Όταν ένα άτομο με άνοια είναι καχύποπτο ή σας κατηγορεί

Μια κατηγορία ότι πήρατε ένα πορτοφόλι, μετακινήσατε μια τσάντα ή αλλάξατε ένα τραπεζικό στοιχείο μπορεί να πληγώσει. Ένα άτομο με άνοια μπορεί να βάλει κάπου ένα αντικείμενο και να το ξεχάσει, ή να παρερμηνεύσει τι συνέβη. Όμως η άνοια δεν αποδεικνύει ότι μια καταγγελία είναι ψευδής. Ξεκινήστε ακούγοντας και ελέγχοντας τα γεγονότα.

Ο οδηγός της Alzheimer’s Association για την καχυποψία και τις αυταπάτες συνιστά να μένετε ήρεμοι, να δίνετε σύντομη απάντηση και να μην διαφωνείτε. Η Alzheimer’s Society συμβουλεύει επίσης να ερευνάτε μια ανησυχία αντί να την απορρίπτετε απλώς επειδή το άτομο έχει άνοια. Αυτός ο οδηγός προσφέρει γενικές ιδέες επικοινωνίας, όχι τρόπο να διαπιστώσετε αν μια συγκεκριμένη κατηγορία είναι αληθινή. Για ξεχωριστή καθοδήγηση σχετικά με το να βλέπει ή να ακούει κάποιος πράγματα που οι άλλοι δεν βλέπουν, δείτε τον οδηγό μας για παραισθήσεις και άνοια.

Τι μπορώ να πω όταν κάποιος είναι καχύποπτος;

Απαντήστε στην ανησυχία χωρίς να συμφωνήσετε με κάτι που δεν γνωρίζετε ότι είναι αληθινό. Μια σύντομη, σταθερή απάντηση μπορεί να βοηθήσει να μείνει ανοιχτή η κουβέντα. Για παράδειγμα: «Ανησυχείτε ότι λείπει το πορτοφόλι σας. Ας το ψάξουμε μαζί.» Μετά κάντε μια παύση και παρατηρήστε την αντίδραση του ατόμου.

• Ακούστε πριν εξηγήσετε. Ρωτήστε τι αντικείμενο λείπει ή τι προκάλεσε την ανησυχία. Μπορεί να τον αναστατώνει κάτι περισσότερο από το ίδιο το αντικείμενο.
• Κρατήστε την απάντησή σας σύντομη. Μια μακρά υπεράσπιση μπορεί να προσθέσει λεπτομέρειες που είναι δύσκολο να ακολουθήσει και να αναστατώσει περισσότερο και τους δύο.
• Αποφύγετε τη διαμάχη και τις ερωτήσεις. Μην ζητάτε από το άτομο να θυμηθεί πού έβαλε ένα αντικείμενο ή να αποδείξει ότι δεν το πήρατε εσείς.
• Προσφέρετε πρακτική βοήθεια. Αν το θέλει, ψάξτε μαζί σε οικεία μέρη ή ρωτήστε αν θα ήθελε να βοηθήσει κάποιος άλλος.
• Σταματήστε αν αυξηθεί η δυσφορία. Δώστε στο άτομο λίγο χώρο και επανέλθετε στην ανησυχία αργότερα, αν είναι ασφαλές.

Η κατηγορία μπορεί να νιώθεται προσωπική. Προσπαθήστε να διαχωρίσετε τον φόβο του ατόμου από όσα είναι γνωστά για το συμβάν. Δεν χρειάζεται να δεχτείτε ευθύνη για κάτι που δεν κάνατε, και δεν χρειάζεται να λύσετε κάθε διαφωνία εκείνη τη στιγμή.

Μπορεί η ανησυχία να αφορά ένα πραγματικά χαμένο αντικείμενο;

Ναι. Πρώτα ελέγξτε αν το αντικείμενο όντως λείπει. Το άτομο μπορεί να το έβαλε σε ασυνήθιστο μέρος, κάποιος μπορεί να το μετακίνησε ή το αντικείμενο μπορεί να πάρθηκε. Μην απορρίπτετε μια αναφορά κλοπής, παραμέλησης ή κακοποίησης επειδή το άτομο έχει άνοια.

Για ένα χαμένο αντικείμενο, ψάξτε μαζί αν το θέλει το άτομο. Ελέγξτε τα μέρη όπου το κρατά συνήθως και ανασυνθέστε τη συνηθισμένη ρουτίνα των τελευταίων ημερών. Αν το αντικείμενο έχει μεγάλη αξία, είναι σημαντικό για την ασφάλεια ή εξακολουθεί να λείπει, πείτε στο άτομο τι γνωρίζετε και ζητήστε τη συμμετοχή ενός έμπιστου επαγγελματία ή ενός άλλου μέλους της οικογένειας.

Αν τα χρήματα ή οι οικιακές εργασίες μοιράζονται, κρατήστε καθαρά αρχεία που αποδέχεται το άτομο. Φυλάξτε αποδείξεις ή σημειώσεις για τις συμφωνημένες συναλλαγές και εξηγήστε τις με απλά λόγια. Ρωτήστε έναν έγκυρο τοπικό επαγγελματία για οικονομικές ρυθμίσεις ή νομικές υποχρεώσεις· αυτός ο οδηγός δεν μπορεί να εκτιμήσει αυτά τα ζητήματα.

