Azịza mkpirikpi
Ịchọpụta dementia adịghị eme ka otu nhọrọ ọrụ bụrụ ihe ziri ezi maka onye ọ bụla. Lebara anya n'ọrụ ndị dị mkpa, kwurịta nchekwa na nkwado na otu nlekọta, ma lelee iwu ebe ọrụ gị dị tupu ị kpebie ihe ị ga-ekwupụta ma ihe ị ga-agbanwe.
- Ịchọpụta ọrịa anaghị ekwu na ị ga-akwụsị ọrụ; lebara anya n'ọrụ gị, nhọrọ gị na nchekwa gị.
- Dee ihe ọrụ ndị dị mfe ma ndị siri ike, jụọ onye ọrịa gị gbasara nsogbu ọrụ.
- Gwa onye ọrụ gị naanị mgbe ị họrọ ime ya, mgbe ị lelechara iwu ebe ahụ na nzuzo.
- Jụọ ngalaba HR ma ọ bụ onye ndụmọdụ ọrụ n'obodo gbasara ikike enyemaka, oge kpọrọ ihe na amụma ederede tupu i mee mgbanwe dị ukwuu.
N'ibe a (akụkụ 6)
Ịchọpụta dementia n’oge ndụ ọrụ nwere ike ime ka a jụọ ajụjụ gbasara ego, nzuzo, njirimara onwe gị na nchekwa. Ụfọdụ ndị chọrọ ịnọgide n’ọrụ ha, ụfọdụ na-atụle mgbanwe, ndị ọzọ họrọ ịhapụ. Enweghị otu ụzọ dabara onye ọ bụla. Ọchịchọ gị, ọrụ gị, ahụike gị na nkwado gị dị mkpa.
Ntuziaka Alzheimer’s Association gbasara Alzheimer’s n’afọ dị obere na-atụle ọrụ, ego ezinụlọ na uru ndị onye ọrụ na-enye. Dementia Australia na Alzheimer’s Society na-akọwa nhọrọ maka ịnọgide n’ọrụ, ịgbanwe ọrụ ma ọ bụ ịhapụ ya. Iwu ọrụ dị iche site n’ebe, ya mere ntuziaka a na-enye ajụjụ iji tụlee, ọ bụghị ndụmọdụ iwu ma ọ bụ ego.
Ọ̀ pụtara na ịchọpụta ọrịa ga-achọ ka m kwụsị ọrụ?
Mba. Ịchọpụta ọrịa naanị ya anaghị ekpebi ma ị nwere ike ịnọgide na ọrụ. Alzheimer’s Society na-ekwu na mkpebi ahụ dabere na mmetụta gị, ọrụ gị na ọnọdụ onwe gị. Ụfọdụ ndị na-aga n’otu ọrụ ahụ, ụfọdụ na-agbanwe ọrụ ma ọ bụ awa, ụfọdụ na-ahapụ ọrụ.
Chee echiche banyere ihe na-arụ ọrụ na ihe ọ na-esi ike ịme. Ị nwere ike ide ihe gbasara ọrụ ndị ị na-amata, mgbe ị na-enwe ike ọgwụgwụ ma ọ bụ nke na-echeghị echiche, na ma e nwere njehie ma ọ bụ nchegbu nchekwa. Ihe atụ doro anya nwere ike inyere gị na dọkịta gị aka ịkparịta ọrụ ahụ n’enweghị ịme ụbọchị siri ike otu ihe ikpeazụ banyere ikike gị.
Nchekwa dịkwa mkpa. Ọ bụrụ na ọrụ gị gụnyere ịkwọ ụgbọ, ịrụ igwe ma ọ bụ ịlekọta ndị ọzọ, jụọ dọkịta gị otu esi enyocha ihe ize ndụ. Iwu obodo, iwu ndị ọkachamara ma ọ bụ nkwekọrịta ọrụ nwekwara ike ịdị. Ihe a enweghị ike ịgwa gị ma ọrụ kpọmkwem dị nchekwa ma ọ bụ ihe onye ọrụ gị kwesịrị ime.
Kedu ka m ga-esi kparịta ọrụ na dọkịta m?
