Demensiýasy bolan adama derman dolandyrmakda kömek

Derman tertibi adamyň zerurlygy üýtgände hem üýtgäp biler. Adam bir dozany ýatda saklamakda, ýarlygy okamakda ýa-da resepti täzelemekde kömek isläp biler, emma beýleki bölekleri özi dolandyrmagy halap biler. Maksat zerurlyksyz köp almazdan howpsuz ulanmagy goldamakdyr.

Alzheimer’s Association-yň derman howpsuzlygy gollanmasy lukmanlar we dermançylar bilen işlemegi, täze sanawy saklamagy we tertip üstünde ylalaşmagy maslahat berýär. Bu sahypa umumy maglumat. Adamyň dermanlary barada ýazan lukmanyň we dermançynyň görkezmelerine eýeriň.

Adamy derman tertibine nädip gatnaşdyryp bilerin?

Adamdan nähili kömek isleýändigini soraň. Ol ýatladyjy, gaby açmakda kömek ýa-da sanawy barlamak üçin maşgala agzasyny halap biler. Adam käbir dermanlary özbaşdak dolandyryp bilýän bolsa, şol ukyby göz öňünde saklaň. Täze ýatladyjy ulgamy ondan soralmaly we ol basyş ýa-da ýalňyşdyrjy bolsa sazlanmaly.

Aýdyň, ulular üçin degişli sözleri ulanyň. Adam dermany adaty wagtda alýan bolsa, ýatladyjyny adaty tertibe diňe dermançynyň görkezmeleri bilen gabat gelse baglaň. Adama jogap bermäge wagt beriň. Ony synamaň, ýadyndan çykaranlygy üçin utandyrmaň ýa-da bir dozany eýýäm alandygy barada jedel etmäň.

Ýatladyjy işlemese, haýsy bölegi kynlaşdyrýandygyny soraň. Ýarlyk okamak kyn bolup biler, gap açmak kynlaşyp biler ýa-da derman ýakymsyz duýgy berip biler. Lukman ýa-da dermançy görkezmeleri tapmaga kömek edip biler. Derman tertibini çaklap üýtgetmäň.

Derman sanawynda nämeler bolmaly?

Her resept bilen berilýän dermanyň adyny, dozasyny we tertibini, belli bolsa näme üçin ýazylandygyny öz içine alýan ýeke-täk täze sanaw saklaň. Resept bolmadyk dermanlary, witaminleri, ösümlik önümlerini we goşundylary goşuň. Allergiýalary ýa-da öňki ýan täsirleri, şeýle hem adamyň idegini dolandyrýan lukmanlaryň adlaryny ýazyň.

Sanawy lukman kabullaryna alyp gidiň we lukman bir zady üýtgetse täzeläň. Adam birnäçe lukmana baryp görsə, sanawy diňe adam razy bolan ideg topy agzalary bilen paýlaşyň. Sanawy adam we saýlan kömekçileri tapyp biljek ýerde saklaň we şahsy saglyk maglumaty hökmünde goraň.

Täze derman belleniende, özara täsirleri barlamagy lukmandan ýa-da dermançydan soraň. Adam derman üýtgeşmesinden soň täze kynçylyk çekse, ol nädip başlanandygyny ýazyň we lukmana habar beriň. Özgerişler birnäçe sebäpden bolup biler, şonuň üçin hünärli maslahatsyz dermanyň günäkärdigini çaklamaň.

Dermanlary ýerleşdirmek ýa-da ýatladyjy kömek edip bilermi?

Takwim, ýazylan çyzgy ýa-da derman guty käbirlere kömek edip biler. Dogry guralyk adamyň dermanlaryna we ukybyna bagly. Dermany asyl gabynyndan geçirmezden ozal, guta laýyklygyny dermançydan soraň. Käbir dermanlar aýratyn dolandyrylmagy ýa-da saklanylmagy talap edýär.