Αν δεν είστε σίγουροι ότι μια ανησυχία είναι ακριβής, ζητήστε από κάποιον ουδέτερο να βοηθήσει στον έλεγχο. Επιλέξτε ένα πρόσωπο που εμπιστεύεται το άτομο και μοιραστείτε μόνο τις πληροφορίες που χρειάζονται για να κατανοηθεί τι συνέβη.

Πώς μπορούν οι οικείες ρουτίνες να βοηθήσουν με τα χαμένα αντικείμενα;

Δώστε στα αντικείμενα που χάνονται συχνά μια οικεία θέση. Ένα μπολ για τα κλειδιά, ένας δίσκος για το πορτοφόλι ή ένα συρτάρι με ετικέτα μπορεί να κάνει ευκολότερο να βρεθεί κάτι αργότερα. Η Alzheimer’s Society προτείνει τη χρήση σταθερής θέσης για αντικείμενα, όπως τα κλειδιά ή τα γυαλιά. Ρωτήστε το άτομο ποια θέση του φαίνεται λογική.

Δοκιμάστε μία αλλαγή τη φορά. Η μετακίνηση πραγμάτων χωρίς εξήγηση μπορεί να κάνει το άτομο λιγότερο σίγουρο για το πού βρίσκονται. Αν ένα φθηνό αντικείμενο χάνεται συχνά, ένα εφεδρικό μπορεί να βοηθήσει σε ορισμένα σπίτια, αλλά δεν πρέπει να αντικαθιστά τον έλεγχο για το αν το αρχικό αντικείμενο κλάπηκε ή απλώς χάθηκε.

Φροντίστε το άτομο να βλέπει και να ακούει όσο πιο άνετα γίνεται. Η Dementia Australia σημειώνει ότι προβλήματα όρασης ή ακοής, ασθένεια, παρενέργειες φαρμάκων, μια αλλαγμένη ρουτίνα ή ένα συντριπτικό περιβάλλον μπορεί να συμβάλλουν σε αλλαγές στην αντίληψη. Ρωτήστε το άτομο αν ο χώρος φαίνεται πολύ θορυβώδης ή άγνωστος και ελέγξτε ότι έχει τα γυαλιά ή τα βοηθήματα ακοής του, αν τα χρησιμοποιεί.

Πότε πρέπει να ζητήσω ιατρική ή εξωτερική βοήθεια;

Ενημερώστε τον κλινικό γιατρό του ατόμου αν η καχυποψία είναι νέα, γίνεται πιο συχνή ή προκαλεί δυσφορία. Σημειώστε πότε συμβαίνει, τι συνέβαινε εκείνη τη στιγμή και αν άλλαξε κάτι στην υγεία, τη ρουτίνα, το περιβάλλον ή τα φάρμακα του ατόμου. Μην ξεκινάτε, σταματάτε ή αλλάζετε φάρμακα με βάση ένα γενικό άρθρο.

Η ξαφνική σύγχυση ή μια απότομη αλλαγή στη συμπεριφορά ή την υγεία χρειάζεται επείγουσα ιατρική προσοχή. Το οδηγός του NHS για ξαφνική σύγχυση λέει ότι πρέπει να ζητήσετε αμέσως ιατρική βοήθεια. Χρησιμοποιήστε το τοπικό σύστημα έκτακτης ή επείγουσας φροντίδας εκεί όπου ζει το άτομο.

Αν μια καταγγελία μπορεί να αφορά κλοπή, παραμέληση ή κακοποίηση, βεβαιωθείτε ότι το άτομο είναι ασφαλές και ζητήστε συμβουλή από έναν έμπιστο τοπικό επαγγελματία ή από την υπηρεσία προστασίας ενηλίκων. Αν κάποιος κινδυνεύει άμεσα, καλέστε τις τοπικές υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης. Μην ερευνάτε μόνοι σας μια σοβαρή ανησυχία αν αυτό μπορεί να θέσει εσάς ή το άτομο σε κίνδυνο.

Πώς φροντίζω τον εαυτό μου;

Οι επαναλαμβανόμενες κατηγορίες μπορεί να επιβαρύνουν μια σχέση. Μιλήστε με κάποιον που εμπιστεύεστε ή με σύμβουλο, και ζητήστε βοήθεια για τις φροντιστικές εργασίες αν νιώθετε συντριβή. Ο οδηγός για τις οικογενειακές διαφωνίες προτείνει τρόπους να μοιραστείτε τις ευθύνες, και ο οδηγός αυτοφροντίδας του φροντιστή καλύπτει το διάλειμμα και την υποστήριξη.

Επικεντρωθείτε σε όσα μπορούν να ελεγχθούν, στο πώς νιώθει το άτομο και στην υποστήριξη που χρειάζεται. Δεν χρειάζεται να αποδεικνύετε τη φροντίδα σας σε κάθε συνομιλία. Αν μια ανησυχία επανέρχεται, ζητήστε από την ομάδα φροντίδας βοήθεια για να βρείτε μια προσέγγιση που σέβεται το άτομο και προστατεύει όλους τους εμπλεκόμενους.