Kọwaa ọrụ ndị ọrụ gị gụnyere na mgbanwe ị hụrụ. Jụọ ma nsogbu ahụike nwere ike imetụ ọrụ ọ bụla kpọmkwem, kedu ihe ọ pụtara na ị kwesịrị ịchọ enyemaka, na ma onye ọrụ ahụike ọzọ nwere ike ilele ọrụ ahụ. Ị nwere ike ịchọ onye a na-atụkwasị obi ka ọ soro gị, mana kpebienụ ọnụ otu ha ga-esi nyere gị aka n’enweghị ịgwa okwu gị.
Ntuziaka nleta dọkịta nwere ụzọ isi kwadebe ajụjụ na ndetu. Ị nwere ike ịjụ dọkịta gị ihe ọ nwere ike ịlele na ihe chọrọ nyocha ọrụ ọzọ ma ọ bụ nyocha ọrụ ahụike. Ntuziaka izugbe gbasara dementia enweghị ike dochie nyocha ahụike na nchekwa nke onye kpọmkwem.
Kedu mgbanwe ọrụ nwere ike inyere aka?
Ọ bụrụ na ịchọrọ ịnọgide na ọrụ, jụọ kedu mgbanwe nwere ike ịdị n’ọrụ gị. Dementia Australia na-atụ aro nhọrọ dịka iji usoro, lekwasị anya n’otu ọrụ n’otu oge, ide ihe ndetu na ime ntuziaka nzọụkwụ maka ọrụ a na-emekarị. Dabere na ọrụ gị, ị nwekwara ike ịjụ maka ederede ntuziaka, kalenda, obere mkpọchi ma ọ bụ ezumike e hazịrị.
Lee ndị a dị ka echiche iji kparịta, ọ bụghị ndepụta nke onye ọrụ ọ bụla nwere ike ma kwesịrị iji. Họrọ otu mgbanwe nke na-edozi ọrụ ị na-ahụ na ọ siri ike. Ọ bụrụ na unu nwalere ya, kpebienụ otu unu ga-esi lelee ya na ma ọ na-enyere aka. Mgbanwe nke na-arụ ọrụ maka otu ọrụ nwere ike ọ gaghị adaba n’ọrụ ọzọ.
Ọ kwesịrị ịdị m gwa onye ọrụ m?
Ị na-ekpebi ozi onwe gị ị ga-ekekọrịta, ma ọ bụrụ na iwu obodo, nkwekọrịta ma ọ bụ chọrọ nchekwa nke ọrụ gị agbasoghị. Ihe chọrọ dị iche site n’obodo, steeti na ọrụ. Tupu ịkpebi, lelee nkwekọrịta gị, iwu ebe ọrụ gị dị na ntụziaka obodo. Ọ bụrụ na ịma ihe, kparịta ya na onye ọkachamara n’ọrụ, onye nnọchi ndị ọrụ ma ọ bụ onye ọka iwu nke maara iwu ebe ị bi.
Ọ bụrụ na ịkpebie ịgwa onye ọ bụla, tụlee ihe ị chọrọ ka ha mara na enyemaka ị na-arịọ. Ị nwere ike ịchọ ịgwa otu onye nlekọta ma ọ bụ onye HR a na-atụkwasị obi mbụ. Jụọ otu a ga-esi jikwaa ozi gị na onye ga-anata ya; atụla ihe na-eche na ebe ọrụ niile nwere otu usoro nzuzo.
Ụfọdụ ọrụ gụnyere ihe nchekwa dị mkpa. Ọ bụrụ na ịma ma ị ga-akwụsị ma ọ bụ gbanwee otu n’ime ọrụ ndị ahụ, kpọtụrụ dọkịta gị na onye ọkachamara n’ọrụ n’obodo ngwa ngwa. Atụla ndụmọdụ izugbe ka ị kpebie ma ọrụ kpọmkwem dị nchekwa.
Kedu uru na ego m kwesịrị ilelee?
Tupu ịgbanwe awa gị ma ọ bụ ịhapụ ọrụ, lelee uru ndị onye ọrụ gị nye. Jụọ HR ma ọ bụ onye njikwa uru gbasara ezumike, enyemaka nsogbu ma ọ bụ uru ego, nkwado ahụike na oge kpọrọ ihe. Rịọ iwu ugbu a n’ederede ma debe nkwado nke ozi ị na-enweta.
