Demansı Olan Biri İçin Tuvalet ve İnkontinans Desteği

Tuvalet sorunları kişi ve ona yardım edenler için üzücü olabilir. Bir kazayı bir başarısızlık değil, bir bakım ihtiyacı olarak görün. Hangi desteğin rahat hissettirdiğini sorun, kişiyi süreçte tutun ve mahremiyetini koruyun. Kişi bazı adımları tek başına yapabilir ya da yakınında tanıdık bir yardımcı isteyebilir.

Alzheimer’s Association’ın inkontinans rehberi, Dementia Australia’nın kontinans önerileri ve NHS’nin demanslı birine bakım rehberi, sorunlar başladığında onur, basit destek ve profesyonel tavsiye önerir. Bu sayfa genel bilgidir; bir teşhis ya da kişisel bakım planı değildir.

Yeni bir tuvalet sorunu her zaman demanstan mı kaynaklanır?

Hayır. Yeni ya da kötüleşen bir sorunun birkaç nedeni olabilir. Demans, tuvalete gitme ihtiyacını fark etmeyi, tuvaleti bulmayı ya da kıyafeti yönetmeyi zorlaştırabilir. Diğer olasılıklar arasında enfeksiyon, kabızlık, ilaç etkisi ya da hareket etmede zorluk vardır. Bir bakım veren, tek bir kazadan nedeni anlayamaz.

Mesane ya da barsak kontrolü değiştiğinde bir doktora ya da başka bir sağlık uzmanına başvurun. Yararlıysa, değişikliğin ne zaman başladığını, neyi gözlemlediğinizi ve kişinin ağrı ya da rahatsızlık belirtip belirtmediğini not edin. Bu, uzmanın odaklı sorular sormasına yardımcı olabilir. Genel bir rehbere dayanarak ilaç durdurmayın ya da değiştirmeyin.

Kişi birdenbire karışırsa, NHS’nin ani karışıklık konusundaki açıklaması ani karışıklığın acil dikkat gerektirdiğini anlatır; yerel acil servisler üzerinden hemen tıbbi yardım isteyin. Tuvalet alışkanlıklarındaki yavaş bir değişiklik farklıdır, ama yine de profesyonel bir görüşmeyi hak eder.

Tuvaleti daha kolay bulunur ve kullanılır hale nasıl getirebilirim?

Yolu net ve kolay görülür yapın. Gece lambası, yürümek için yeterli alan ve günlük eşyaların tanıdık yerleşimi yardımcı olabilir. Kişi tanıyorsa kapıdaki basit bir kelime ya da resim faydalı olabilir. Kişi mahremiyeti tercih edebileceği için banyo kapısını açık bırakmadan önce sorun.

Kişinin yönetebileceği kıyafetler, ekstra adımları azaltabilir. Olağan kıyafetleri erişilebilir tutun ve kişinin alışkın olduğu bir düzeni bozacak yeni bir kapatma ya da saklama değişikliğinden kaçının. Ev güvenliği rehberimiz, aydınlatmayı ve banyoya açık bir yolu ele alır. Banyo ekipmanını değiştirmeden ya da tutunma barları eklemeden önce bir iş terapisti ya da başka bir nitelikli uzmana danışın.

Oda, mahrem ve tanıdık hissettirmeli. Kişinin tuvalet ya da başka bir nesne sanabileceği eşyaları azaltın. Işık düğmesi kolay bulunsun. Her seferinde bir şeyi değiştirin ve yalnızca kişi rahatsa tutun.

Kişinin tuvalete ihtiyacı olabileceği zaman ne diyebilirim?

Sıradan yetişkin sözcükleri ve sakin bir ses tonu kullanın. “Banyoyu kullanmak ister misiniz?” gibi kısa bir teklif, kişiye yanıt verme şansı verir. Bebek konuşmasından, alaydan, herkese açık hatırlatmalardan ya da başkaları önündeyse utandırabilecek sorulardan kaçının.

Bazı insanlar ihtiyacını sözle değil, davranışla gösterir. Huzursuzlanabilir, volta atabilir, kıyafetini çekiştirebilir ya da tanıdık bir odaya doğru hareket edebilir. Bu belirtiler kişinin tuvalete ihtiyacı olduğunun kanıtı değildir, bu yüzden nazikçe yardım önerin ve yanıtını dikkatle izleyin.

Tanıdık bir saatteki tuvalet ziyareti kişiye uyuyorsa, gününün bir parçası olarak sunun. Bir rutin bir davet olmalı, bir talimat değil. Reddederse tartışmayın ya da oturmaya zorlamayın. Bekleyin, isterse başka bir zaman önerin ve kişinin olağan kalıplarını izleyin; katı bir program dayatmayın.