Guty kimiň doldurjakdygyny ýa-da barlajakdygyny ylalaşyň we unudylan ýa-da iki gezek berlen dozadan nähili saklanjakdygyňyzy kesgitläň. Birnäçe adam kömek edýän bolsa, berlen dermanlary belläp barmak üçin bir umumy usul ulanyň. Adam guty özi dolandyrmagy isleýän bolsa, şony howpsuz we amatly etmek üçin dermançydan soraň.

Doza unudylsa, şol dermanyň ýazylan görkezmesini barlaň ýa-da karar bermezden ozal dermançy bilen habarlaşyň. Umumy gollanma esasynda çaklamaň ýa-da iki esse doza bermäň.

Adam ret etse ýa-da ýuwutmakda kynçylyk çekse näme etmeli?

Duruň we näme kyn bolup duranyny soraň. Adam tagamyny halamaz, ýaman duýup biler, ýorgun ýa-da dermanyň näme üçin ulanylýandygyny düşünmän biler. Aýdyň düşündiriş we jogap bermek üçin wagt beriň. Razylyksyz dermany agzyna zordan salmaň ýa-da razylyksyz iýmitiň içinde gizlemäň, hünärli maslahatsyz hem.

Tabletkany hiç wagt üwmäň, kapsulany açmaň ýa-da dermany iýmite garyşdyrmaň, ýazan lukman ýa-da dermançy howpsuzdygyny tassyklamasa. Käbir dermanlar niýetlenen ýaly işlemezligi ýa-da üýtgedilse zyýan bermegi mümkin. Ýuwutmak kyn bolsa, suwuklyk ýa-da başga görnüşiň elýeterlidigini soraň. Dozany özüňiz üýtgetmegiň ýerine lukman ýa-da dermanç bilen habarlaşyň.

Dermanlar nähili saklanmaly we dolandyrylmaly?

Dermanlary ýarlyga we dermançynyň görkezmelerine görä saklaň. Adam tötänden goşmaça doza alyp biljek bolsa, adam we ideg topy üçin haýsy saklamagyň ýa-da kömegiň degişlidigini soraň. Kilitlenýän şkaf käbir ýagdaýlarda kömek edip biler, ýöne girişiň we garaşsyzlygyň hem ähmiýeti bar. Adamyň ukyby üýtgände meýilnamany gözden geçiriň.

Möhleti geçen ýa-da bes edilen dermanlary aýry saklaň we olary howpsuz taşlamak üçin dermançydan soraň. Köne dermany ätiýaçlyk hökmünde saklamaň ýa-da dermany adamlar arasynda paýlaşmaň. Derman ýitse ýa-da doza gaýtalanan bolup biljek bolsa, çalt maslahat üçin dermançy, zäherlenme hyzmaty ýa-da gyssagly hyzmat bilen habarlaşyň.

Haçan lukmançylyk kömegini gözlemeli?

Adamda kynlaşdyryjy ýan täsirler, ýuwutmakda kynçylyk, gaýtalanýan doza kemligi ýa-da täze dermandan soň birden üýtgeşme bar bolsa, lukman ýa-da dermançy bilen habarlaşyň. Aýdyň ýazgy görkezmeleri soraň. Lukmanyň maslahatsyz dermany özbaşdak togtatmaň ýa-da azaltmaň.

Adamyň gaty köp derman içendigini pikir etseňiz, ýerli zäherlenme maslahat hyzmatyna ýa-da gyssagly hyzmatlara derrew jaň ediň. Adam birden aljyrasa, NHS derrew lukmançylyk kömegini maslahat berýär. Ýaşaýan ýeriňizde gyssagly hyzmatlary ýa-da gyssagly ideg tertibini ulanyň.

Adaty kabul üçin lukman kabulyna taýýarlanmak gollanmamyz soraglary we derman sanawyny taýýarlamaga kömek edip biler. Hassahana baryş gollanmamyz derman maglumatyny idegiň topy bilen paýlaşmak barada gürrüň edýär.

Iň howpsuz tertip, adamyň kabul edýän we idegiň topunyň düşünýän tertibidir. Soraglary beriň, sanawy täzeläň we üýtgetmezden ozal hünärli maslahat alyň.