Ikike, ụtụ isi na oge dabere na onye ọrụ gị, atụmatụ ihe ọ bụla na ebe ị nọ. Alzheimer’s Association na-atụ aro ilelele uru onye ọrụ na ịnọgide na nkwado edemede. Maka mkpebi gị, kparịta ya na onye ọkachamara n’uru ma ọ bụ ego nke nwere ike ilele akwụkwọ ndị dabara gị. Zere ibanye akwụkwọ ma ọ bụ kwụsị nkwado naanị dabere na edemede izugbe.
Ezinụlọ gị nwekwara ike ịdị na mgbanwe n’ego ma ọ bụ oge ọrụ. Ọ bụrụ na ịchọrọ, kparịta na ndị ị na-atụkwasị obi banyere ihe dị mkpa nke ukwuu na nhọrọ ndị ị chọrọ ịchọ. Ntuziaka ihe mbụ mgbe ịchọpụtara ọrịa kpuchiri nkwado nke gafere na ajụjụ ndị gbasara atụmatụ ọdịnihu.
Kedu ihe m ga-eme ma ọ bụrụ na m kpebie ibelata awa ma ọ bụ ịhapụ?
Ịhapụ ọrụ nwere ike ịbụ nhọrọ ziri ezi maka ụfọdụ ndị. Ọ pụtaghị na ị dara ndụ. Ị nwere ike ichebara echiche banyere ego, nkwado ahụike, usoro kwa ụbọchị na ndị ị ga-anọkarị na ha. Jụọ banyere nkwado obodo tupu ị mee mgbanwe, nye onwe gị oge iji tụnyere nhọrọ ndị dị mkpa nye gị.
Ọrụ bụ naanị otu akụkụ nke ndụ. Ọ bụrụ na ị kwụsịrị ma ọ bụ belata awa, họrọ omume ndị ọzọ ma ọ bụ mmekọrịta ndị dị mma mgbe ị dị njikere. Ndị ezinụlọ nwere ike inye enyemaka, mana mkpebi ahụ kwesịrị ịgụnye gị. Ntuziaka nlekọta onwe gị nwere echiche maka ịjụ ndị ọzọ ka ha kesaa nkwado na-enweghị ịtụ ọrụ niile n’otu onye.
Ajụjụ a na-ajụkarị
Ọ̀ pụtara na ịchọpụta dementia ga-achọ ka m kwụsị ọrụ?
Enweghị azịza nke dabara onye ọ bụla. Mkpebi ahụ dabere na ọchịchọ gị, ọrụ gị, nkwado dị ma nchegbu nchekwa ọ bụla. Onye ọrụ ahụike ghọtara ahụike gị na ọrụ gị nwere ike inyere gị aka itule ajụjụ ndị kpọmkwem n'ihe gbasara gị.
Ọ kwesịrị ịdị m gwa onye ọrụ m gbasara ịchọpụta dementia?
Nke ahụ dabere na ọnọdụ gị, iwu ebe ọrụ gị dị na ụdị ọrụ gị. Lelee nkwekọrịta gị na ihe chọrọ n'obodo, karịsịa ma ọrụ gị metụtara nchekwa ndị ọzọ, wee tụlee ịgwa onye ọkachamara n'ọrụ ọ bụla tupu ị kpebie ihe ị ga-ekwupụta.
Gịnị na mgbanwe ọrụ nwere ike inyere aka?
Ị nwere ike ịjụ ma usoro ederede, kalenda, obere mkpọchi, ezumike e hazịrị ma ọ bụ otu ọrụ n'otu oge nwere ike ịdabara ọrụ gị. Ihe ndị a abụghị ihe ziri ezi maka ọrụ niile, ya mere kparịta ha na onye ọrụ gị ma lelee ma ha na-enyere aka.
Kedu ihe ị ga-elele tupu ịhapụ ọrụ?
Jụọ HR ma ọ bụ onye nlekọta uru gbasara ezumike, enyemaka nsogbu ahụ ma ọ bụ uru ego, nkwado ahụike na oge kpọrọ ihe dị n'atụmatụ gị. Iwu dị iche site n'onye ọrụ na ebe; nweta ndụmọdụ ọkachamara n'obodo tupu ịbanye akwụkwọ ma ọ bụ gbanwee ọnọdụ ọrụ gị.
Isi mmalite
Anyị na-ejikọ ndị otu na nyocha ndị ibe a tụkwasịrị obi. A lelere nke ọ bụla mgbe e melitere ibe a.
- If You Have Younger-Onset Alzheimer's Disease · Alzheimer's Association
- Work and dementia · Dementia Australia
- Working and dementia · Alzheimer's Society