede çok miktarda içmesini istemek yerine gün boyunca dengeli bir şekilde sunun. Mevcut tıbbi talimatlara uyun ve kişi için uygun miktarı hekiminize sorun. Genel bir internet sayısına güvenmeyin; sıvı ihtiyacı değişkenlik gösterir ve bazı kişilerin tıbbi bir sıvı planı vardır.

Hangi değişikliklere dikkat etmeliyim?

Kişinin olağan düzeninden farklı olan şeylere dikkat edin. Normalden çok daha az içebilir, sevdiği bir içeceğe dokunmayabilir ya da eskisinden daha fazla yardıma ihtiyaç duyabilir. Kuru ağız, baş dönmesi, olağandışı yorgunluk ya da idrar değişiklikleri de bir sağlık uzmanına danışmak için sebep olabilir. Bu belirtilerin başka nedenleri olabileceği için susuzluğu kendiniz teşhis etmeye çalışmayın.

Ne fark ettiğinizi ve ne zaman fark ettiğinizi yazın. Kişinin hasta olup olmadığını, sıcak bir ortamda bulunup bulunmadığını ya da bir içeceği tutmakta ya da yutmakta zorlanıp zorlanmadığını not edin. Alzheimer’s Association, demansı olan bir kişide susuzluk belirtilerinin fark edilmesinin zor olabileceğini belirtir. Ani bir değişiklik olursa ya da endişelenirseniz bir doktor ya da başka bir sağlık uzmanıyla iletişime geçin.

İçmek zorlaşmışsa ne yapmalıyım?

Kişi öksürürse, boğulursa, ağzında yiyecek ya da içecek tutarsa ya da yeni bir yutma güçlüğü yaşarsa durun ve nitelikli bir sağlık uzmanına danışın. Bir uzman o kişi için önermedikçe içecekleri koyulaştırmayın, yiyeceğin kıvamını değiştirmeyin ya da yutma teknikleri denemeyin. Yeni çiğneme ya da yutma sorunlarında ne yapılacağı konusunda öğün rehberimiz bilgi verir.

Kişinin ağzı kuruysa, dişleri ağrıyorsa ya da takma dişleri rahatsız ediyorsa, neler hissettiğini sorun ve bir diş hekimi ya da doktorla iletişime geçin. Ağız ağrısı içmeyi zorlaştırabilir. Ağız bakımını nazikçe desteklemenin yolları için ağız bakımı rehberimize bakın.

Ani karışıklık hemen tıbbi yardım gerektirir. NHS’in ani karışıklık rehberi insanların kendi kendilerine teşhis koymamasını önerir. Yaşadığınız yerdeki acil servisleri ya da acil bakım sürecini kullanın.

İçeceği baskı yapmadan nasıl sunabilirim?

Teklifi yapın, sonra kişiye karar vermesi için zaman tanıyın. Daha sonra içmek ya da farklı bir bardak seçmek isteyebilir. Düzeltmekten, pazarlık etmekten ya da içmeye zorlamaktan kaçının. Sık sık reddediyorsa, içeceğin kolay ulaşılabilir olup olmadığını, tadını ve sıcaklığını sevip sevmediğini ve kişinin ortamda rahat olup olmadığını kontrol edin.

Neyin yardımcı olduğunu kişiye sorun ve tercihlerini diğer yardımcılarla yalnızca kişi onaylarsa paylaşın. Tanıdık bir bardak, seçtiği bir yer ya da sakin bir an içmeyi kolaylaştırabilir. Sorun sürerse, kişiye özgü tavsiye için bir hekime ya da diyetisyene danışın.

Amaç, içeceklerin kişinin kabul edeceği bir şekilde sunulmasıdır. Nazikçe teklif edin, seçimine saygı gösterin ve ihtiyaçlar değiştiğinde profesyonel tavsiye alın.