Tokanga

Tokoni ki ha Tokotaha ʻoku ʻi ai ʻa e Dementia ke Pule ʻi he Ngaahi Mohu

Kuo fakalelei Lau ʻi he miniti 7Ko e tohi ʻa e kulupu ʻo Golden Moments · Ko e founga ʻo hotau tohi

Ko e tali nounou

Tauhi ha lisi ʻo e ngaahi mohu ʻoku ʻi he taimi ni, fehuʻi ki he faʻu-mohu pe ki he kau faʻu moʻui ki he ngaahi fehuʻi, pea fakalotolahi ʻa e ngaahi fakamanatu ʻoku talia ʻe he tokotaha. ʻOua ʻe liliu ʻa e tokolahi ʻo e mohu, ʻoua ʻe tōmoloʻi ha pili, pe ʻoua ʻe fakafeʻunga ʻaki ʻa e kai, ʻo ʻikai ha fakatotonu ʻa e kau faʻu.

  • Kau ʻi he lisi ʻa e ngaahi mohu-fakaʻulu, ngaahi mohu ʻikai ha fakatotonu, vitamini mo e ngaahi supplement.
  • Fehuʻi ki he kau faʻu moʻui pe faʻu-mohu ki he ngaahi fekau'aki, ngaahi aʻusia kovi, mo e ngaahi taimi kuo mole.
  • Tuku ke fai ʻe he tokotaha ʻa e meʻa lahi taha ʻe lava ʻo ne fai pea ʻoku ne loto ki ai.
  • ʻOua ʻe liliu ʻa e tokolahi pe tōmoloʻi ha pili ʻo ʻikai ha tokoni ʻa e kau faʻu moʻui.
ʻI he peesi ni (6 ngaahi vahe)
  1. Ko e hā ʻa e founga ke kau ai ʻa e tokotaha ʻi he founga ʻo e mohu?
  2. Ko e hā ʻa e ngaahi meʻa ʻoku totonu ke ʻi he lisi ʻo e mohu?
  3. ʻE lava nai ke tokoni ʻa e kāleni-pili pe fakamanatu?
  4. Kapau ʻoku ʻuʻuʻu pe faingataʻa ʻa e tokotaha ke gutu?
  5. Ko e hā ʻa e founga ke fakatauhi mo ngāue ʻaki ʻa e mohu?
  6. Ko e hā ʻa e taimi ke kumi ai ʻa e tokoni fakamoʻui?

ʻOku lava ke liliu ʻa e founga ʻo e mohu ʻi he liliu ʻo e ngaahi fiemaʻu. ʻOku lava ke fie tokoni ʻa e tokotaha ke manatu ʻa e taimi mohu, lau ʻa e leipolo pe toe fakafonu ʻa e mohu, ka ʻoku ne loto pe ke pule ʻi he ngaahi meʻa kehe. Ko e taumuʻa ko e tokoni ki he ngāue malu ʻo e mohu ʻi he ʻikai ke fakaʻuluʻi ʻaupito ʻa e tokotaha.

ʻOku fokotuʻu ʻe he tohi ʻa e Alzheimer’s Association ki he malu ʻo e mohu ke ngāue fakataha mo e kau fakatonu mo e faʻu-mohu, tauhi ha lisi ʻoku ʻi he taimi ni, pea fakaʻaiʻai ha founga ʻe tatau. Ko e peesi ni ko e fakamatala lahi pē. Muimui ʻi he ngaahi tataki mei he kau fakatonu mo e faʻu-mohu ki he ngaahi mohu ʻa e tokotaha.

Ko e hā ʻa e founga ke kau ai ʻa e tokotaha ʻi he founga ʻo e mohu?

Fehuʻi pe ko e hā ʻa e tokoni ʻoku fie maʻu ʻe he tokotaha. ʻE lava ke ne fie ha fakamanatu, tokoni ke toʻo ʻa e kānití, pe ha kau fāmili ke vakai ki he lisi. Kapau ʻe lava ke ne pule ʻi he ngaahi mohu ʻe niʻihi, tauhi ʻa e malava ko ia ʻi he vakai. Ko ha founga foʻou ki he fakamanatu ʻe totonu ke talanoa ki ai mo ia pea fakatonutonu kapau ʻoku faingataʻa pe ʻoku fakamamahi.