Bir kazadan sonra nasıl karşılık verebilirim?

Sesinizi tarafsız tutun ve kişinin onurunu koruyun. Suçlamaktan, tiksinmekten ya da başkalarının önünde düzeltmekten kaçının. “Ne yardımcı olur, söyle” gibi basit bir cümle kişinin size yol göstermesine izin verir. Temiz kıyafet ya da kendini değiştirebileceği özel bir yer sunun, ama yardım etmeden önce sorun.

Kişiye yapabildiği adımlar için zaman verin. Kıyafetini kendisi değiştirmek, yakınında güvendiği biri olması ya da bir an yalnız bırakılmak isteyebilir. Pratik yardıma ihtiyacı varsa, adımları kısa parçalar halinde açıklayın ve rahat olup olmadığını kontrol edin. Özel bir işi yaparken onu tutmayın ya da acele ettirmeyin.

Kişi isterse bir gezi için temiz bir kıyafet ya da özel bir çanta hazırlayabilirsiniz. Ortak bir alanda kontinans ürünleri bırakmadan ya da başka insanlara kazadan bahsetmeden önce sorun. Koruyucu ürünler ya da yatak örtüsü yardımcı olabilecekse, kişinin ihtiyaç ve tercihlerine hangi seçeneklerin uyduğunu bir sağlık uzmanı ya da kontinans danışmanına sorun.

Sıvıları kısıtlamalı mıyım ya da kontinans ürünü seçmeliyim?

Bir sağlık uzmanı özel tavsiye vermedikçe kazaları önlemek için kişinin sıvılarını azaltmayın. Alzheimer’s Association, sıvı kısıtlamanın dehidrasyona ve başka sorunlara yol açabileceği konusunda uyarır. Demansı olan insanlar, yeterince içmek için hatırlatmaya ya da yardıma da ihtiyaç duyabilir. Sıvı sınırlaması için bireysel bir bakım planını izleyin.

Pedler, koruyucu iç çamaşırı ya da su geçirmez yatak örtüleri kişisel tercihlerdir. Bazı insanlara yardımcı olabilir, ama hiçbir ürün herkese uymaz. Seçenekler, konfor, uyum, cilt sorunları ve kişinin bunları nasıl kullanmak istediği hakkında bir doktor ya da kontinans danışmanıyla konuşun. Karşı çıkan birine bir ürün takmayın; neyin kabul edilebilir hissettireceğini sorun.

Ne zaman profesyonel yardım istemeliyim?

Yeni, kötüleşen ya da ağrılı tuvalet sorunları için bir doktora başvurun. Enfeksiyon, kabızlık, ilaç etkisi ya da başka bir sağlık sorunu ilgilenilmesi gereken bir durum olabilir. Neyin ne zaman değiştiğini kısaca anlatın. Bir kontinans danışmanı, bazı bölgelerde pratik seçeneklerde de yardımcı olabilir; yerel desteği nasıl bulacağınızı doktora sorun.

Kişi birdenbire karışırsa hemen tıbbi yardım alın. Diğer kontinans kaygılarında, nedeni kendiniz teşhis etmeye çalışmak yerine tavsiye için bir sağlık uzmanına başvurun. Bir web sitesi makalesine dayanarak sıvıları kısıtlamayın, ilaçları değiştirmeyin ya da bir tedaviye başlamayın.

Bakım işini saygılı bir şekilde nasıl paylaşabilirim?

Birden fazla kişi yardım ediyorsa, kişiye neyi paylaşmaktan rahat olduğunu sorun. Tercih ettiği sözcükleri, rutinini ve yardım türünü içeren özel bir not, tekrar tekrar açıklama yapılmasını önleyebilir. Bir sonraki yardımcının bilmesi gerekenleri paylaşın ve kişinin istekleri değişirse notu güncelleyin.

Tuvalet desteği bakım verenler için de yorucu olabilir. Kişi onay verirse güvenilir bir kişiyi ya da bakım hizmetini sıra almaya davet edin. Bakım verenin kendi bakımı rehberi, destek isteme ve dinlenme yollarını içerir. Saygılı bakım, hem kişinin mahremiyetini hem de bakım verenin devam edebilme becerisini korumak demektir.

Amaç, yardımı baskı olmadan erişilebilir kılmaktır. Sakin karşılık verin, mahremiyeti koruyun, kişinin tercihlerini koruyun ve yeni sorunlar için bir uzmana danışın.