Fakaʻaongaʻi ʻa e lea mahino ʻo e kakai lahi. Kapau ʻoku inu ʻa e tokotaha ha mohu ʻi he taimi ʻoku ʻi ai ʻene taimi, fakatahaʻi ʻa e fakamanatu mo e ngaahi ngāue ʻoku ʻiloa ʻi he ngaahi meʻa kapau ʻoku tatau mo e ngaahi fakatotonu mei he faʻu-mohu. Foaki ha taimi ke ne tali. ʻOua ʻe fehuʻi ʻa e tokotaha ʻo hangē ko ha sivi, ʻoua ʻe fakamaʻuʻi ʻi he ngaahi meʻa ʻoku ne kakaa, pe ʻoua ʻe fekeʻikeʻi pe ʻoku ne kai ʻa e mohu ʻi he taimi ʻe taha.

Kapau ʻoku ʻikai ngāue ʻa e fakamanatu, fehuʻi ʻe fē ʻa e meʻa ʻoku faingataʻa. Ko e lipolo ʻe lava ke faingataʻa ke lau, ko e kānití ʻe lava ke faingataʻa ke toʻo, pe ko e mohu ʻe lava ke hoko ai ha ongo ʻikai fiemālie. ʻE lava ke tokoni ʻa e kau fakatonu pe faʻu-mohu ke nau fakatotoloʻi ʻa e ngaahi filifili. ʻOua ʻe liliu ʻa e founga ʻo e mohu ʻaki ha fakakaukau.

Ko e hā ʻa e ngaahi meʻa ʻoku totonu ke ʻi he lisi ʻo e mohu?

Tauhi ha lisi ʻe taha ʻoku ʻi he taimi ni ʻoku ʻi ai ʻa e hingoa ʻo e mohu-fakaʻulu kotoa, ʻene tuʻunga mo e taimi, pea ko e hā ʻa e ʻuhinga ʻi he fakatonu ʻi he ʻilo. Kau ʻi ai ʻa e mohu ʻikai ha fakatotonu, vitamini, ngaahi mohu-fakalaumālie, mo e ngaahi supplement. Tohi ʻa e ngaahi aleleʻi pe ʻaʻusia kovi kuo ʻosi, mo e hingoa ʻo e kau faʻu-moʻui ʻoku nau tauhi ʻa e tokotaha.

ʻave ʻa e lisi ki he ngaahi fakataha moʻui pea ʻaʻaʻa ʻo ne liliu ʻi he taimi ʻoku liliu ai ʻe he kau fakatonu ha meʻa. Kapau ʻoku talanoa ʻa e tokotaha ki ha kau faʻu lahi, fakahā ʻa e lisi ki he kau faʻu pe ʻe taha ʻi he taimi ʻoku fiemālie ai ʻa e tokotaha. Tauhi ʻa e lisi ʻi he potu ʻoku lava ke ʻilo ai ʻe he tokotaha mo e kau tokoni kuo filifili, pea malu ia ʻo hangē ko e fakamatala moʻui fakapule’anga.

Fehuʻi ki he faʻu-mohu pe kau fakatonu ke nau sivi ʻa e ngaahi fekau’aki ʻi he taimi ʻoku fakaʻuluʻi ai ha mohu foʻou. Kapau ʻoku ʻi ai ha palopalema foʻou ʻi hono liliu ʻo e mohu, tohi ʻa e taimi kuo kamata ai pea fetuʻutaki ki he kau fakatonu. Ko e liliu ʻi he founga ʻo e ngaahi aʻusia ʻe lava ke ʻi ai ʻa e ngaahi ʻuhinga lahi, ko ia ʻoku ʻikai ko e fakahā ʻoku ʻaʻaʻa ʻa e mohu ʻi ai ʻi he ʻikai ha lea fakaʻilo.

ʻE lava nai ke tokoni ʻa e kāleni-pili pe fakamanatu?

ʻE lava ke tokoni ʻa e kalenita, tepile tohi pe kāleni-pili ki ha niʻihi. Ko e meʻa ʻoku tonu ʻe tuʻuaki ʻi he ngaahi mohu mo e malava ʻa e tokotaha. Fehuʻi ki he faʻu-mohu pe ʻoku totonu ʻa e kāleni-pili ʻi mu’a ʻi he liliu ʻo e mohu mei he kofu tuʻumuʻa. ʻOku ʻi ai ha ngaahi mohu ʻoku fiema’u ʻa e tokanga makehe ʻi he teuteu pe tauhi.

Fakalotolahi ʻa e kakai ʻoku nau fakafonu pe vakai ki he kāleni, pea fakaʻaiʻai ha founga ke ʻoua ʻe mole pe toe ʻomi ha mohu. Kapau ʻoku tokolahi ʻa e kakai ʻoku tokoni, ngāue ʻaki ha founga tatau ke tohi ai ʻa e meʻa kuo foaki. Kapau ʻoku loto ʻa e tokotaha ke pule ʻi he kāleni ʻaʻaʻane, fehuʻi ki he faʻu-mohu pe ʻe fēfē ke malu pea ngāue lelei.

Kapau ʻoku mole ha mohu, sivi ʻa e tohi-fakaʻaonga ʻo e mohu pe fetuʻutaki ki he faʻu-mohu ʻi mu’a ʻi he fili ʻe fai. ʻOua ʻe fakaʻuhinga pe toe foaki ʻa e mohu .

Kapau ʻoku ʻuʻuʻu pe faingataʻa ʻa e tokotaha ke gutu?

Ngaʻunu pea fehuʻi ʻe hē ʻa e meʻa. ʻE lava ke ʻuʻuʻu ʻa e tokotaha koeʻuhi ʻoku ʻikai fiemālie ʻa e tuʻunga, ʻoku mahaʻaki, ʻoku ʻikai ke ne mahino ʻa e meʻa ʻoku ke fie foaki ai. Foaki ha fakamatala mahino pea ʻoange ha taimi ke tali. ʻOua ʻe fakamālohi ke fakahoko ʻa e mohu ki he ngutu ʻo e tokotaha pe fufulu ia ʻi he kai ʻi he ʻikai ha loto mo e tokoni ʻa e faʻu-moʻui.

ʻOua ʻe tōmoloʻi ha pili, toʻo ha kapusi pe fakafeʻunga ʻa e mohu ʻi he kai kapau ʻoku ʻikai ke fakalelei ʻe he kau fakatonu pe faʻu-mohu. ʻE lava ke ʻikai ngāue ʻa e ngaahi mohu ʻo hangē ko ia kuo tui, pe ʻe lava ke fakamamahi kapau ʻoku liliu. Kapau ʻoku faingataʻa ʻa e gutu, fehuʻi pe ʻoku ʻi ai ha founga vai pe founga kehe. Fetuʻutaki ki he faʻu-mohu pe kau fakatonu ʻi he ʻikai ke liliu ʻa e tuʻunga ʻaʻaku pē.

Ko e hā ʻa e founga ke fakatauhi mo ngāue ʻaki ʻa e mohu?

Tauhi ʻa e mohu ʻo fakatatau ki he laipeli mo e fakatotonu ʻa e faʻu-mohu. Kapau ʻoku lava ke kai ʻe he tokotaha ha mohu lahi ʻaupito ʻi he taimi ʻe taha, fehuʻi ki he tokotaha mo e kau tokanga ʻo e moʻui ki he founga ʻo e fakatauhi ʻoku totonu. Ko ha kabineti ʻoku loka ʻe lava ke tokoni ʻi he ngaahi tuʻunga, ka ʻoku mahuʻinga foki ʻa e malava mo e tuʻunga-taha ʻa e tokotaha. Vakai ki he palani ʻi he taimi ʻoku liliu ai ʻa e malava ʻa e tokotaha.

Tauhi ʻa e ngaahi mohu kuo ʻosi ʻaʻaʻi pe kuo tuku ʻe he kau fakatonu sino maʻu, pea fehuʻi ki he faʻu-mohu ʻi he founga ke fakaʻaʻa ai ia. ʻOua ʻe tauhi ʻa e mohu kuo ʻosi ko e tokoni fakamuimui pe fakaʻaʻa ha mohu ki ha kakai kehe. Kapau ʻoku ʻi ai ha mohu ʻoku mole pe ʻoku ʻuhinga ʻe toe foaki ha dosi, fetuʻutaki ki he faʻu-mohu, ki he kau tokoni ʻo e mohu-kovi, pe ki ha tokoni fakavave.

Ko e hā ʻa e taimi ke kumi ai ʻa e tokoni fakamoʻui?

Fetuʻutaki ki he fakatonu pe faʻu-mohu kapau ʻoku ʻi ai ʻa e ngaahi aʻusia kovi ʻoku mamahi, faingataʻa ʻa e gutu, ngaahi mole ʻoku toe hokohoko, pe ha liliu vave hili ha mohu foʻou. Kumi ha tataki tohi mahino. ʻOua ʻe tuku pe liliu ʻa e mohu ʻaʻaku pē.

Kapau ʻoku ke manatu kuo ngaue lahi ʻaupito ʻa e tokotaha ʻi he mohu, tōmoloʻi ʻa e tokoni ʻo e mohu-kovi ʻi ho feituʻu pe fakatau ʻa e tokoni fakavave ʻaki ha telefoni. Kapau kuo ʻuluaki ongo ʻa e tokotaha ʻo mamahi ʻi he ʻuluʻi, ko e tohi ʻa e NHS ʻoku fakahā ai ʻa e tokoni vave. Muimui ʻi he tokoni fakavave ʻi ho feituʻu.

Ki he ngaahi taimi fakataha ʻa e kau fakatonu, ko e tohi ʻo e ʻaho ʻo e fakataha fakafaʻahi ʻe tokoni ke ke teuteu ʻa e ngaahi fehuʻi mo e lisi ʻo e mohu. Ko e tohi ʻo e fakahoko ʻi he falemahaki ʻoku ʻi ai ʻa e founga ke fakahā ai ʻa e fakamatala ʻo e mohu ki he kau tokanga.

Ko e founga malu taha ko ia ʻoku talia ʻe he tokotaha pea ʻoku mahino ki he kau tokanga. Fehuʻi ʻa e ngaahi fehuʻi, tauhi ʻa e lisi ʻoku ʻi he taimi ni, pea maʻu ʻa e tokoni fakaʻofisiale ki muʻa ʻi he liliu ʻi ha meʻa.

Ngaahi fehuʻi ʻoku faʻa hā

Ko e hā ʻoku ou lava ai ke tokoni ki ha tokotaha ʻoku ʻi ai ʻa e dementia ke manatu ʻa e mohu?

Fehuʻi pe ko e hā ʻa e ngaahi fakamanatu ʻe talia ʻe he tokotaha. Ko e founga ʻo e ʻaho ʻaho ʻoku faingofua, lisi tohi, kalenita pe kāleni-pili ʻe lava ke tokoni ki ha niʻihi. Fehuʻi ki he faʻu-mohu muʻa ʻi he liliu ʻo e founga ʻo e fakatonuʻi pe kai ʻo e mohu.

ʻE lava nai ke u tōmoloʻi ha pili pe fakafeʻunga ia ʻi he kai?

ʻOua ʻe tōmoloʻi pe fakafeʻunga ʻa e mohu ʻi he kai ka ko e kau fakatonu pe faʻu-mohu ʻoku nau pehē ʻoku malu ia ki he mohu ko iá. Fehuʻi pe ʻoku ʻi ai ha founga kehe ʻoku faʻa ʻi ai ʻa e mohu kapau ʻoku faingataʻa ke gutu.

Ko e hā ʻoku totonu ke u fai kapau ʻoku ʻi ai ʻa e aʻusia kovi mei ha mohu?

Tohi ʻa e meʻa kuo liliu mo e taimi kuo kamata ai, pea fetuʻutaki ki he kau fakatonu pe faʻu-mohu. ʻOua ʻe tuku pe liliu ʻa e tuʻunga ʻo e mohu ʻi he ʻikai ha lea ʻa kinautolu.

Kapau ʻoku ou manatu kuo ngaue lahi ʻaupito ha tokotaha ʻi he mohu?

Fetuʻutaki vave ki ha tokoni ʻo e mohu-kovi ʻi ho feituʻu, pe ki he kau tokoni fakavave. ʻOua ʻe fakatali ki he ngaahi fakaʻilo pea ʻoua ʻe feinga ke tokoni ʻaki pē ʻa koe.

Ngaahi mataʻitohi

ʻOku mau fehokotaki ki he ngaahi kautaha mo e ngaahi ako ʻoku tukuhau ki ai ʻa e peesi ni. Naʻe siviʻi ʻa e tuʻunga kotoa ʻi he taimi naʻe fakalelei ai ʻa e peesi.

  1. Medication Safety · Alzheimer's Association
  2. Sudden confusion (delirium) · NHS

Ko e loto ki ha keimi fiemālie?

Ngaahi foto lalahi, ʻikai ha taimi, ʻikai ha sikoa mo ʻikai ha me'a ke tuʻu ai. Keimi fakataha ʻi ho polotaʻi.

ʻAve ʻa e ngaahi keimi ni ʻiate koe

Ko e polokalama ʻatā ʻa Golden Moments ki he iPhone, iPad mo e Android: ngaahi ʻata foto lalahi, ngaahi keimi mo ho ngaahi foto fāmili, mo e ngaahi pēkiʻi foto ʻe ngāue ʻo ʻikai ha Wi‑Fi. ʻIkai ha ʻakaunti, ʻikai ha ngaahi tā fakalaka, taimi pe sikoa.